Instytut Pamięci Narodowej

Bitwa o Bolonię 9–21 kwietnia 1945

2 Korpus Polski w składzie brytyjskiej 8 Armii, dowodzony przez gen. bryg. Zygmunta Bohusza-Szyszkę, otrzymał zadanie przełamania pozycji nieprzyjacielskich nad rzeką Senio oraz zdobycia przyczółków na rzece Santerno. Na czas operacji Polacy zostali wzmocnieni kilkoma jednostkami brytyjskimi.

Polecamy: Porwanie przywódców Polskiego Państwa Podziemnego

Polecamy: ROPCiO

Magdalena Dźwigał: Kazimierz Bartoszyński

W momencie wybuchu II wojny światowej został przydzielony do Dowództwa Floty. Wraz z pozostałymi obrońcami Helu trafił do niemieckiej niewoli i całą wojnę spędził w obozach jenieckich. 21 listopada 1949 r. został zatrzymany przez bezpiekę. Trudy śledztwa oraz ciężkie warunki panujące w ośrodkach penitencjarnych spowodowały, że już nie opuścił więziennych murów.

Adam Hlebowicz: Czy Rosja pamięta o Gułagu?

Niemal jednocześnie z przewrotem bolszewickim w Rosji władza ta wprowadziła przymusowe obozy pracy, w Polsce określane rosyjskim mianem łagry. Ich początek to rok 1918, ale stworzenie ogromnego systemu obozów koncentracyjnych w Związku Sowieckim, określanego od skrótu właściwej nazwy Gułagiem (Gławnoje Uprawlenije Łagierej – Główny Zarząd Obozów) to dopiero rok 1930.

„Tragedia Górnośląska” – pamięć historii i historia pamięci

Zapraszamy do zapoznania się z artykułem dr hab. Adam Dziuroka, naczelnika Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN w Katowicach. Artykuł ten jest skróconą wersją tekstu przekazanego do druku w publikacji pokonferencyjnej „XXV Seminarium Śląskie, 27–30 października 2020 r. Nie tylko Tragedia Górnośląska. Rok 1945 w Europie Środkowo-Wschodniej”.

Paweł Skubisz: Lizboński łącznik. Rzecz o nawiązaniu polsko-amerykańskiej współpracy wywiadowczej

Przemiany demokratyczne z 1989 r. doprowadziły w krajach Europy Środkowo-Wschodniej do likwidacji komunistycznych policji politycznych. Zostały one zastąpione nowymi służbami specjalnymi, chociaż w większości wypadków nie oznaczało to wcale diametralnej wymiany kadrowej.

Radosław Peterman: Skórzana teczka sztabu Kleeberga

Ostatnim etapem walk w kampanii polskiej 1939 r. było między innymi opanowanie przez polskie oddziały Samodzielnej Grupy Operacyjnej (SGO) „Polesie” w dniu 5 października silnie obsadzonego przez Niemców kościoła Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny wraz z zespołem klasztornym karmelitów trzewiczkowych w Woli Gułowskiej i pobliskiego cmentarza w Turzystwie.

Krzysztof Osiński: Tajemniczy jak Enigma, czyli… słów kilka o pewnym kryptologu z Bydgoszczy

Pomimo że od śmierci Mariana Rejewskiego minęło już prawie pół wieku, nie doczekaliśmy się jeszcze porządnej biografii tego wybitnego Polaka. Dla wielu osób jego życie i dokonania stanowią równie wielką tajemnicę, co zasady kodowania niemieckiej maszyny szyfrującej, których złamanie zapewniły polskiemu kryptologowi wejście na stałe do historii.

Bogusław Wójcik: Lucjan Eliazar Blit (1904-1978) – socjalista, publicysta i wykładowca

Postaci, działalności i pisarstwu Lucjana Blita warto przyjrzeć się ze względu na jego życiorys pełen dramatycznych doświadczeń, ewoluujące poglądy oraz szerokie horyzonty poznawcze, które pozwalały mu analizować sytuację w powojennej Polsce z oryginalnej perspektywy.