Instytut Pamięci Narodowej
-
19 lutego 2016 roku w Tel Avivie zmarł Samuel Willenberg. Żołnierz Wojska Polskiego i Armii Krajowej, więzień niemieckiego obozu zagłady Treblinka II oraz uczestnik buntu w obozie w 1943 roku. Uczestnik Powstania Warszawskiego, rzeźbiarz i malarz. Mimo traumatycznych przeżyć wojennych w okupowanej przez Niemcy Polsce, do końca życia miał odwagę wracać do ojczystego kraju. Samuel Willenberg
-
Jako Instytut Pamięci Narodowej wyrażamy stanowczy sprzeciw wobec wystawiania na aukcjach dokumentów i przedmiotów związanych z ofiarami zbrodniarzy niemieckich III Rzeszy. Tego rodzaju praktyki budzą powszechne oburzenie i stanowią moralnie naganne komercjalizowanie tragedii Holokaustu. Sprzeciw wobec handlu świadectwami zbrodni niemieckich z czasów II wojny światowej
-
„Abe” na zawsze rozstał się z rodzicami i rodzeństwem w sierpniu 1941 r. Znalazł się w gronie ok. 450 mężczyzn zabranych przez Niemców do przymusowej pracy w kopalniach soli w Inowrocławiu. W ten sposób rozpoczęła się jego okupacyjna tułaczka po trzynastu obozach: pracy i koncentracyjnych. Był jedynym ocalałym z rodziny. Szymon Pietrzykowski: Abraham Landau. Ocalały świadek Zagłady z Wilczyna
-
Terror, Holocaust, Persecution. The Jewish community under the rule of the German and Soviet totalitarianism in Polish territories during 1939–1945. IPN Publications Catalogue 2000–2024
-
Terror, Holocaust, Persecution. The Jewish community under the rule of the German and Soviet totalitarianism in Polish territories during 1939–1945. IPN Publications Catalogue 2000–2025
-
Terror, Holokaust, Represje. Społeczność żydowska pod władzą niemieckiego i sowieckiego totalitaryzmu na ziemiach polskich 1939–1945 – katalog publikacji IPN 2000–2024
-
Terror, Holokaust, Represje. Społeczność żydowska pod władzą niemieckiego i sowieckiego totalitaryzmu na ziemiach polskich 1939–1945 – katalog publikacji IPN 2000–2025
-
Zabijanie przez Niemców ludności żydowskiej w okupowanej Polsce nie rozpoczęło się od uruchomienia komór gazowych w obozach koncentracyjnych. Od pierwszych miesięcy okupacji Żydzi byli rozstrzeliwani wraz z polską inteligencją i osobami chorymi psychicznie w dołach śmierci. Na Pomorzu i Kujawach było ich niewielu, dlatego niemiecki okupant podjął już wtedy decyzję o ich całkowitej eksterminacji. Tomasz Ceran: Pierwszy Holocaust. Eksterminacja Żydów na Pomorzu i Kujawach w 1939 r.
