Nawigacja

Zapowiedzi wydawnicze IPN

 

Aparat bezpieczeństwa. Studia nad działalnością i metodami pracy, red. Robert Klementowski, Jarosław Syrnyk, Wrocław–Warszawa 2021, 208 s., ISBN 978-83-8229-152-0

Obok pytań o to, co zrobiła bezpieka, niezbędna jest refleksja dotycząca kwestii motywacji aktywności jednostek oraz grup lub środowisk, pracujących i współpracujących z policją polityczną. Równie istotne jest wskazywanie, jak na skuteczność funkcjonowania oddziaływały takie kwestie jak struktura organizacyjna, obieg dokumentów, hierarchia władzy, wewnętrzne relacje interpersonalne, zakres autonomii pojedynczych ludzi czy jednostek organizacyjnych.

 

„Biuletyn IPN” nr 5/2021 – Działania bezpieki

Bezpieczeństwo – słowo, które wbrew swemu znaczeniu przez kilkadziesiąt lat systemu komunistycznego w Polsce brzmiało złowrogo. Kojarzyło się bowiem nieuchronnie z okrytym złą sławą Urzędem Bezpieczeństwa, a potem Służbą Bezpieczeństwa. Dlatego, żeby nie zmylić zwłaszcza młodszych Czytelników, w tytule numeru użyliśmy sformułowania „Działania bezpieki”.

Głównym tematem numeru są działania Służby Bezpieczeństwa wobec różnych środowisk – od tropienia imperialistycznych szpiegów, włamania do Konsulatu, po uprzykrzanie życia zwykłym szarym obywatelom przypadkowo zaplątanym w machinę bezpieki. Dziś trudno sobie nawet wyobrazić, jak niebezpiecznie żyło się w kraju, w którym aparat represji rozwijał wielką sieć donosicieli, zakładał podsłuchy telefoniczne, kontrolował korespondencję, a wszystko po to, żeby chronić komunistyczne władze przed realnymi i wyimaginowanymi zagrożeniami. Żeby sprawdzić, czy obywatele nie knują czegoś przeciw władzy.

W numerze poruszamy też inne tematy związane z przypadającymi w maju rocznicami. Przypominamy plebiscyt i III Powstanie Śląskie, żałobną manifestację pierwszomajową w Szczecinie po masakrze w Grudniu ’70, śmierć i królewski pogrzeb kardynała Stefana Wyszyńskiego, nowe tropy dotyczące zamachu na papieża Jana Pawła II.

SPIS TREŚCI

Do „Biuletynu IPN” dołączyliśmy dodatek muzyczny – płytę Andrzeja Kołakowskiego Dziedzictwo.

 

  • Okładka płyty Andrzeja Kołakowskiego „Dziedzictwo”
    Okładka płyty Andrzeja Kołakowskiego „Dziedzictwo”
  • Okładka płyty Andrzeja Kołakowskiego „Dziedzictwo”
    Okładka płyty Andrzeja Kołakowskiego „Dziedzictwo”

 

 

 

Wierna służba. Wspomnienia uczestniczek walk o niepodległość 1910–1915 / Służba Ojczyźnie. Wspomnienia uczestniczek walk o niepodległość 1915–1918, Warszawa 2021, 656 s., ISBN 978-83-8229-161-2              

Zbiór tekstów wspomnieniowych (wyd. po raz pierwszy w 1927 i 1929 r.) napisanych przez uczestniczki walk o niepodległość Polski w latach 1910–1918. Książka ukazuje udział kobiet w działaniach na rzecz odzyskania niepodległości przez Polskę.

 

Aleksandra Anna Kozłowska, Bolesław Roja, Warszawa 2021, 40 s., ISBN 978-83-8229-167-4, ISBN pdf 978-83-8229-168-1

Bolesław Roja należał do jednego z pokoleń Polaków urodzonych w czasach niewoli. Dorastał w atmosferze kultu bohaterów powstań narodowych i pamięci o ich wysiłku zbrojnym. Sam dołączył do grona tych, którzy z bronią w ręku bili się o przywrócenie Polsce niepodległości po 123 latach zaborów. Szkolił oddziały paramilitarne Polowych Drużyn Sokolich, następnie służył w Legionach Polskich.

