English versionArchiwum
-
Artykuł12/11/2025Anna Marcinkiewicz-Kaczmarczyk: „Zagrażały porządkowi i bezpieczeństwu publicznemu…”
Tradycje udziału Polek w działaniach niepodległościowych sięgają XIX w., gdy uczestniczyły w powstaniach narodowych. Podczas I wojny światowej działały w Polskiej Organizacji Wojskowej, a w 1918 r. powstała pierwsza żeńska formacja wojskowa na ziemiach polskich – Ochotnicza Legia Kobiet. Także podczas II wojny światowej podjęły one walkę w armii konspiracyjnej w okupowanym kraju oraz w PSZ na Zachodzie. Nie zabrakło ich również w organizacjach podziemnych w okresie PRL.
-
Artykuł30/06/2022Artur Piekarz: Bunkier „Uskoka”
W konspiracji działał od początku 1941 r. Wiosną 1944 r. zorganizował na terenie Obwodu AK Lubartów oddział partyzancki, podejmując działania przeciwko niemieckim siłom okupacyjnym. Po wkroczeniu Sowietów na Lubelszczyznę rozformował grupę, ale już pod koniec lata 1944 r., zagrożony aresztowaniem, podjął ograniczone działania z zakresu samoobrony.
-
Artykuł13/11/2025Joanna Lubecka: Rudolf Höß – „zimny schizoid”. Badania psychologiczne komendanta Auschwitz
Osadzeni po II wojnie światowej w alianckich więzieniach zbrodniarze wojenni byli kapitalnym „materiałem badawczym” dla psychologów i psychiatrów. Nie wszystkich jesteśmy w stanie zidentyfikować, ale znamy nazwiska tych najsłynniejszych.
-
Posłuchaj03/01/2022Doktor Wanda Półtawska. Życie dla życia
Dokumentalna audycja wyprodukowana przez Radio Kraków i Oddział IPN w Krakowie, przy współpracy Stowarzyszenia Rodzina Więźniarek Niemieckiego Obozu Koncentracyjnego Ravensbrück, wyemitowana 5 grudnia 2021 r.
-
Artykuł17/11/2025Tomasz Czapla: Mikołajczyk za, Sosnkowski przeciw. Władze na uchodźstwie wobec Powstania Warszawskiego
Jeden na wszystkich, wszyscy na jednego – ten sparafrazowany cytat z Trzech muszkieterów Aleksandra Dumasa dobrze oddaje sytuację, w jakiej znalazł się latem 1944 r. Naczelny Wódz gen. Kazimierz Sosnkowski.
-
Artykuł18/11/2025Kinga Mierzejewska, Paweł Pietraszek: Bohaterowie traktowani jak przestępcy. Kartoteka sygnalityczna – świadectwo terroru komunistycznego
Kartoteka sygnalityczna to żywe świadectwo losów ludzi skrzywdzonych przez komunistyczny reżim. W latach 1944-1956 władza komunistyczna za pomocą terroru brutalnie wprowadzała swoje rządy w Polsce. Społeczeństwo, które opierało się narzucanej ideologii, było bezwzględnie niszczone.
-
Do pobrania05/01/2021Historia w pikselach: Tajemnica śmierci Jana Rodowicza „Anody”
Historia w pikselach to miejsce, gdzie można pobrać cyfrową wersję książki wydanej przez Instytut Pamięci Narodowej. Dziś proponujemy publikację dr. Przemysława Benkena, pracownika Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN w Szczecinie, wydaną w 2016 roku.
-
Artykuł10/01/2025Magdalena Dźwigał: Styczeń 1945 r. i budowa struktur bezpieki w Polsce centralnej
Początek 1945 r. to bardzo ważny okres w historii aparatu bezpieczeństwa komunistycznej Polski. Wraz z ofensywą styczniową Armii Czerwonej, która dosłownie przetoczyła się przez Polskę centralną, na zajmowanych terenach przystąpiono do organizowania „rodzimego” aparatu bezpieczeństwa.
-
Artykuł12/01/2023Daniel Szlachta: Obozy pracy po II wojnie światowej w województwie śląsko-dąbrowskim
Wraz z nadejściem Armii Czerwonej i podążających za nią służb sowieckich na ziemiach polskich rozpętały się represje i terror skierowane przeciwko społeczeństwu polskiemu. Trudno było dostrzec różnice pomiędzy jedną okupacyjną formą zniewolenia a drugą.
-
Artykuł24/11/2025Martyna Grądzka-Rejak, Aleksandra Namysło: Niemiecki okupant wobec Żydów w latach 1939–1941
II Rzeczpospolita była państwem wielonarodowym. U progu II wojny światowej liczyła niemal 35 mln mieszkańców, z czego ok. 32 proc. (11,2 mln) stanowiły mniejszości narodowe. Wśród nich najliczniejszą grupą po Ukraińcach, przeszło trzymilionową, byli Żydzi. Kres ich tak licznej obecności w Polsce przyniosła II wojna światowa.