Nawigacja

Видання IPN укр

Aktualności

77. rocznica wybuchu Powstania Warszawskiego

Instytut Pamięci Narodowej oddaje hołd Powstańcom Warszawskim, uczestnicząc w uroczystościach państwowych i organizując wydarzenia w całej Polsce.

Na rozkaz Dowódcy Armii Krajowej, gen. Tadeusza Komorowskiego „Bora”, powstanie  w Warszawie rozpoczęło się 1 sierpnia 1944 roku. Zadaniem AK było wyzwolenie stolicy i utrzymanie jej przez kilka dni przed wkroczeniem Armii Czerwonej. Umożliwiłoby to Delegaturze Rządu RP na Kraj, reprezentującej legalny polski rząd na wychodźstwie, objęcie Warszawy władzą cywilną i wystąpienie wobec Sowietów w roli wolnych gospodarzy swojego kraju. Była to ostatnia szansa na ratowanie niepodległości Polski, zdradzonej skrycie przez naszych zachodnich sojuszników – Wielką Brytanię i Stany Zjednoczone.

Dysproporcja sił była skrajnie niekorzystna dla strony polskiej. Wśród 50 tys. żołnierzy Armii Krajowej, Narodowych Sił Zbrojnych i Armii Ludowej, jacy przewinęli się przez nasze oddziały, na 25 przystępujących do walki tylko jeden był uzbrojony, i to w broń krótką.  Tymczasem Niemcy rzucili do walki regularne formacje wojska, SS, policji, żandarmerii i oddziałów pomocniczych, wspomaganych przez ciężką artylerię i lotnictwo. Mimo to powstańcy odnieśli szereg znaczących sukcesów. Opanowali zwarte obszary Śródmieścia, Żoliborza, Mokotowa, Woli i Ochoty. Zdobyli wiele niemieckiego oporządzenia i uzbrojenia, nawet wozy bojowe i pancerne.

Wyzwolili również niemiecki obóz koncentracyjny w Warszawie – Konzentrazionslager Warschau, zwany przez warszawiaków „Gęsiówką”, w którym okupanci przetrzymywali w straszliwych warunkach Żydów z różnych krajów Europy.

Warunkiem ostatecznego powodzenia powstania było wkroczenie do miasta Armii Czerwonej. Tymczasem Józef Stalin rozkazał swoim wojskom zatrzymanie się na linii Wisły i powstrzymanie od aktywnych działań przeciwko Niemcom. Ci ostatni zatem bez przeszkód pacyfikowali miasto, dokonując wielu masowych zbrodni, zarówno na żołnierzach Powstania jak i na ludności cywilnej.

Zrzuty zaopatrzenia dla Powstańców, dokonywane przez lotnictwo zachodnich aliantów (w tym polskich lotników) oraz sowieckie, było kroplą w morzu potrzeb i nie mogło zmienić sytuacji. Wobec braku żywności i wody, 2 października 1944 roku, po 63 dniach bohaterskiej epopei, dowództwo AK było zmuszone podpisać akt „zaprzestania walk w Warszawie”. Do niewoli poszło ok. 17 tys. Powstańców, ok. 18 tys. poległo.

Straty wśród ludności cywilnej szacowane są od 150 do 200 tys. osób. Przez następne miesiące Niemcy metodycznie rabowali, palili i wysadzali w powietrze kolejne części naszej stolicy. Wycofali się z niej ostatecznie 17 stycznia 1945 roku, umożliwiając wkroczenie do Warszawy oddziałom  podporządkowanego komunistom Wojska Polskiego.

Artur Kolęda
Biuro Edukacji Narodowej IPN

 

 

Wydarzenia z udziałem Instytutu Pamięci Narodowej

CENTRALA i ODDZIAŁ IPN W WARSZAWIE

 

ODDZIAŁ IPN W BIAŁYMSTOKU

DELEGATURA IPN W OLSZTYNIE

ODDZIAŁ IPN W GDAŃSKU

Gdańsk – uroczyste złożenie kwiatów na grobie weterana powstania warszawskiego Henryka Barana na Cmentarzu Łostowickim, publikacja w mediach społecznościowych folderu poświęconego bohaterowi

Gdańsk – pracownicy OBUWiM IPN Gdańsk złożyli kwiaty na dwóch wyremontowanych z środków OBUWiM nagrobkach powstańców warszawskich

Grudziądz – uroczyste złożenie kwiatów na grobie weterana powstania warszawskiego Eugenii Mireckiej na Cmentarzu Farnym

 

ODDZIAŁ IPN W KRAKOWIE

 

17.00 – uczczenie minutą ciszy godziny „W”, Rynek Główny przed Bazyliką Mariacką

17.02 – msza święta w Bazylice Mariackiej  w intencji Ojczyzny i żołnierzy poległych za wolność pod przewodnictwem metropolity krakowskiego abp. Marka Jędraszewskiego​

18.30 – uroczystość z udziałem Wojska Polskiego przed Grobem Nieznanego Żołnierza na pl. Matejki

Uroczystości zorganizowali wojewoda małopolski, Oddział IPN w Krakowie i Światowy Związek Żołnierzy AK.

  • plakat okolicznościowy i spot wyświetlany w MPK

DELEGATURA IPN W KIELCACH

  • 30 lipca – 31 sierpnia 2021, Kielce – prezentacja plenerowej wystawy „Powstanie Warszawskie” na skwerze Stefana Żeromskiego
  • 1 sierpnia 2021, Kielce – udział przedstawicieli delegatury IPN w uroczystościach upamiętniających 77. rocznicę wybuchu Powstania Warszawskiego na skwerze Szarych Szeregów

ODDZIAŁ IPN W LUBLINIE

ODDZIAŁ IPN W ŁODZI

 

 

ODDZIAŁ IPN W POZNANIU

ODDZIAŁ IPN W RZESZOWIE

ODDZIAŁ IPN WE WROCŁAWIU

  • 1 sierpnia 2021 roku, Wrocław – współorganizacja  uroczystości 77. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego oraz udział w uroczystościach
  • 1 sierpnia 2021, godz. 17.30, Kamienna Góra, Muzeum Tkactwa – prelekcja pracownika OBUWiM IPN we Wrocławiu Przemysława Mandeli „Powstańcy Warszawscy pochowani na ziemi dolnośląskiej – wybrane przykłady”. Życiorysy Powstańców Warszawskich, którzy swoje powojenne losy związali z Dolnym Śląskiem, a szczególnie z ziemią wałbrzyską. Jednocześnie przedstawienie głównych założeń projektów memoratywnych IPN.
  • 24 sierpnia 2021 – quiz historyczny online „Generał Bór-Komorowski i Powstanie Warszawskie”
  • artykuł popularnonaukowy opublikowany na stronie Oddziału IPN we Wrocławiu w związku z rocznicą powstania i 55 rocznicą śmierci generała.
  • udostępnienie materiałów edukacyjnych związanych z Powstaniem Warszawskim uczestnikom uroczystości w Świdnicy, współpraca ze świdnickim oddziałem Światowego Związku Żołnierzy AK

DELEGATURA IPN W OPOLU

 

Polecamy publikacje IPN poświęcone Powstaniu Warszawskiemu

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Więcej materiałów na portalu przystanekhistoria.pl w zakładce TEMATY pod hasłem Powstanie Warszawskie 

do góry