English versionMotto Światowego Zjazdu i Pielgrzymki Kresowian na Jasną Górę doskonale oddaje ideę projektu Bazy zbrodni i ofiar ludobójstwa dokonanego przez ukraińskich nacjonalistów na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej w latach 1939–1945, który od kilku lat jest realizowany przez pion archiwalny, śledczy i upamiętnień Instytutu Pamięci Narodowej.
Głównym celem tego przedsięwzięcia jest upamiętnienie ofiar i wydobycie z „dołów niepamięci” nazwisk osób, które w zdecydowanej większości nie mają nawet godnego pochówku oraz ustalenie personaliów i liczby pomordowanych. Dane weryfikujemy na podstawie dostępnej literatury naukowej, akt śledczych oraz dokumentacji archiwalnej i fotograficznej, rozproszonej w archiwach, bibliotekach, muzeach i zbiorach prywatnych. Mamy również nadzieję na dotarcie do nowych, nieznanych badaczom relacji świadków.
Premiera projektu miała miejsce 8 lipca 2020 r. W zakładce „Baza Ofiar” na stronie internetowej https://zbrodniawolynska.pl/baza-ofiar opublikowano wówczas 17 tys. wpisów. Od tego czasu wykaz jest systematycznie uzupełniany, aktualnie na stronie internetowej znajduje się już blisko 40 tys. wpisów dotyczących pojedynczych osób, rodzin oraz faktów zbrodni. Baza posiada możliwość wyszukiwania danych pod różnym kątem (dane osobowe, miejsce zamieszkania, data śmierci, miejsce śmierci, okoliczności śmierci itp.). Integralną częścią projektu jest interaktywna mapa miejsc zbrodni – https://zbrodniawolynska.pl/mapa-zbrodni. Aktualnie znajduje się tam ok. 2 300 miejsc połączonych z Bazą Ofiar.
Czytelnicy mają możliwość zgłaszania nowych rekordów do Bazy poprzez formularz kontaktowy oraz przesyłania uwag do zamieszczonych już opisów. Dzięki temu udało nam się pozyskać wiele cennych fotografii i innych dokumentów dotyczących osób występujących w Bazie.
Koncepcja Bazy Ofiar komponuje się z innym projektem realizowanych przez pion archiwalny IPN – Archiwum Pełnym Pamięci, dzięki któremu mogą Państwo przekazywać do Archiwum IPN dokumenty znajdujące się w zbiorach rodzinnych i społecznych, które są później opracowywane, przechowywane i udostępniane.
Dzięki projektowi udało nam się pozyskać i opublikować w formie on-line relację brata Cypriana Lasonia ze zgromadzenia karmelitów bosych dotyczącą zbrodni UPA na Polakach z powiatu krzemienieckiego na Wołyniu – posłuchaj nagrania. Zachęcamy do przekazywania materiałów dotyczących nie tylko samej zbrodni, ale też innych materiałów dotyczących historii polskich Kresów.
