English version
Wiele ofiar niemieckich represji z czasu II wojny światowej pozostaje bezimienna. Nie doczekały się upamiętnienia, a ich historie mogłyby pozostać zapomniane, gdyby nie program straty.pl. Chcemy przywrócić im pamięć, aby przyszłe pokolenia Polaków pamiętały, jak wielu zwykłych obywateli było poddawanych represjom, a tysiące z nich zapłaciło za wolność najwyższą cenę.
31 października 2024 r. rozpoczynamy ogólnopolską kampanię informacyjną o programie „Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką w latach 1939–1945” i bazie straty.pl. To kolejny etap realizacji projektu. Szukamy osób, które pomogą nam udokumentować te represje i dzięki którym będziemy mogli wpisać nazwiska kolejnych osób do naszej bazy straty.pl – wirtualnego pomnika bohaterów II wojny światowej.
Czasu jest coraz mniej. Większość świadków tamtych wydarzeń już odeszła. Dlatego tak ważne jest dotarcie do osób, które mogą podzielić się swoimi wspomnieniami, relacjami swoich rodziców, dziadków, krewnych i dokumentami.
Pragniemy dotrzeć do jak najszerszego grona odbiorców, szczególnie do rodzin, które mogą nie wiedzieć, że:
- istnieje możliwość odnalezienia informacji o losach bliskich w bazie IPN straty.pl,
- można uzupełnić dane w bazie,
- można zgłosić osoby, których jeszcze w niej nie ma.
Apelujemy do rodzin, instytucji i świadków historii o pomoc w uzupełnianiu danych o ofiarach, których losy nie zostały dotąd udokumentowane.
W ramach ogólnopolskiej kampanii informacyjnej 31 października 2024 r. na ulicach polskich miast pojawią się wolontariusze ubrani w koszulki z logo IPN. Będą nie tylko rozdawać ulotki i broszury informacyjne, ale także udostępnią formularze zgłoszeniowe do bazy. Każdy, kto ma informacje o osobach, które mogą zostać ujęte w bazie, będzie mógł wypełnić formularz na miejscu, albo wypełniony odesłać do Instytutu Pamięci Narodowej na podany tam adres.
W wielu miejscach w Polsce pojawią się także plakaty przedstawiające wybrane osoby, które figurują w bazie straty.pl. Na niektórych plakatach znajdą się wizerunki osób, których tożsamości nie udało się jeszcze ustalić, przez co informacji o nich nie ma jeszcze w bazie Instytutu. Pochodzą jednak z zasobu archiwalnego IPN i mogą być kluczem do odkrycia kolejnych historii. Mamy nadzieję, że dzięki tym plakatom ofiary niemieckiej okupacji przestaną być anonimowe. Bo żadna historia nie może zostać zapomniana!
Aby zostać wolontariuszem w IPN, należy spełnić następujące warunki:
- mieć ukończone 18 lat i ważny dokument tożsamości;
- wypełnić i przesłać formularz zgłoszeniowy
Szczegóły: TUTAJ
► Zostań wolontariuszem w programie straty.pl – zaprasza prezes IPN dr Karol Nawrocki
Miejsce konferencji prasowej:
Cmentarz Żołnierzy Wojska Polskiego na Westerplatte
ul. mjr. Henryka Sucharskiego 70
80-601 Gdańsk
Kontakt dla mediów:
Artur Chomicz – asystent prasowy w Oddziale Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku
tel. 694 156 947; (58) 668 49 05
Artur.Chomicz@ipn.gov.pl
dr Rafał Leśkiewicz – rzecznik prasowy IPN – dyrektor Biura Rzecznika Prasowego
tel. 602 322 362
rzecznik@ipn.gov.pl
* * *
Program „Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką w latach 1939-1945” – baza straty.pl
straty.pl to ogólnodostępna baza danych, zawierająca szczegółowe informacje o osobach zamordowanych, represjonowanych, zaginionych czy deportowanych w czasie niemieckiej okupacji.
Cel programu
Głównym celem programu, którego efektem jest ogólnodostępna internetowa baza straty.pl, jest przywrócenie pamięci o obywatelach polskich, którzy zginęli lub doświadczyli represji podczas niemieckiej okupacji.
Co można znaleźć w bazie
W bazie można znaleźć dane takie jak imię i nazwisko ofiary, data i miejsce urodzenia, ostatnie miejsce zamieszkania, a także okoliczności śmierci, aresztowania lub deportacji. Informacje te pochodzą z różnych źródeł, m.in.: materiałów zebranych przez Główną Komisję Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce, z archiwów państwowych, dokumentów z obozów koncentracyjnych, relacji świadków, wspomnień oraz z licznych publikacji. Baza obejmuje ofiary egzekucji, więźniów obozów koncentracyjnych i obozów pracy, deportowanych na roboty przymusowe, cywilne ofiary wojny, a także osoby zamordowane w wyniku pacyfikacji.
Projekt straty.pl został zainaugurowany w 2006 roku z inicjatywy IPN oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Ośrodka KARTA, aby zebrać i udokumentować losy ofiar II wojny światowej.
Rozwój programu
W styczniu 2022 roku Instytut Pamięci Narodowej przejął pełną odpowiedzialność za program straty.pl. Instytut zintensyfikował działania mające na celu wprowadzenie do bazy wszystkich materiałów dotyczących strat osobowych i ofiar represji pod okupacją niemiecką, jakie znajdują się w zasobach IPN w całej Polsce. Projekt nieustannie się rozwija, wzbogacając zasoby archiwalne o nieznane dotąd historie. To krok w stronę kompleksowego odtworzenia obrazu wojennych strat, z troską o każdą zapomnianą historię.
W bazie straty.pl zgromadzono informacje na temat 5,5 mln ofiar i osób poddanych represjom, z czego 5 mln udało się ustalić z imienia i nazwiska. Do tej pory wprowadziliśmy już 370 tys. jednostek archiwalnych z naszego zasobu, co stanowi 80% z całości wytypowanych materiałów. Udało się scalić 480 tys. rekordów oraz wprowadzić 945 tys. nowych. Zakończenie procesu uzupełniania bazy przywidujemy w przyszłym roku.