Aktualności

Niemiecki obóz zagłady Auschwitz. Fot. Sławek Kasper (IPN)

80. rocznica wyzwolenia więźniów niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau

Główne uroczystości odbyły się 27 stycznia 2025 roku przy bramie na terenie dawnego Auschwitz II Birkenau. Wzięli w nich udział m.in. byli więźniowie, którym udało się przeżyć w tym piekle na ziemi oraz delegacje różnych państw i organizacji. Instytut Pamięci Narodowej reprezentował zastępca prezesa dr Mateusz Szpytma.

27.01.2025

80 lat temu żołnierze 60. Armii 1 Frontu Ukraińskiego zajęli kompleks obozowy Auschwitz-Birkenau. Wyzwolenia z rąk Niemców doczekało wtedy około 7 000 więźniów, w tym około 500 dzieci. Paradoks dziejów sprawił, że żołnierze będący formalnie przedstawicielami totalitaryzmu stalinowskiego, przynieśli wolność więźniom totalitaryzmu hitlerowskiego.

Auschwitz-Birkenau to największy niemiecki nazistowski obóz koncentracyjny i obóz zagłady. W ciągu czterech lat funkcjonowania Niemcy zgładzili w nim co najmniej 1 100 000 osób, w tym około 960 000 Żydów, ponad 70 000 Polaków, około 21 000 Romów i Sinti, 15 000 jeńców sowieckich i ponad 10 000 więźniów innych narodowości.

Obóz został utworzony przez Niemców wiosną 1940 r. na terenach, które po wrześniowej agresji na Polskę zostały włączone do III Rzeszy. Kompleks obozowy składał się z: Auschwitz I, Auschwitz II-Birkenau oraz Auschwitz III-Monowitz i ponad 40 podobozów. Pierwotnie obóz przeznaczony był do przetrzymywania głównie polskiej inteligencji oraz więźniów politycznych. Jego pierwszym komendantem był Rudolf Höss.

W celu uczczenia pamięci Żydów pomordowanych przez Niemców w czasie II wojny światowej, 1 listopada 2005 r. Zgromadzenie Ogólne ONZ przyjęło rezolucję o ustanowieniu dnia 27 stycznia corocznym Międzynarodowym Dniem Pamięci o ofiarach Holokaustu. Święto nie tylko oddaje cześć pomordowanym, ale jest również apelem o przeciwdziałanie jakimkolwiek formom negacji Holokaustu. Zwraca uwagę na potrzebę edukacji i pamięci, aby zapobiec takim wydarzeniom w przyszłości.

– 27 stycznia obchodzimy Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu. Oddajemy w ten sposób hołd około 6 milionom Żydów, pomordowanym przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego w czasie II wojny światowej. Instytut Pamięci Narodowej od lat bada i upamiętnia losy Żydów, także podczas II wojny światowej

– podkreśla dr Mateusz Szpytma, zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej.

do góry