Instytut Pamięci Narodowej
-
Podpisanie aktu kapitulacji przez Niemcy 8 maja 1945 r. nie zakończyło wysiłku zbrojnego Polaków. W wyniku trwających sześć lat represji obydwu reżimów totalitarnych: niemieckiego i sowieckiego Polska straciła blisko 6 milionów obywateli. Po wojnie znalazła się pod nową okupacją z rządem narzuconym przez Moskwę. Koniec II wojny światowej nie oznaczał wolności dla Polski i innych krajów Europy Środkowo-Wschodniej. Niemiecki reżim totalitarny został zastąpiony sowieckim. W kolejną rocznicę zakończenia II wojny światowej pamięci o kapitulacji Niemiec powinna towarzyszyć pamięć o zbrodniach sowieckich i o żelaznej kurtynie, która podzieliła świat na dwa przeciwstawne obozy: wolny świat zachodnich demokracji i państwa zniewolone przez sowiecki system totalitarny. 80. rocznica zakończenia II wojny światowej – materiały IPN
-
14 października obchodzimy Dzień Edukacji Narodowej. Wszystkim pracownikom oświaty życzymy radości, zdrowia i satysfakcji z codziennej pracy. Dnia Edukacji Narodowej nie można obchodzić bez pamięci
-
W poniedziałek 23 czerwca br. nad Jeziorem Borówno pod Bydgoszczą, przy Cmentarzu ofiar terroru hitlerowskiego z okresu wojny 1939–1945 (53°13'50.6"N 18°07'06.1"E) w czasie konferencji prasowej dr. hab. Karola Polejowskiego, zastępcy prezesa IPN, dr. Marka Szymaniaka, dyrektora Oddziału IPN w Gdańsku, prok. Tomasza Jankowskiego, naczelnika OKŚZpNP w Gdańsku oraz dr. Dawida Kobiałki z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego, w związku z prowadzonym śledztwem Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Gdańsku, przedstawiono nowe fakty w sprawie Zbrodni Pomorskiej. Dowody niemieckich zbrodni w Borównie pod Bydgoszczą, 23 czerwca 2025
-
E-book i dodruk już w księgarni internetowej
-
Wkrótce po tym, gdy Niemcy 1 września 1939 r. zaatakowali II Rzeczypospolitą, rozpoczęła się masowa eksterminacja polskiej ludności cywilnej, Żydów, osób upośledzonych, przedstawicieli różnych grup społecznych. Jednym z miejsc kaźni zbrodni pomorskiej 1939 r. były Księże Góry koło Grudziądza. Izabela Mazanowska: Księże Góry
-
Komunikat prasowy dotyczący kontynuacji prac archeologicznych IPN w Lesie Piaśnickim – poszukiwanie śladów niemieckiej akcji zacierania zbrodni (Aktion 1005)
-
Druga wojna światowa kosztowała życie ok. 5,9 mln obywateli Rzeczypospolitej. Zdecydowaną większość z nich stanowią ofiary III Rzeszy Niemieckiej, która 1 września 1939 r. zaatakowała Polskę bez wypowiedzenia wojny. Marcin Przegiętka: Inwazja Wehrmachtu na Polskę i zbrodnie niemieckich grup operacyjnych jesienią 1939 roku
-
Rozpoczęcie przez Niemcy działań wojennych 1 września 1939 r. przyczyniło się do szybkiego zajęcia Pomorza Gdańskiego. Obok zdobycia nowego terytorium okupant wprowadził tu elementy terroru względem ludności cywilnej. Jednym z nich były popełniane przez Niemców masowe zabójstwa. Mateusz Kubicki: 11 listopada 1939 r. na Kaszubach i Kociewiu
-
Urodził się na terenie Gruzji, w Tbilisi 2 października 1879 r. w rodzinie polskich zesłańców. Jego ojciec był pracownikiem kolei. W 1899 r. ukończył naukę w gimnazjum ze złotym medalem za wyniki w nauce. Mateusz Kubicki: Józef Władysław Bednarz (1879–1939). Lekarz, reformator, społecznik
-
3 października 2024 roku w Starogardzie Gdańskim zaprezentowaliśmy książkę dr. Tomasza Cerana „Zbrodnia pomorska 1939. Początek ludobójstwa niemieckiego w okupowanej Polsce”. W spotkaniu wziął udział prezes Instytutu Pamięci Narodowej dr Karol Nawrocki. Pamiętamy o ofiarach Zbrodni Pomorskiej
-
2 września 2024 r. o godz. 11.00 w Bazylice Mniejszej pw. Ścięcia św. Jana Chrzciciela (Plac Kościelny Chojnice) odbyła się Msza Święta pogrzebowa szczątków ponad 700 Ofiar niemieckich zbrodni odnalezionych na terenie Doliny Śmierci w Chojnicach. Zostały one odnalezione podczas prac ekshumacyjnych prowadzonych w ramach śledztwa prowadzonego przez Oddziałową Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Gdańsku w latach 2021-2024. Państwowy pogrzeb szczątków Ofiar niemieckich zbrodni odnalezionych w wyniku prac ekshumacyjnych prowadzonych przez IPN – Chojnice, 2 września 2024 r.