-
16 czerwca 1940 r. Żydzi z Kutna i powiatu kutnowskiego zostali przymusowo przesiedleni do getta utworzonego w Kutnie na terenie nieczynnej cukrowni „Konstancja”. Tomasz Stempowski: Getto w „Konstancji”
-
W ramach obchodów Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu, 27 stycznia 2026 r. przedstawiciele Instytutu Pamięci Narodowej i Kancelarii Prezydenta RP złożyli kwiaty pod tablicą upamiętniającą Pereca i Samuela Willenbergów w Warszawie. Upamiętniliśmy ofiary Holokaustu
-
Walka o pamięć. Polityczne aspekty obchodów rocznicy powstania w getcie warszawskim 1944–1989
-
W październiku 1941 r. Niemcy zdecydowali o eksterminacji społeczności żydowskiej zamieszkałej w Generalnym Gubernatorstwie. Rozpoczęto ją w nocy z 16 na 17 marca 1942 r. i nadano kryptonim „Reinhardt”. Jej głównym celem była deportacja do gett i obozów setek tysięcy Żydów, a następnie ich fizyczna likwidacja w utworzonych specjalnie do tego celu obozach zagłady w Sobiborze, Treblince i Bełżcu. Wojciech Hanus: Sprawiedliwi z Rawy Ruskiej: Fryderyk i Maria Czerwieniowie oraz Bazyli Chmielewski
-
19 kwietnia 1943 r. ludność żydowska, stłoczona w warszawskim getcie, podjęła rozpaczliwą walkę zbrojną z przeważającymi siłami niemieckimi. Powstańcy zdawali sobie sprawę, że nie mają szans na zwycięstwo, chcieli jednak umrzeć godnie, z bronią w ręku, a jednocześnie zadać wrogowi jak najwięcej strat. Wojciech Kujawa: Powstanie w getcie warszawskim
-
Wspomnienia ocalonego. Wołyń 1941–1944
-
W związku z Międzynarodowym Dniem Pamięci o Ofiarach Holokaustu (27 stycznia), Instytut Pamięci Narodowej zaprasza do obejrzenia wyjątkowych rzeźb z brązu autorstwa Samuela Willenberga, więźnia i uciekiniera z niemieckiego obozu Zagłady Treblinka II. Ekspozycję, w nowej odsłonie, można obejrzeć w Centralnym Przystanku Historia IPN im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego w Warszawie (ul. Marszałkowska 107, I piętro) do końca lutego 2025 roku. Wystawa „Obraz Treblinki w oczach Samuela Willenberga” w Centralnym Przystanku Historia im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego w Warszawie
-
Instytut Pamięci Narodowej zaprasza do obejrzenia wyjątkowych rzeźb z brązu autorstwa Samuela Willenberga, więźnia i uciekiniera z niemieckiego obozu Zagłady Treblinka II. Ekspozycja jest dostępna dla zwiedzających w Centrum Edukacyjnym IPN im. Janusza Kurtyki w Warszawie (ul. Marszałkowska 21/25, przy Trasie Łazienkowskiej) w dniach: 12 czerwca – 12 września 2025 r, od poniedziałku do piątku w godzinach 9.00–17.00. Wystawa to połączenie wybranych rzeźb Willenberga z nowoczesną wystawą panelową, opartą na artystycznych zdjęciach kolekcji, których autorem jest Sławomir Kasper (IPN). Wstęp wolny. Wystawa „Obraz Treblinki w oczach Samuela Willenberga” w Centrum Edukacyjnym IPN im. Janusza Kurtyki w Warszawie: 12 czerwca – 12 września 2025
-
Historia każdego narodu ma swoje symbole. W latach II wojny światowej takim symbolem o wyjątkowej randze stała się dla Polaków Warszawa. Tu koncentrował się opór. Rozwijała konspiracja. I z dnia na dzień rosły, coraz dotkliwsze, straty. Włodzimierz Suleja: Warszawska hekatomba. Getto
-
Całą serię znajdziesz na Spotify. Wszystkie odcinki dostępne są bezpłatnie. Zapraszamy do posłuchania dwudziestego siódmego odcinka podcastu z serii „Ekspres czytelniczy IPN” – 27 stycznia 2025
-
W literaturze historycznej od lat dyskutowany jest temat braku właściwej reakcji Zachodu na zagładę Żydów i innych narodów oraz próba odpowiedzi na pytanie: dlaczego alianci zachodni w 1944 nie zbombardowali krematoriów lub linii kolejowych prowadzących do obozu w Auschwitz-Birkenau, aby ją przerwać? Zdzisław Jurkowski: Auschwitz a front wschodni
-
Żydzi Krakowa w dobie zagłady (ZAL/KL Plaszow)
-
יאנוש קורצ'אק (wersja hebrajska) [PDF]
-
„Otoczone drutem państwo”. Struktura i funkcjonowanie administracji żydowskiej getta łódzkiego
-
„W płomieniach zaś ciągle odzywały się jęki...”. Niemieckie zbrodnie na niosących pomoc Żydom Polakach z Ciepielowa i okolic (1942–1943)
-
„Wire Bound State”. Structure and Functions of the Jewish Administration of the Łódź Ghetto
English version