Wojciech Kujawa: Antoni Pajdak. W obronie ludzkich praw

27 sierpnia 1955 r. powrócił do Ojczyzny, po dziesięcioletniej katordze w Związku Sowieckim, Antoni Pajdak – jeden z przywódców Polski Podziemnej.

Antoni Pajdak urodził się 7 grudnia 1894 r. w Biskupicach k. Wieliczki. Już jako gimnazjalista związał się z Polską Partią Socjalistyczną i włączył się w nurt niepodległościowy. W 1910 r. został członkiem Związku Walki Czynnej, dwa lata później Związku Strzeleckiego. W latach 1914–1917 służył w Legionach Polskich, po czym skierowano go do Polskiej Organizacji Wojskowej. Kiedy odmówił złożenia przysięgi wierności Austrii, wcielono go do armii austriackiej i skierowano na front włoski.

Zawsze dla Polski

Do Polski powrócił w 1919 r. i rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim. W następnym jednak roku przerwał naukę i wstąpił do wojska, aby bronić Ojczyzny przed sowiecką armią. Studia ukończył w 1921 r., a rok później uzyskał tytuł doktora.

W okresie międzywojennym pracował jako adwokat oraz był urzędnikiem samorządowym: w latach 1923–1926 pracował w Starostwie Powiatowym w Radomsku, 1926–1928 był wicestarostą w Koninie, potem w Słupcy, 1928–1930 burmistrzem Radomska, a w 1939 r. wiceprezydentem Krakowa.

W czasie II wojny światowej, związany z PPS-WRN, był komendantem Milicji Robotniczej, członkiem Politycznego Komitetu Porozumiewawczego, Rady Jedności Narodowej. Od 1943 r. pełnił funkcję II zastępcy delegata Rządu RP na Kraj. W latach 1944–1945 zasiadał w Krajowej Radzie Ministrów. Uczestniczył w powstaniu warszawskim, po upadku którego krótko przebywał w Krakowie.

28 marca 1945 r. został aresztowany przez NKWD wraz z innymi przywódcami Polskiego Państwa Podziemnego. Ze względu na niezłomną postawę w śledztwie postępowanie w jego sprawie wyłączono z głównego procesu. W listopadzie 1945 r., w odrębnym tajnym postępowaniu, skazano go na 5 lat więzienia i 5 lat zesłania na Syberię. Więziono go w Moskwie i we Włodzimierzu n. Klaźmą, następnie był drwalem w Kraju Krasnojarskim.

Czytaj więcej na portalu przystanekhistoria.pl

do góry