-
3 listopada 1939 r. w lasach piaśnickich koło Wejherowa Niemcy rozstrzelali co najmniej 82 Polaków, 11 listopada tego samego roku – ponad trzystu. Były to zaledwie dwa z wielu epizodów krwawej zbrodni pomorskiej. Rocznica egzekucji w lasach piaśnickich
-
Pojęcie „Zbrodni Pomorskiej 1939 roku” obejmuje akty eksterminacji bezpośredniej dokonane na ludności polskiej od września do grudnia 1939 r. (w niektórych miejscach do początku 1940 r.) przez oddziały Volksdeutscher Selbstschutz, przy aktywnym wsparciu Wehrmachtu i SS. Tomasz Ceran, Izabela Mazanowska, Monika Tomkiewicz: Zbrodnia Pomorska 1939 roku
-
III Rzesza we wrześniu 1939 r. rozpoczęła politykę eksterminacji ludności cywilnej w całej okupowanej Polsce, zwłaszcza na ziemiach wcielonych do Rzeszy. Skala terroru niemieckiego na Pomorzu i Kujawach była największa. W celu podkreślenia tego faktu i głębszej analizy jego przyczyn został stworzony termin – zbrodnia pomorska 1939. Tomasz Ceran: Arytmetyka zbrodni pomorskiej 1939
-
Nazistowskie Niemcy nie chciały powielać pruskich metod germanizacji Polaków, które okazały się nieskuteczne. Pod koniec marca 1939 r. został opracowany plan ataku na Polskę. Od maja przygotowywano listy z nazwiskami Polaków, którzy mieli być zatrzymani po wkroczeniu armii niemieckiej. W końcu sierpnia 1939 r. sformowano Einsatzgruppen, których zadaniem była eksterminacja polskich elit. Tomasz Ceran: Zbrodnia pomorska 1939
-
Rozmowa z dr. hab. Tomaszem Ceranem z Referatu Badań Historycznych Delegatury IPN w Bydgoszczy, autorem książki „Zbrodnia pomorska 1939. Początek ludobójstwa niemieckiego w okupowanej Polsce”, wyróżnionej w konkursie Sygnety Wydawnictwa IPN oraz w XXX edycji Nagrody KLIO. Trzeba dostrzegać cały las, nie tylko najwyższe drzewa
-
31 stycznia 2026 r. na Cmentarzu Wojennym w Chojnicach odbyła się uroczystość poświęcenia nagrobka na mogile zbiorowej około 700 cywilnych ofiar niemieckich zbrodni wojennych zamordowanych w masowych egzekucjach jesienią 1939 r. oraz w styczniu 1945 r., które 2 września 2024 r. zostały tam pochowane. W uroczystości wziął udział dr hab. Karol Polejowski, zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej. W Chojnicach upamiętniliśmy ofiary Zbrodni Pomorskiej
-
5 kwietnia 1948 r. przed Najwyższym Trybunałem Narodowym w Gdańsku rozpoczął się proces Alberta Forstera, gdańskiego gauleitera, czyli szefa okręgu partyjnego NSDAP. Namiestnik Hitlera w Gdańsku został skazany na śmierć, a wyrok wykonano 28 lutego 1952 r. w więzieniu mokotowskim w Warszawie. Wojciech Wichert: Albert Forster – gdański namiestnik Adolfa Hitlera
-
Wydawnictwo IPN zaprasza na promocję książki autorstwa dr. hab. Tomasza Cerana
-
Wyróżnienie dla publikacji „Zbrodnia pomorska 1939. Początek ludobójstwa niemieckiego w okupowanej Polsce”
-
Całą serię znajdziesz na Spotify i YouTube. Wszystkie odcinki dostępne są bezpłatnie. Zapraszamy do posłuchania dwudziestego odcinka podcastu z serii „Ekspres czytelniczy IPN” – 14 października 2024
-
2 października obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Niemieckiej Zbrodni Pomorskiej 1939 roku. Zbrodnia pomorska 1939 – przeczytaj, pamiętaj!
-
Zbrodnia pomorska 1939 – przeczytaj, pamiętaj!
-
Zbrodnia pomorska 1939. Dokumentacja terroru niemieckiego. Tom 1
-
Zbrodnia pomorska 1939. Początek ludobójstwa niemieckiego w okupowanej Polsce
-
Zbrodnie w Mniszku-Grupie 1939-1940
English version