Instytut Pamięci Narodowej
-
Niekiedy nazywana też konferencją berlińską, była trzecią i ostatnią z konferencji „Wielkiej Trójki”. Zapadły na niej główne decyzje polityczne dotyczące powojennego porządku świata, szczególnie Europy, oraz rozliczenia nazistowskich zbrodni. Bożena Witowicz: Konferencja poczdamska
-
Bożena Witowicz: Pod sowiecką dominacją. Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej
-
Szpieg CIA o pseudonimie „Jack Strong”,określany mianem najcenniejszego źródła informacji w obozie sowieckim oraz „pierwszym polskim oficerem w NATO”. W nocy z 7 na 8 listopada 1981 r., płk. Ryszard Kukliński wraz z żoną i dwoma synami został potajemnie wywieziony z Polski przez amerykańskie służby specjalne. Ewakuacja płk. Ryszarda Kuklińskiego
-
Heroes of Our Freedom: Polish-American Military Traditions in the 20th Century, ed. Bartosz Janczak, Warsaw 2022, 48 p., ISBN 978-83-8229-546-7 Heroes of Our Freedom: Polish-American Military Traditions in the 20th Century
-
25 września 2024 r. w Muzeum Polskim w Ameryce (Chicago) uroczyście zainaugurowano 46. Sesję Stałej Konferencji Muzeów, Archiwów i Bibliotek Polskich na Zachodzie. Instytut Pamięci Narodowej reprezentował zastępca prezesa dr Mateusz Szpytma. IPN na 46. Stałej Konferencji Muzeów, Archiwów i Bibliotek Polskich na Zachodzie
-
8 lipca 1947 r. Stalin odmówił udziału ZSRS w tzw. planie Marshalla – programie amerykańskiej pomocy dla państw Europy po II wojnie światowej. Rezygnację z tej pomocy wymusił także na pozostałych państwach bloku sowieckiego. Irena Siwińska: Odrzucona pomoc. Rezygnacja państw bloku wschodniego z udziału w planie Marshalla
-
Podczas konferencji założycielskiej Organizacji Narodów Zjednoczonych w San Francisco w 1945 r. nie było przedstawicieli Rządu RP na uchodźstwie. Związek Sowiecki go nie uznawał, a zachodni politycy obawiali się narazić Stalinowi. Ja wam zagram hymn Polski. I proszę wstać – Mazurek Dąbrowskiego na konferencji założycielskiej ONZ
-
Konferencja jałtańska z lutego 1945 r. koncentrowała się głównie na rozwiązaniu sprawy polskiej. Tak też była komentowana w prasie zagranicznej, zachodniej. Świadczy o tym m.in. reakcja dyplomacji watykańskiej, ujawniana mniej lub bardziej dyskretnie przez gazety zależne od Watykanu. Jan Żaryn: Konferencja jałtańska – niemoralna propozycja dla Europy
-
„Historia toczy się dziś” – premiera 17 stycznia 2025 r. o godzinie 9.15 na kanale YouTube IPNtv. Jarosław Guzy gościem cyklu IPN „Historia toczy się dziś”
-
Wygłoszone przed amerykańskim Kongresem orędzie prezydenta Woodrowa Wilsona, zawierające program pokojowy w związku z trwającą od ponad trzech lat wojną światową, było propozycją pod wieloma względami przełomową. Jarosław Tęsiorowski: Orędzie Wilsona. Plan dla świata, nadzieja dla Polski
-
17 lipca 1945 r. rozpoczęła się konferencja nowego prezydenta USA Harry’ego Trumana, sowieckiego dyktatora Józefa Stalina i premierów Wielkiej Brytanii – Winstona Churchilla, którego po 11 dniach (po wygraniu wyborów przez Partię Pracy) zastąpił Clement Attlee. Joanna Lubecka: Konferencja w Poczdamie. Ostatnie spotkanie Wielkiej Trójki
-
„Historia toczy się dziś” – 5 grudnia 2025 r. o godzinie 9.15 na kanale YouTube IPNtv. Józef Światło. Czy był agentem KGB albo CIA? Dr Robert Spałek dla „Historia toczy się dziś”
-
Sokolstwo Polskie w Ameryce (Polish Falcons of America) jest jedną z najważniejszych organizacji polonijnych w Stanach Zjednoczonych. W latach 1894–1926 towarzystwo działało pod nazwą „Związek Sokołów Polskich w Ameryce”. Jego członkowie mieli wielkie zasługi w propagowaniu polskiej kultury, nie tylko wśród emigrantów, ale także w całym społeczeństwie amerykańskim. Justyna Staroń: Historia polskiego sokolstwa w Stanach Zjednoczonych
-
Choć dziś amerykańskie Sokolstwo kojarzone jest głównie z działalnością patriotyczną i akcjami na rzecz wojska, to pamiętać trzeba, że jego zaangażowanie w krzewienie kultury fizycznej wśród Polonii również miało niebagatelne znaczenie. Justyna Staroń: „Stan the Man”. Baseballista z Polską w sercu
-
Choć problemy uchodźstwa i przymusowych migracji kojarzymy najczęściej ze stanem wojny, międzywojenna Europa doświadczała także i innych źródeł tego kryzysu. Antyżydowska polityka Niemiec epoki Hitlera zmuszała kolejne grupy osób do opuszczania swojego kraju i szukania pomocy poza jego granicami. Kinga Czechowska: Konferencja w Évian w lipcu 1938 r. Próba pomocy uchodźcom żydowskim z Niemiec i Austrii?
