„Osa”-„Kosa 30” była specjalną jednostką Armii Krajowej, przeznaczoną do likwidacji niemieckich dygnitarzy i konfidentów oraz akcji dywersyjnych i sabotażowych. Podlegała bezpośrednio Komendantowi Głównemu AK, a jej dowódcą był podpułkownik Józef Szajewski „Philips”.
W ramach jednostki działał wydzielony zespół „Zagra-Lin". To właśnie on 10 kwietnia 1943 r. podłożył bombę dworcu kolejowym Friedrichstrasse w stolicy III Rzeszy – Berlinie. Ładunek eksplodował, gdy na peronie zatrzymały się dwa pociągi z urlopowanymi żołnierzami Wehrmachtu.
Nie był to ani pierwszy ani ostatni „występ" specjalnego zespołu polskiego podziemia.
- 24 lutego 1943 roku – zamach bombowy na peronie podziemnej stacji kolejki miejskiej S-Bahn przy Friedrichstraße w Berlinie
- 13 kwietnia 1943 roku – likwidacja Hugo Dietza – szefa Arbeitsamtu (urzędu Pracy) w Otwocku, organizującego wywózki Polaków na roboty przymusowe do Niemiec
- 23 kwietnia 1943 roku – zamach bombowy na Dworcu Głównym we Wrocławiu (wówczas Breslau)
- 12 maja 1943 roku – wysadzenie niemieckiego pociągu z amunicją i sprzętem wojskowym pod Rygą
Ponadto przeprowadzono nieudane próby likwidacji Wyższego Dowódcy SS i Policji w Generalnym Gubernatorstwie Friedricha Wilhelma Krügera, a nawet samego Adolfa Hitlera.
5 czerwca 1943 roku gestapo i niemiecka policja aresztowały uczestników ślubu por. Mieczysława Uniejewskiego „Marynarza” – żołnierza oddziału „Osa”-„Kosa 30”. Tego i w kolejnych dniach okupant aresztował kilkudziesięciu konspiratorów powiązanych z atakami bombowymi czy próbą likwidacji Krügera.
Fala aresztowań zmusiła dowództwo AK do rozwiązania Organizacji Specjalnych Akcji Bojowych „Osa”-„Kosa 30”.
Dowiedz się więcej:
