English version
Jeszcze w latach 90. XX wieku ówczesne władze Federacji Rosyjskiej były w stanie oficjalnie przyznać, że za zbrodnią katyńską stało NKWD, działające z rozkazu najwyższych szczebli władzy sowieckiej. Wydarzenia te zostały upamiętnione, a strona polska uzyskała dostęp do licznych dokumentów źródłowych z tego okresu, co umożliwiło prowadzenie badań historycznych opartych na faktach.
Jednak po 2022 roku w Federacji Rosyjskiej zaczęły pojawiać się narracje całkowicie sprzeczne z ustaleniami historyków oraz materiałami archiwalnymi. W przestrzeni publicznej zaczęto rozpowszechniać informacje sugerujące, jakoby polscy żołnierze, rzekomo współpracujący z Niemcami, uczestniczyli w oblężeniu Leningradu. Takie twierdzenia nie mają żadnego oparcia w faktach i stanowią element coraz intensywniejszej kampanii propagandowej, wspieranej dodatkowo przez wyroki sądowe, których treść i uzasadnienie nie wytrzymują krytyki z perspektywy rzetelnej wiedzy historycznej.
Zjawisko to skłania do postawienia dwóch fundamentalnych pytań: dlaczego doszło do tak radykalnego odwrócenia się od prawdy historycznej? I dlaczego przeszłość – zamiast stanowić przedmiot refleksji i pojednania – powraca dziś jako narzędzie dezinformacji oraz manipulacji politycznej?
Na pytania red. Rafała Dudkiewicza odpowie Grzegorz Ślubowski – dziennikarz, były Konsul RP w Sankt-Petersburgu.
Emisja 9 sierpnia 2025 r., godz. 15.00 na kanale IPNtv.
* * *
Często nie zdajemy sobie sprawy z tego, jak bardzo jesteśmy zakorzenieni w historii; nie dostrzegamy, że to, co wydarzyło się w niedawnej przeszłości, wciąż ma wpływ na nas i nasze otoczenie. Dla zrozumienia własnej tożsamości musimy wiedzieć – jako jednostki i wspólnota – skąd przychodzimy i jak jest nasza historia.
W ramach cyklu „Kulisy historii” szukamy odpowiedzi na pytanie, jak dzisiaj rzutuje na nas to, co stało się już przeszłością. Zajrzymy za kulisy wydarzeń, spróbujemy zrozumieć, jak działa machina historii i na ile decyzje jednostek zaważyły nad naszymi losami – pojedynczymi i zbiorowymi.