Instytut Pamięci Narodowej

W dniu 29 grudnia 2025 r. Oddziałowa Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu we Wrocławiu skierowała do Wojskowego Sądu Garnizonowego w Poznaniu akt oskarżenia przeciwko byłemu sędziemu Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy Andrzejowi B., któremu zarzucono bezprawne pozbawienie wolności trzech osób – członków NSZZ „Solidarność” za nie stanowiącą przestępstwa działalność podejmowaną w okresie obowiązywania w Polsce stanu wojennego. 

Przedmiotem śledztwa Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu we Wrocławiu było działanie podjęte w 1982 roku w Bydgoszczy przez oskarżonego – wówczas sędziego Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego, które polegało na dwukrotnym utrzymaniu w mocy postanowień o tymczasowych aresztowaniach trzech członków NSZZ „Solidarność”, którym – w prowadzonym postępowaniu karnym - zarzucono „sporządzanie i rozpowszechnianie pism zawierających fałszywe wiadomości, mogące wywołać niepokój publiczny lub rozruchy”.

Rozpowszechaniane przez pokrzywdzonych materiały w postaci biuletynu „Komitetu Obrony Solidarności” nie zawierały fałszywych wiadomości i nie zmierzały do wywołania niepokoju publicznego, czy rozruchów. Prezentowały wyłącznie treści będące wyrazem sprzeciwu wobec bezprawnego wprowadzenia w Polsce stanu wojennego i sytuacji panującej wówczas w kraju. Działanie takie nie wyczerpywało znamion przestępstw, także  w świetle obowiązujących wówczas przepisów prawa. Potwierdził to Sąd Najwyższy, który po przemianach ustrojowych w Polsce uniewinnił pokrzywdzonych od popełnienia przypisanych im przestępstw, stwierdzając między innymi, że „nie było wystarczających podstaw do przypisania oskarżonym udziału w związku, którego celem było wydawanie biuletynów zawierających fałszywe wiadomości”, ich działanie sprowadzało się bowiem „do informowania społeczeństwa o sytuacji w kraju i poczynaniach władz, o których oficjalne media nie informowały”, co było „oczekiwane przes społeczeństwo” i stanowiło formę „walki o pogwałcone przez reżim komunistyczny prawa obywatelskie”.

Utrzymanie w mocy przez Sąd Pomorskiego Okręgu Wojskowego, w składzie którego zasiadał oskarżony, postanowień o tymczasowych aresztowaniach pokrzywdzonych, było zatem działaniem bezprawnym i stanowiło akt represji.

      Naczelnik
Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni
przeciwko Narodowi Polskiemu
we Wrocławiu

                                               prok. Konrad Bieroń

                                               Wrocław, dnia 5 stycznia 2026 r.