Seminarium popularnonaukowe „Spacerkiem po Warszawie”. „Oblicza Warszawy i życie codzienne miasta w powojennych dekadach PRL – na tle europejskim: Destrukcja i niezrealizowane szanse odbudowy (1939–1949)” – Warszawa, 17 grudnia 2008 r.

17 grudnia 2008 odbyło się spotkanie na temat: Destrukcja i niezrealizowane szanse odbudowy (1939–1949)

zniszczenie polskiego zasobu kultury materialnej w czasie II wojny światowej – bilans strat/bilans otwarcia;
architektoniczne i konserwatorskie wizje odbudowy czasu okupacji (tabula rasa – zniszczenie jako szansa na przekształcenie rzeczywistości – w Polsce i innych krajach europejskich), przykłady okupacyjnych, niezależnych od Niemców, inicjatyw architektoniczno-konserwatorskich (katedra św. Jana w Warszawie, freski w klasztorze jasnogórskim);
redukcja potrzeb jako wymiar okupacyjnej codzienności, porównanie miast dotkniętych zniszczeniami wojennymi (Warszawa, Berlin, Coventry, Drezno, Kijów, Królewiec);
odbudowa w latach łagodnej rewolucji 1945–1949: proces odbudowy (także substancji zabytkowej) jako element legitymizacji systemu politycznego;
faktyczny stopień zniszczenia miast polskich (ze szczególnym uwzględnieniem Warszawy) na tle europejskim;
wizje modernizujących architektów (Biuro Odbudowy Stolicy) – alternatywa: odbudowa czy przebudowa (punkty odniesienia: Włochy, Francja, Niemcy);
konserwatorska wizja odbudowy (doktryna Jana Zachwatowicza);
spory konserwatorów z architektami (np. budowa Trasy W-Z w Warszawie), tzw. opinia publiczna a forma odbudowy;
ingerencje władz;
przykłady konkretnych realizacji: gmachy sejmowe, kościoły Warszawy;
odtwarzanie funkcji miejskich: mieszkanie, usługi, sport.

Instytut Pamięci Narodowej