Katarzyna Adamów: W samo południe. Tomasz Sarnecki

W nocy z 2 na 3 stycznia 2018 r., w wieku 51 lat, zmarł Tomasz Sarnecki, twórca słynnego plakatu – ikony „Solidarności”. W dniu wyborów 4 czerwca 1989 roku 10 tysięcy jego egzemplarzy pojawiło się na ulicach stolicy.

Tomasz Sarnecki urodził się w 15 lutego 1966 roku w Warszawie. Ukończył Wydział Grafiki Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.

Gary Cooper z kartą wyborczą

Jeszcze na studiach zaprojektował plakat wyborczy dla „Solidarności”, trawestując plakat Mariana Stachurskiego z 1959 r. do westernu Freda Zinnemanna „W samo południe” z Garym Cooperem w roli głównej. W nowej odsłonie szeryf, grany przez Coopera, w prawej dłoni trzymał arkusz wyborczy a na jego piersi, nad gwiazdą szeryfa, widniał znaczek „Solidarności”. U dołu plakatu pojawił się podpis „W Samo Południe 4 Czerwca 1989”.

„Zrobiłem równolegle cztery oryginały. Z góry założyłem, że będę się starał za wszelką cenę dać komuś ten projekt do wykorzystania (…). Chodziłem z nim do kawiarni Niespodzianka [sztabu Warszawskiego Komitetu Obywatelskiego] i do głównego komitetu wyborczego »Solidarności« przy Fredry. Pukałem, stukałem. (…) Nikt nie chciał skierować plakatu do druku. Z czterech oryginałów został mi tylko jeden i właśnie on trafił do rąk Henryka Wujca”

– wspominał po latach w jednym z wywiadów.

Wieloletni dorobek

Dzięki staraniom Janiny Jankowskiej, działaczki opozycji demokratycznej, uczestniczącej w kampanii wyborczej Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”, plakat poszedł do druku. 10 tysięcy jego egzemplarzy pojawiło się na ulicach stolicy w dniu wyborów, tj. 4 czerwca 1989 roku.

Wygrane przez „Solidarność” pierwsze, częściowo wolne wybory, były początkiem upadku komunizmu w Polsce. Plakat na długo stał się symbolem „Solidarności”. Wyrażał triumf dobra nad złem.

W 1999 roku praca Sarneckiego została zakwalifikowana do wystawy 100 najważniejszych plakatów XX wieku w Victoria & Albert Museum w Londynie.

Tomasz Sarnecki był prezesem Stowarzyszenia Historycznego „Cytadela” zajmującego się rekonstrukcjami historycznymi, autorem opracowań, artykułów, prezentacji i wystaw historycznych. Współpracował z Wojskowym Centrum Edukacji Obywatelskiej, a także z Dowództwem Garnizonu Warszawa i Muzeum Wojska Polskiego. Spoczywa na cmentarzu żbikowskim w Pruszkowie.

Czytaj artykuł Katarzyny Adamów W samo południe. Tomasz Sarnecki na portalu przystanekhistoria.pl

do góry