Instytut Pamięci Narodowej

Tomasz Kozłowski, Bunt w bydgoskim Areszcie Śledczym w 1981 roku. Przejaw choroby więziennictwa w schyłkowym okresie PRL, Warszawa 2010, 260 s. + wkł. zdj. (Seria: „Monografie”, tom 60), ISBN 978-83-8459-095-9 (pdf)

5 września 1981 r. w Areszcie Śledczym w Bydgoszczy doszło do największej ucieczki więźniów w historii PRL. Książka opisuje nie tylko jej kulisy i przebieg, ale także genezę fali protestów, która przetoczyła się przez zakłady karne w 1981 r. Przybliża funkcjonowanie zarówno wymiaru sprawiedliwości, jak i systemu penitencjarnego w latach siedemdziesiątych i na początku lat osiemdziesiątych. W efekcie ich nieprawidłowego działania w polskich więzieniach i aresztach panowały fatalne warunki bytowe, nie było też skutecznego mechanizmu wykrywania i eliminowania patologii życia więziennego. Dopiero „Solidarność” uświadomiła społeczeństwu, że więźniowie są także ofiarami panującego systemu i słusznie upominają się o swoje prawa.