English version
Inicjatorką i główną koordynatorką działań na rzecz ukrywania żydowskich dzieci była matka Matylda Getter – tytułowa „Matusia”. Duży wpływ na wybór jej drogi życiowej miało m.in. miejsce pochodzenia. Wychowywała się w Warszawie przy ul. Krochmalnej, która słynęła z niewyobrażalnej nędzy, nierządu i przestępczości. Na biedę i wykluczenie żydowskich sąsiadów patrzyła więc od dziecięcych lat. Decyzję o tym, dokąd skierować swe kroki w życiu, pomógł jej podjąć spowiednik.
– Pójdziesz do Rodziny Maryi, bo trzeba teraz ratować biedne dzieci i pracować w kraju – usłyszała Matylda Getter od nieznanego jej księdza.
Rada ta stała się dla Matyldy myślą przewodnią całego jej życia zakonnego oraz działalności oświatowo-wychowawczej i charytatywnej. Mając 17 lat, wstąpiła do Zgromadzenia Sióstr Rodziny Maryi w Warszawie. Przez kolejne lata dzieliła jego losy i wpływała na kierunki jego rozwoju.
Na szczególną uwagę zasługuje poświęcenie, z jakim wraz z zakonnicami ze Zgromadzenia Sióstr Franciszkanek Rodziny Maryi zaangażowała się podczas okupacji w ratowanie Żydów. Dzieląc los narodu, siostry brały pod swój dach żydowskie dzieci z gett i te błąkające się bez dachu nad głową, głodne, przerażone – narażone w każdej chwili na śmierć z rąk niemieckich oprawców. Dbały o zapewnienie im odpowiednich warunków materialnych, wykształcenie oraz stworzenie rodzinnej atmosfery. Z opinii sióstr wynika, że wyjątkowa sytuacja wymagała wyjątkowego poświęcenia, nawet za cenę własnego życia.
– Matusia się bała, drżała nieraz jak liść osiki, ale wierzyła, że Bóg nigdy nie uczyni krzywdy temu człowiekowi, który z miłości czyni dobro drugiemu – wspominała jej sekretarka, s. Teresa Gober.
Siostry ocaliły ponad 500 dzieci oraz około 250 dorosłych. Z licznych ich relacji przebija przekonanie, że Opatrzność w sposób szczególny czuwała nad Zgromadzeniem. Mimo że za udzielanie pomocy Żydom groziła kara śmierci, żadna z nich nie zginęła. Również żadnemu polskiemu ani żydowskiemu dziecku pod ich opieką nic się nie stało.
W filmie „Matusia” rolę matki Matyldy Getter zagrała Agnieszka Mandat. Wystąpili w nim m.in. ocalona przez Matusię Lea Balint, s. Magdalena Abramow-Newerly, prof. Jan Żaryn oraz dr Mateusz Szpytma.
Fabularyzowany dokument przygotowało Biuro Edukacji Narodowej w związku z obchodami 80. rocznicy powstania Rady Pomocy Żydom przy Delegaturze Rządu RP na Kraj „Żegota”. Film trwa 52 minuty. Można go również obejrzeć na kanale IPNtv na YouTube.