English
Głównym celem wizyty było podpisanie porozumienia o współpracy między instytucjami w obszarach związanych z badaniami historycznymi, archiwistyką, upamiętnianiem i edukacją publiczną dotyczącą represji politycznych i naruszeń praw człowieka. Uroczyste podpisanie dokumentu nastąpiło 2 czerwca.
W spotkaniu ze strony polskiej udział wzięli: zastępca prezesa IPN dr hab. Karol Polejowski, dyrektor Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa Adam Siwek i dr hab. Grzegorz Berendt z Biura Prezesa IPN oraz przedstawiciele Ambasady RP w Mongolii: chargé d’affaires a.i. Agata Obratańska i radca Wojciech Mrozowski. Stronę mongolską reprezentowała Chultemsuren Tsaschikher, Sekretarz Państwowej Komisji ds. Zarządzania Rehabilitacją Polityczną Mongolii. W spotkaniu uczestniczył również Przewodniczący Mongolsko-Polskiej Grupy Parlamentarnej Wielkiego Churału Państwowego Mongolii Jargalsaikhan Zoljargal.
Delegacja spotkała się również z wicerektorem Baatarchuluunem Tsermaą, a także złożyła kwiaty pod tablicą upamiętniającą Prezydenta Lecha Kaczyńskiego na Państwowym Uniwersytecie Mongolskim.
***
Mongolska Komisja ds. Rehabilitacji jest agencją państwową, która przywraca pamięć ponad 30 tysięcy ofiar reżimu komunistycznego, które zginęły w latach 1937–1939. W okresie dyktatury komunistycznej doszło do tzw. Wielkiej Czystki, podczas której zabijano cywilów z powodów religijnych i światopoglądowych. Szacuje się, że mogło zginąć do 100 tysięcy osób, czyli nawet 15% populacji Mongolii, liczącej wtedy około 600 tysięcy ludzi. W grudniu 1990 roku, zgodnie z dekretem prezydenckim, powołano Państwową Komisję ds. Rehabilitacji w celu zbadania prawdy, zadośćuczynienia ofiarom i edukacji społeczeństwa.
***
4 czerwaca delegacja Instytutu Pamięci Narodowej – z zastępcą prezesa, dr. hab. Karolem Polejowskim na czele – gościła w klasztorze Gandan w Ułan Bator, najważniejszym w Mongolii kompleksie świątynno-klasztornym. Prezes Polejowski spotkał się z Khamba Lamą, najwyższym buddyjskim przywódcą duchowym w Mongolii. Wizyta przebiegła w towarzystwie ministra Władysława Bartoszewskiego, przewodzącego delegacji Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Warto przypomnieć, że najwyższy duchowny buddyzmu tybetańskiego w Mongolii gościł w Instytucie Pamięci Narodowej 21 stycznia 2025 roku.