Instytut Pamięci Narodowej

Badania o charakterze archeologiczno-poszukiwawczym prowadzi interdyscyplinarny zespół z Biura Poszukiwań i Identyfikacji Instytutu Pamięci Narodowej. W pracach bierze udział biegły z zakresu medycyny sądowej dr Łukasz Szleszkowski z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. Przedsięwzięcie realizowane jest we współpracy z ukraińskim partnerem IPN – wyspecjalizowanym przedsiębiorstwem „Wołyńskie Starożytności” oraz przy udziale przedstawicieli Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP.

Głównym celem trwających działań jest lokalizacja miejsc pochówku szczątków ponad 350 Polaków – ofiar zbrodni dokonanych przez ukraińskich nacjonalistów w sierpniu 1943 r. Prace te mają kluczowe znaczenie dla godnego upamiętnienia pomordowanych i przywrócenia pamięci o tragicznych wydarzeniach sprzed lat. Rozpoczynający się etap przeprowadzony zostanie na podstawie zgód uzyskanych od strony ukraińskiej w grudniu 2025 r.

W wyniku wieloletnich starań o godne upamiętnienie ofiar wydarzeń na Wołyniu, w miejscowościach Ostrówki i Wola Ostrowiecka przeprowadzono dotychczas trzy etapy prac archeologiczno-ekshumacyjnych, które pozwoliły na odnalezienie szczątków 674 Polaków zamordowanych 30 sierpnia 1943 r. przez oddziały OUN-UPA. Pierwszy z tych etapów przeprowadzono w 1992 roku staraniem rodzin i Towarzystwa Przyjaciół Krzemieńca i Ziemi Wołyńsko-Podolskiej w Lublinie. Wydobyto wówczas szczątki nie mniej niż 323 osób. Ich uroczysty pogrzeb odbył się 30 sierpnia 1992 roku na dawnym parafialnym cmentarzu rzymskokatolickim w Ostrówkach. Kolejny etap prac zrealizowano na przełomie lipca i sierpnia 2011 roku, kiedy to polscy i ukraińscy archeolodzy, wspierani przez wolontariuszy z Ochotniczego Hufca Pracy oraz rodziny dawnych mieszkańców, wydobyli z pięciu mogił szczątki co najmniej 317 osób. Uroczysty pogrzeb odnalezionych ofiar odbył się 30 sierpnia 2011 roku na cmentarzu w Ostrówkach.

Prace były kontynuowane w maju oraz sierpniu 2015 roku przez polsko-ukraińską ekipę badawczą, co doprowadziło do odkrycia kolejnych miejsc pochówku. W Ostrówkach zlokalizowano mogiłę zbiorową, w której spoczywały szczątki 33 osób – 22 mężczyzn, 5 kobiet oraz 6 dzieci – natomiast w Woli Ostrowieckiej odnaleziono mogiłę kobiety. 30 sierpnia 2015 roku, w 72. rocznicę zbrodni, odbył się uroczysty pochówek ofiar.

dr Rafał Kościański
Rzecznik Prasowy Instytutu Pamięci Narodowej
Dyrektor Biura Rzecznika Prasowego

Zobacz:

• Komunikat w sprawie drugiej zgody na prace poszukiwawczo-ekshumacyjne na Ukrainie, którą otrzymał Instytut Pamięci Narodowej

Czytaj więcej:

• „Zagłada Ostrówek i Woli Ostrowieckiej”