Pierwszego dnia zjazdu odbyła się konferencja „Zbrodnie totalitaryzmu – sprawiedliwość i pamięć w XXI wieku”, której gospodarzem była Narodowa Galeria Sztuki, a zastępca prezesa IPN wziął udział w panelu poświęconym roli przestrzeni pamięci w utrwalaniu pamięci historycznej oraz ich znaczeniu jako nośników sprawiedliwości. Dr hab. Karol Polejowski poruszył kwestię trwającej w Instytucie akcji dekomunizacyjnej, zainicjowanej i nadzorowanej przez prezesa IPN Karola Nawrockiego, w ramach której od ponad dwóch lat usuwane są fizyczne pozostałości po reżimie komunistycznym.
– Najważniejszą przestrzenią pamięci jest przestrzeń publiczna. W trakcie naszej kampanii dekomunizacyjnej, zintensyfikowanej zwłaszcza po rosyjskiej inwazji na Ukrainę, usunęliśmy 46 takich obiektów, a inicjatywa zapoczątkowana przez Instytut Pamięci Narodowej wywarła wpływ na inne kraje. Rosja umieściła prezesa dr. Nawrockiego, premier Estonii Kaję Kallas i inne osoby na swojej liście poszukiwanych, ale my wolimy upamiętniać ofiary sowieckiej okupacji niż sowiecką okupację
– powiedział dr hab. Karol Polejowski.
Delegacja Instytutu zaprezentowała również film podsumowujący cele i osiągnięcia kampanii, bardzo dobrze przyjęty przez publiczność.
Drugi dzień zjazdu PEMC był w dużej mierze poświęcony sprawom organizacyjnym.
* * *
Platforma Europejskiej Pamięci i Sumienia została powołana w 2011 roku, a Instytut Pamięci Narodowej jest jednym z członków założycieli. Platforma zrzesza obecnie blisko 70 publicznych i prywatnych instytucji i organizacji z 23 krajów, których celem jest upowszechnianie wiedzy o reżimach totalitarnych, ułatwianie badań, upamiętnianie ofiar i demaskowanie sprawców. Ich przedstawiciele pojawili się na Litwie, aby omówić dalszą współpracę, zaplanować wspólne projekty, ale także porozmawiać o kluczowych kwestiach związanych z pamięcią w dzisiejszym świecie.



