English version
Uroczystości pogrzebowe płk. Witalisa Skorupki rozpoczęły się mszą św. żałobną w Katedrze Polowej Wojska Polskiego przy ul. Długiej w Warszawie. Żołnierz AK spoczął na Powązkach.
Zmarłemu w ostatniej drodze towarzyszyli zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Krzysztof Szwagrzyk, dyrektor warszawskiego oddziału IPN dr Tomasz Łabuszewski oraz zastępca dyrektora Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL Jacek Pawłowicz.
* * *
Witalis Skorupka urodził się 6 lutego 1923 roku w Sokółce, w województwie białostockim.
Starszy sierżant, żołnierz Kedywu Komendy Głównej AK (KG AK) 22. pp 8. Dywizji Piechoty (DP) AK pod dowództwem mjr. Mariana Zawarczyńskiego „Ziemowita”.
Pod koniec września 1939 r. został wzięty przez Niemców do niewoli. Uciekł z obozu jenieckiego w Królewcu. W maju 1941 r. wstąpił do ZWZ. Brał udział w akcjach sabotażu i wykonywaniu wyroków na Niemcach na terenie Siedlec i całego powiatu a w lipcu 1944 r. uczestniczył w akcji „Burza”. Po wkroczeniu do Siedlec Armii Czerwonej oddziały AK zostały rozbrojone, „Orzeł” – chcąc uniknąć aresztowania – wyjechał do Białegostoku.
Zgodnie z rozkazem, otrzymanym od mjr. J. Ponikowskiego „Czorta”, jako dowódca samoobrony obwodu oraz grupy sabotażowo-dywersyjnej siedleckiego obwodu AK, stawił się 3 lipca 1945 r. w Warszawie w celu wsparcia grupy przy przeprowadzeniu akcji ekspropriacyjnej w firmie „Agril”.
W pierwszych dniach sierpnia Witalis Skorupka ponownie otrzymał rozkaz od „Czorta”, by stawić się w godzinach rannych 6 sierpnia 1945 r. w Parku Paderewskiego. Celem była akcja na kasę Elektrowni Miejskiej w Warszawie. W wyniku pościgu wszczętego przez straż ochronną elektrowni, Skorupka został schwytany na Wybrzeżu Kościuszkowskim i z przestrzelonym prawym płucem oddany w ręce UBP.
Śledztwo prowadzono w areszcie śledczym Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego (WUBP) przy ul. Strzeleckiej 8. „Orzeł” więziony był w celi nr 1 pod schodami – tzw. karcerze „suchym”. 9 listopada 1945 r. Witalis Skorupka skazany został przez Wojskowy Sąd Okręgu Warszawskiego na karę śmierci, pozbawienie praw publicznych i obywatelskich praw honorowych, a także utratę całego mienia na rzecz Skarbu Państwa. Decyzją Bolesława Bieruta z 30 listopada 1945 r. został jednak ułaskawiony – karę śmierci zamieniono na 10 lat więzienia z pozbawieniem praw publicznych i obywatelskich na 5 lat.
Witalis Skorupka trafił do Więzienia Karno-Śledczego Warszawa-Praga przy ul. 11 Listopada, a 4 stycznia 1946 r. został przeniesiony do Więzienia Karnego we Wronkach. Dwukrotnie stosowano wobec niego kary dyscyplinarne za posiadanie w celi niedozwolonych rzeczy, m.in. 48 h ciemnego karcera w przeciągu i z twardym łożem.
W 1947 r. ustawą o amnestii złagodzono karę do 6 lat i 8 miesięcy. Do momentu zwolnienia z więzienia 9 lipca 1952 r. przebywał jeszcze w Centralnym Obozie Pracy w Potulicach (od 5 grudnia 1951 r.) i w Zakładzie Karnym Bydgoszczy-Fordonie (od 16 maja 1952 r.).
Z okazji Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych został w 2016 roku awansowany na stopień pułkownika. Napisał wspomnienia „Ja Orzeł. Z Kedywu do celi śmierci”.
Za działalność bojową został dwukrotnie odznaczony Krzyżem Walecznych, a za całokształt działalności – Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Armii Krajowej, Krzyżem Partyzanckim, Odznaką Weteranów Walk o NIepodległość i innymi odznaczeniami. Honorowy obywatel miasta Siedlce.
Zmarł 22 maja 2024 roku. Uroczystości pogrzebowe odbyły się 6 czerwca 2024 roku.