-
To jedna z barwniejszych postaci polskiej emigracji w Stanach Zjednoczonych w XX w. Dobrze znana za oceanem, w Polsce dopiero powoli odkrywana, swoje życie związała z trzema organizacjami: Sokolstwem Polskim w Ameryce, Polskim Białym Krzyżem oraz Stowarzyszeniem Weteranów Armii Polskiej w Ameryce. Krzysztof Pawluczuk: Agnieszka Wisła
-
Uznawany jest za jedną z najbardziej znaczących postaci w historii Sokolstwa Polskiego w Ameryce. Ten zasłużony żołnierz I wojny światowej oraz wojny polsko-bolszewickiej przez kilka dekad decydował o obliczu sportowym i wychowawczym tej organizacji. Krzysztof Pawluczuk: Gustaw Pieprzny. Naczelnik Sokolstwa Polskiego w Ameryce
-
Karta atlantycka stała się fundamentem określającym cele obozu państw alianckich w II wojnie światowej. Te stwierdzenia – uwzględniające prawa do wolności i suwerenności narodów – miały być dowodem moralnej wyższości obozu aliantów nad państwami Osi, które niosły innym narodom zniewolenie i podporządkowanie silniejszym. Maciej Korkuć: 1944: nowe zniewolenie
-
Gdyby przyłożyć linijkę do mapy obejmującej Europę i Bliski Wschód, to kreśląc linię rozpoczynającą się w Teheranie i idącą przez krymską Jałtę na północny zachód, trafimy na jej przedłużeniu do Niemiec. Z Teheranu, przez Jałtę, do Poczdamu. Ta symboliczna linia wiąże się z rzeczywistymi i ostatecznymi liniami, które w tych miejscach wytyczano: z granicami przyszłej Polski i granicą żelaznej kurtyny. Tam, gdzie zapadały decyzje o kształcie powojennej Europy, przedstawicieli polskich interesów nie było. Michał Wenklar: O nas – bez nas. Teheran – Jałta – Poczdam
-
Ronald Reagan to postać o wielu twarzach i wielu paradoksów. Syn katolika i protestantki, hollywoodzki aktor z własną gwiazdą na słynnej alei i prezydent USA, żartowniś i człowiek z misją, wiekowy prezydent, borykający się z problemami zdrowotnymi i zdeterminowany wojownik, który chciał pokonać sowieckie „Imperium Zła”. Patryk Pleskot: Ronald Reagan: od aktora do prezydenta
-
Urodził się w 18 marca 1929 r. w Białymstoku. Jego rodzina była bardzo zamożna i związana z tym miastem od kilku pokoleń. Ojciec Samuela – Dawid, i jego siostry, odziedziczyli kilka domów oraz długi parterowy budynek tzw. Pisar-Hall wydzierżawiany miastu na różne uroczystości. Paweł Kornacki: Samuel Pisar – światowa kariera chłopca z Białegostoku
-
Przemiany demokratyczne z 1989 r. doprowadziły w krajach Europy Środkowo-Wschodniej do likwidacji komunistycznych policji politycznych. Zostały one zastąpione nowymi służbami specjalnymi, chociaż w większości wypadków nie oznaczało to wcale diametralnej wymiany kadrowej. Paweł Skubisz: Lizboński łącznik. Rzecz o nawiązaniu polsko-amerykańskiej współpracy wywiadowczej
-
„Oczy całego świata zwrócone na Warszawę. Za chwilę rozpocznie się pierwsze spotkanie ambasadorów Stanów Zjednoczonych i Chińskiej Republiki Ludowej” – tymi słowami relacjonował wydarzenie podekscytowany lektor Polskiej Kroniki Filmowej w wydaniu nr 38A z 1958 r. Paweł Zielony: Rozmowy ambasadorów ChRL i Stanów Zjednoczonych w Warszawie (1958-1970)
-
Światło zapalone przez Jana Pawła II w papieskich apartamentach, będące odpowiedzią na wprowadzenie stanu wojennego, miało wielką moc. Podobnie uczynił prezydent Stanów Zjednoczonych Ronald Reagan, zapalając świecę w swoim oknie w Białym Domu w wigilijny wieczór, a dzień wcześniej w przemówieniu telewizyjnym zachęcił do tego gestu swoich rodaków. Piotr Abryszeński: „Let Poland Be Poland”. Program, który obejrzały miliony ludzi
