Aktualności

Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach

29.05.2025
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko

29 maja 2025 r. w kaplicy głównej cmentarza komunalnego w Katowicach, przy ul. Murckowskiej 9 odbyły się uroczystości pogrzebowe trzech żołnierzy podziemia niepodległościowego: śp. śp. Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka i Henryka Skałeckiego. Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN w Katowicach odnalazło ich szczątki w 2021 r. w Katowicach i w Raciborzu.

Pogrzeb miał charakter państwowy. Ceremonia rozpoczęła od mszy św. w kaplicy głównej cmentarza. Następnie kondukt żałobny udał się do Kwatery Żołnierzy Niezłomnych, gdzie spoczęły szczątki bohaterów.

„Spotkaliśmy się na cmentarzu komunalnym w Katowicach, aby oddać ostatnią posługę trzem żołnierzom niepodległej Polski – trzem młodym chłopakom, którzy urodzili się już wolnej Polsce, II Rzeczypospolitej, i nie znali innej ojczyzny, niż wolnej, dlatego zapewne podjęli decyzję, by tej wolnej Polski bronić poświęcając własne życie” – mówił podczas uroczystości Adam Siwek, dyrektor Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN. Jak podkreślił, dwaj z nich mieli zaledwie 23 lata, gdy padli ofiarą zbrodni komunistycznej, trzeci nie skończył nawet 21 lat.

W uroczystości wzięli udział: rodziny niezłomnych, przedstawiciele władz wojewódzkich i samorządowych, środowisk kombatanckich, służb mundurowych, poczty sztandarowe.

Instytut Pamięci Narodowej był reprezentowany przez: Adama Siwka, dyrektora Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN, dr. Andrzeja Sznajdera, dyrektora Oddziału IPN w Katowicach, Jana Kwaśniewicza, naczelnika OBUWiM IPN w Katowicach oraz Agnieszkę Połońską z katowickiego Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN.

W upamiętnieniu wzięła udział również młodzież ze śląskich szkół: XIV Liceum Ogólnokształcącego im. mjr. H. Sucharskiego  w Katowicach, XV Liceum Ogólnokształcącego im. rtm. W. Pileckiego w Katowicach, Zespołu Szkół Ekonomicznych im. W. Korfantego w Katowicach oraz Zespołu Szkół im. Orląt Lwowskich w Tychach.

Asystę wojskową podczas uroczystości zapewniła 13. Śląska Brygada Obrony Terytorialnej z Katowic. Za oprawę muzyczną odpowiadała Orkiestra Komendy Wojewódzkiej Policji w Katowicach.

 

 

Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko
Uroczystość pogrzebowa Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka oraz Henryka Skałeckiego, żołnierzy podziemia niepodległościowego w Katowicach. Fot.: IPN Krzysztof Łojko

Władysław Januszewski ps. „Blondyn”, ur. 28 czerwca 1923 r. w Bugaju w powiecie  zawierciańskim, w czasie okupacji służył w Armii Krajowej. W kwietniu 1945 r. przed powołaniem do wojska został zwerbowany do drużyny Pogotowia Akcji Specjalnych Narodowych Sił Zbrojnych ppor. Antoniego Sękowskiego ps. „Witold”, „Konrad”, „Metys”. Uczestniczył w akcjach zbrojnych. Został aresztowany w lipcu 1945 r. przez PUBP w Będzinie i po brutalnym śledztwie skazany 28 lutego 1946 r. przez Wojskowy Sąd Okręgowy IV w Katowicach, a następnie wraz z towarzyszami broni stracony 4 maja 1946 r. w katowickim więzieniu przy ul. Mikołowskiej. W aktach IPN zachowała się jego biało-czerwona opaska na ramię z inicjałami AK, skonfiskowana przez UB, która po 75 latach została przekazana rodzinie. Szczątki Władysława Januszewskiego zostały odnalezione w kwietniu 2021 r. przez Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN  w Katowicach na cmentarzu parafialnym przy ul. Wróblewskiego w Katowicach-Bogucicach.

Edmund Kasprzyk ps. „Lech”, „Matniak”, „Czarny”, s. Wincentego Kasprzyka i Józefy Kasprzyk z domu Kozera, ur. 7 stycznia 1923 r. w Strzemieszycach w pow. będzińskim, w 1940 r. był więziony w Sosnowcu za ucieczkę z robót przymusowych z fabryki amunicji. Od 1943 r. był żołnierzem VIII Okręgu Śląsk Narodowych Sił Zbrojnych. Działał w Strzemieszycach jako sekcyjny. Od kwietnia 1945 r. służył w drużynie PAS ppor. Antoniego Sękowskiego ps. „Konrad”, „Metys”. Był początkowo zastępcą dowódcy. Uczestniczył w akcjach zbrojnych. Został aresztowany 24 lipca 1945 r. przez PUBP w Będzinie i po brutalnym śledztwie skazany 28 lutego 1946 r. przez Wojskowy Sąd Okręgowy IV w Katowicach, a następnie stracony 4 maja 1946 r. w katowickim więzieniu przy ul. Mikołowskiej. Szczątki Edmunda Kasprzyka zostały odnalezione w kwietniu 2021 r. przez Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN w Katowicach na cmentarzu parafialnym przy ul. Wróblewskiego w Katowicach-Bogucicach.

Henryk Skałecki ps. „Suchy”, s. Józefa i Marianny Zawiślak, ur. 1 maja 1926 r. w Woli Sławińskiej, gm. Konopnica, od czerwca 1944 r. był członkiem AK-DSZ-WiN (placówka Lipniak w Konopnicy, pod dowództwem Bolesława Banaszka ps. „Burza”, a następnie Stanisława Chrzanowskiego ps. „Ciemny”, podlegała oddziałowi kpt. Stanisława Łukasika „Rysia” ze Zgrupowania AK-DSZ-WiN mjr. Hieronima Dekutowskiego „Zapory”). Pełnił funkcję łącznika. 29 lipca 1945 r. zranił nożem pijanego żołnierza „ludowego” WP, który atakował bagnetem zebranych przed sklepem ludzi. Został zatrzymany 19 grudnia 1945 r. w Lublinie przez WUBP i 2 maja 1946 r. został skazany przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Lublinie na 3 lata więzienia za posiadanie broni oraz zamach na żołnierza. W czasie rozprawy Skałecki zeznał, że przyznał się do udziału w nielegalnej organizacji pod wpływem bicia. Z braku dowodów winy został uniewinniony od tego zarzutu. Następnie był więziony na Zamku w Lublinie, a od 23 lipca 1946 r. w Raciborzu. 7 marca 1947 r. WSR w Lublinie darował mu karę i nakazał natychmiastowe zwolnienie z więzienia. Na wyroku widnieje notatka „wykonano 13 marca 1947 r.” Skałecki nie doczekał zwolnienia z więzienia, gdzie zmarł 23 marca 1947 r. w wieku 20 lat. Szczątki Henryka Skałeckiego zostały odnalezione w czerwcu 2021 r. przez Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN w Katowicach na cmentarzu parafialnym Jeruzalem w Raciborzu.

do góry