Instytut Pamięci Narodowej

Twarze bezpieki w Polsce południowo-wschodniej 1944–1990

Informator personalny przygotowany przez pracowników Oddziału IPN w Rzeszowie, ukazujący sylwetki 542 funkcjonariuszy UB/SB pełniących funkcje kierownicze w Polsce południowo-wschodniej w latach 1944–1990, jest podsumowaniem badań nad organizacją i funkcjonowaniem komunistycznego aparatu bezpieczeństwa na Rzeszowszczyźnie. Publikacja ma układ chronologiczno-alfabetyczny. W pierwszej części przedstawiono struktury UB/SB w województwie rzeszowskim oraz krośnieńskim, przemyskim i tarnobrzeskim. W drugiej, w układzie tabelarycznym, zaprezentowano obsadę stanowisk kierowniczych UB/SB na tym terenie. Najobszerniejsza trzecia część książki zawiera biogramy funkcjonariuszy, w których prócz danych osobowych zamieszczono informacje o przebiegu ich służby, wykształceniu, a także przynależności partyjnej i organizacyjnej.

Marzec '68 w Białymstoku

Publikacja zawiera 113 dokumentów byłej SB pochodzących z zasobu archiwalnego Oddziału IPN w Białymstoku (sprawozdania, meldunki, raporty, protokoły posiedzeń sztabu KW MO i narad służbowych) oraz KW PZPR w Białymstoku, przechowywanych w tutejszym Archiwum Państwowym. Obrazują one sytuację na terenie województwa w okresie wydarzeń marcowych. Cennym dodatkiem są nigdy nie publikowane skany ulotek rozpowszechnianych wówczas w Białymstoku oraz fotografie i krótkie biogramy kierownictwa białostockiej SB i KW PZPR z tego okresu.

Pierwsze lata komunizmu w powiecie zawierciańskim (1946–1947)

Zbiór artykułów prezentujących kształtowanie się nowej, komunistycznej władzy w powiecie zawierciańskim. Społeczeństwo powiatu zawierciańskiego w styczniu 1945 r. zetknęło się z nową rzeczywistością, którą przyniosło długo oczekiwane wyzwolenie spod okupacji niemieckiej. Niebawem owo „wyzwolenie” okazało się kolejnym zniewoleniem narzuconym przez „sprzymierzone” mocarstwo ze Wschodu. Pierwsze powojenne lata nowych porządków wprowadzanych przez zakorzeniającą się władzę ludową stały się tematem sesji naukowej zorganizowanej w 2005 r. w Zawierciu przez Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej IPN, pt. „Pierwsze lata komunizmu – powiat zawierciański w latach 1945–1947”. Niniejsza praca jest zbiorem referatów wygłoszonych podczas tej sesji. Charakteryzuje ona lokalną społeczność, ukazuje stosunki „władzy ludowej” z podziemiem niepodległościowym oraz Kościołem katolickim – ze wszystkimi, którzy próbowali zapobiec zdominowaniu życia politycznego i społecznego przez komunistów i sprzymierzoną z nimi lewicę. Przybliża również rolę komunistycznej propagandy partyjnej oraz aparatu bezpieczeństwa, ukazując metody, stosowane przez niego w celu zdobycia i utrzymania władzy, a także analizując zjawisko przestępczości śledczej.

Kryptonim „Ośmiornica”

Z Archiwum Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Poznaniu

W archiwum Oddziału IPN w Poznaniu zgromadzono dokumentację wytworzoną przez organy represji państwa komunistycznego z terenu Wielkopolski. Prezentowany tom studiów zawiera artykuły dotyczące poszczególnych grup archiwaliów. Ponadto znalazły się w nim teksty omawiające historię i organizację archiwum Oddziału IPN w Poznaniu.

Strajki łódzkie w lutym 1971

Strajki łódzkie w lutym 1971 r. są jednym z tych wydarzeń w najnowszej historii Łodzi, które wywarły wpływ nie tylko na sytuację społeczno-polityczną miasta, ale miały również wymiar ogólnopolski. Nie tylko krwawe wydarzenia na Wybrzeżu w grudniu 1970 r. doprowadziły do wygaszenia buntu robotniczego i zmusiły rząd do ustępstw i wycofania podwyżek cen żywności. Duży wpływ na ich anulowanie wywarły właśnie strajki na tle ekonomicznym, do jakich doszło w łódzkich zakładach przemysłu włókienniczego.

Jan Paweł II w Szczecinie

W czerwcu 2007 r. minęło dwadzieścia lat od wizyty w Szczecinie Ojca Świętego Jana Pawła II. Jubileusz stał się okazją do wspomnień oraz przyczynkiem do tego, aby wydać materiały źródłowe nawiązujące do pamiętnych dla miasta wydarzeń. Publikowane dokumenty – meldunki operacyjne, które naczelnicy Wydziałów IV i V Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych w Szczecinie kierowali do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w Warszawie – zawierają informacje o sytuacji w relacjach państwo–Kościół na Pomorzu Zachodnim, przygotowaniach, przebiegu i echach papieskiej wizyty.

Marzec 1968 w Trójmieście

Dzierżoniów – wiek miniony

Niniejsza publikacja stanowi plon naukowej konferencji historycznej „Dzierżoniów – wiek miniony”, która odbyła się w Dzierżoniowie w dniach 16–18 marca 2007 r. przy współpracy Instytutu Pamięci Narodowej Oddział we Wrocławiu, Instytutu Historycznego Uniwersytetu Wrocławskiego i Urzędu Miejskiego w Dzierżoniowie. Patronat objął Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego. Imprezie, która zgromadziła szerokie grono specjalistów – historyków, historyków sztuki, architektów i innych znawców tematu, przysłuchiwały się aktywnie rzesze mieszkańców, co w przypadku historii najnowszej dało pożądaną płaszczyznę konfrontacji materiałów źródłowych z pamięcią świadków zdarzeń. Całości towarzyszyła wystawa przedwojennych widokówek dzierżoniowskich ze zbiorów Anny Grużlewskiej, pokaz powojennych kronik filmowych tyczących miasta i nowa – niezwykle aktualna – sceniczna interpretacja sztuki Gerharta Hauptmanna „Tkacze”, zaproponowana przez Teatr Kątem, w reżyserii Grzegorza Stawiaka. W Izbie Regionalnej zaprezentowano wystawę Instytutu Pamięci Narodowej Oddział we Wrocławiu „Stan wojenny na Dolnym Śląsku".

Kościół i Prymas Stefan Wyszyński 1956–1966