Instytut Pamięci Narodowej

Małgorzata Sokołowska: Bierny czy czynny opór

Powstała przed czterdziestu laty w czerwcu 1982 r. we Wrocławiu z inicjatywy Kornela Morawieckiego Solidarność Walcząca jako jedyna organizacja podziemna dopuszczała stosowanie czynnego oporu i starała się do tego przygotować.

Kinga Hałacińska: Rodzina Ponarska walczy o pamięć

W podwileńskich lasach w czasie okupacji niemieckiej zamordowano w okrutny sposób dziesiątki tysięcy osób. Trwa walka, by świadectwo tej straszliwej, latami przemilczanej zbrodni trafiło do szkolnych podręczników.

Witold Wasilewski: Jan Krzysztof Kelus. W opozycji do PRL

Po wydarzeniach marca 1968 r. funkcjonariusze SB śledzili Jana Krzysztofa Kelusa, którego określili na własne potrzeby pseudonimem „Mały”. Śledzący starali się m.in. ustalić, skąd Kelus odbiera ulotki i z kim się kontaktuje. Była to z licznych represji, jakie spotkały tego poetę i działacza społecznego za jego nieugiętą postawę wobec systemu komunistycznego.

Bartłomiej Jaworski: Zdzisława Wardejna powrót zza grobu

Znany i lubiany, choć jego dossier nie jest przepełnione głównymi rolami. Doceniany, ale raczej nieobsypywany popularnymi nagrodami. Coś jeszcze? Bagatela, przeżył własny pogrzeb.

Robert Spałek: Nie tylko „kobiety, wino i śpiew”. Kilka słów o mniej znanej stronie życia Pierwszych Sekretarzy PZPR

Bolesław Bierut był zbrodniarzem politycznym, ale z wyglądu przypominał raczej przedwojennego prowincjonalnego fryzjera: pospolita twarz, z włosami zaczesanymi do tyłu na brylantynę i z wąsikiem niczym u bohaterów filmów Charliego Chaplina. Mimo to, magia władzy i sprawczość wynikająca z pozycji lokalnego autokraty stanowiły wabik przyciągający do niego kobiety, Bierut zaś nie stronił od romansów.

Bożena Witowicz: Pod sowiecką dominacją. Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej

Diana Maksimiuk: W zderzeniu z instytucjonalną niemocą. Pierwsze miesiące poszukiwań ofiar Obławy Lipcowej

Niewątpliwie największą zagadkę Obławy Augustowskiej do dziś dnia stanowi pełna lista ofiar tej największej sowieckiej zbrodni popełnionej na Polakach po zakończeniu II wojny światowej oraz miejsce ich spoczynku.

Diana Maksimiuk: Powojenne wywózki żołnierzy AK – studia przypadków

Los setek aresztowanych w lipcu 1945 r. w ramach Obławy Augustowskiej do dnia dzisiejszego pozostaje zagadką nie do końca rozwikłaną. Do grupy niewyjaśnionych spraw należy też dopisać zagadnienie nieznanej liczby osób, które, także w tajemniczych okolicznościach, po zakończeniu wojny wywiezione zostały w Sowiety i nierzadko przepadły jak kamień w wodę.

28 czerwca 1900 roku urodził się Leon Kruczkowski

Autor ważnych i ambitnych dramatów, poruszających kwestie odpowiedzialności zbiorowej, dylematów moralnych oraz mechanizmów totalitaryzmu. Z jednej strony Kruczkowski współtworzył politykę kulturalną PRL, wspierał rozwój edukacji, teatru i upowszechnianie kultury. Był jedną z czołowych postaci literatury socrealistycznej – nurtu podporządkowanego ideologii państwowej. Z drugiej strony po wojnie stał się lojalnym współpracownikiem władz komunistycznych: był członkiem PZPR, pełnił funkcję wiceministra kultury. Wspierał ideologiczną kontrolę nad literaturą, uczestniczył w mechanizmach cenzury oraz marginalizacji twórców niezgadzających się z linią partii.

80. rocznica samobójczej śmierci Adolfa Hitlera

30 kwietnia 1945 roku przywódca i kanclerz Rzeszy odebrał sobie życie. Otworzyło to drogę do bezwarunkowej kapitulacji Niemiec i zakończenia II wojny światowej w Europie.