-
Instytut Pamięci Narodowej zaprasza na pokaz filmu „Nić nadziei” w reżyserii Macieja Fijałkowskiego. Pokaz wraz z dyskusją odbędzie się 10 grudnia 2025 r. o godz. 10:00 w Centrum Jana Pawła II „Nie lękajcie się!” przy ul. Totus Tuus 34 w Krakowie. Pokaz filmu „Nić nadziei” w Centrum Jana Pawła II „Nie lękajcie się!” w Krakowie
-
Oficer Sztabu Generalnego Wojska Polskiego na początku lat 70. nawiązał współpracę z amerykańskim wywiadem. Jako Jack Strong przekazał m.in. strategiczne plany Układu Warszawskiego. Ryszard Kukliński urodził się 13 czerwca 1930 r. w Warszawie. Płk Ryszard Kukliński – szpieg CIA
-
Późnym wieczorem 9 lipca 1989 r. Air Force One z prezydentem Georgem H.W. Bushem i jego małżonką Barbarą Bush na pokładzie wylądował na lotnisku Okęcie w Warszawie. Rozpoczęła się trwająca niespełna dwie doby wizyta czwartego w dziejach prezydenta Stanów Zjednoczonych nawiedzającego ziemie polskie. Radosław Morawski: Przełomowa wizyta czy wizyta czasów przełomu?
-
Prezydent USA Ronald Reagan ogłosił 30 stycznia 1982 r. Dniem Solidarności z Narodem Polskim. Była to reakcja na wprowadzenie przez gen. Wojciecha Jaruzelskiego stanu wojennego i rozpoczęcie represji skierowanych przeciwko działaczom opozycji demokratycznej w PRL. Solidarni w trudnych chwilach
-
18 grudnia 1972 r. rozpoczęła się amerykańska operacja wojskowa „Linebacker II”, której głównym celem było zmuszenie Demokratycznej Republiki Wietnamu do wznowienia zerwanych kilka dni wcześniej rozmów pokojowych. Sylwia Szyc: Tragedia załogi polskiego statku „Józef Conrad” w Hajfongu
-
Szpiedzy. Wzloty i upadki KGB w Stanach Zjednoczonych
-
6 czerwca 1944 r. alianci rozpoczęli największy w czasie II wojny światowej desant – lądowanie w Normandii. Była to część operacji „Overlord”, otwierającej drugi front w Europie, w której udział wzięli polscy żołnierze. Teodor Gąsiorowski: D-Day
-
Zlokalizowane na terenie Austrii KL Mauthausen i KL Gusen były najdłużej funkcjonującymi obozami koncentracyjnymi w III Rzeszy. Osadzeni w nich więźniowie musieli wyczekiwać wolności aż do 5 maja 1945 r. Tomasz Cieślak: Wyzwolenie KL Gusen I i II przez wojska amerykańskie 5 maja 1945 r.
-
Centralny Przystanek Historia zaprasza na warsztaty doskonalące dla nauczycieli, które odbędą się 22 lutego 2025 r. w Centralnym Przystanku Historia im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego (ul. Marszałkowska 107, Warszawa). Warsztaty dla nauczycieli „Stany Zjednoczone Ameryki i Polska w XX wieku” – Warszawa, 22 lutego 2025
-
W lutym 1980 r. prezydent USA Jimmy Carter zaapelował o bojkot nadchodzących igrzysk olimpijskich w Moskwie. Powodem była inwazja Związku Radzieckiego na Afganistan, dokonana w 1979 r. Apel spotkał się z szerokim odzewem społeczności międzynarodowej, dzięki czemu Polacy przywieźli z tych igrzysk rekordową liczbę medali. Wojciech Kujawa: Moskwa’80. Zbojkotowana Olimpiada
-
„Historia toczy się dziś” – premiera 28 marca 2025 r. o godzinie 9.15 na kanale YouTube IPNtv. „44. rocznica zamachu na Ronalda Reagana”. Prof. Patryk Pleskot gościem cyklu „Historia toczy się dziś”
English version