Seria wydawnicza: Bohaterowie Niepodległej 

Publikacja nie jest przeznaczona do sprzedaży.

 

Norbert Wójtowicz, Przewrót komunistyczny w Czechosłowacji 1948 roku widziany z polskiej perspektywy, Warszawa 2021, 368 s., ISBN 978-83-8229-162-9

Wybór źródeł przedstawiających polskie spojrzenie na wydarzenia w Czechosłowacji w lutym 1948 r., kiedy to w wyniku kilkudniowego przewrotu komunistom udało się przejąć władzę w kraju. W tomie zostały zaprezentowane przede wszystkim polskie dokumenty dyplomatyczne z okresu październik 1947 – luty 1949 oraz artykuły prasowe publikowane w ówczesnych dziennikach o zasięgu ogólnopolskim. 

 

Maciej  Jan Mazurkiewicz, Ludobójstwo Niemiec na narodzie polskim (1939–1945). Studium historycznoprawne, Warszawa 2021, 520 s., ISBN 978-83-8229-171-1

Książka jest propozycją oceny teoretycznej czynów Niemiec w latach 1939–1945 w perspektywie prawa międzynarodowego. Uwzględnia koncepcję zakazu zbrodni ludobójstwa autorstwa polsko-żydowskiego prawnika Rafała Lemkina. Porządkuje też dotychczasowe ustalenia historyków, a jednocześnie aktualizuje zarzucone niegdyś badania prawnicze.

 

Marek Gałęzowski, Bolesław Mościcki, Bronisław Romer, Warszawa 2021, 40 s.,  ISBN 978-83-8229-165-0, ISBN pdf 978-83-8229-166-7  

Bohaterami broszury są wybitni oficerowie polskich formacji wojskowych powstałych w Rosji po rewolucji lutowej 1917 r. Byliby z całą pewnością chlubą Wojska Polskiego, gdyby doczekali jego powstania, kiedy odradzała się niepodległa Polska. Jednak kres ich życia nastąpił kilka miesięcy przed pamiętnym listopadem 1918 r. Pułkownik Bolesław Mościcki dowodził 1. Pułkiem Ułanów, najstarszym pułkiem kawalerii polskiej, który dzięki bohaterstwu okazanemu latem 1917 r. w bitwie z wojskami niemieckimi pod Krechowcami zyskał zaszczytną nazwę krechowieckiego. Natomiast rotmistrz Bronisław Romer był powszechnie cenionym i jednym z najbardziej wyróżniających się charakterem i męstwem oficerów tego pułku. Obaj zginęli z rąk bolszewików – najpierw płk Mościcki, a wkrótce po nim rtm. Romer.  

Seria wydawnicza: Bohaterowie Niepodległej 

Publikacja nie jest przeznaczona do sprzedaży.

 

Stefan Wyszyński, Kazania świętokrzyskie (1974–1976), wstęp i opracowanie: Rafał Łatka, Beata Mackiewicz, Dominik Zamiatała, Warszawa 2021, 200 s.,  ISBN 978-83-8229-176-6     

Publikacja zawiera wygłaszane w latach 1974–1976 w kościele Świętego Krzyża w Warszawie wystąpienia kard. Stefana Wyszyńskiego, nazywane "Kazaniami Świętokrzyskimi". W ramach tego cyklu Prymas odnosił się do kluczowych kwestii z zakresu katolickiej nauki społecznej. Teksty źródłowe zostały poprzedzone obszernym wstępem przybliżającym kontekst wygłaszanych wystąpień oraz umiejscawiającym je w nauczaniu kard. Wyszyńskiego.   

 

Witold Iwaszkiewicz, Alfons Zgrzebniok, Warszawa 2021, 40 s., ISBN 978-83-8229-163-6, ISBN pdf 978-83-8229-164-3

Biogram Alfonsa Zgrzebnioka (1891–1937), dowódcy I i II powstania śląskiego, działacza samorządowego i politycznego na Śląsku, wojewody białostockiego.

 

Marek Kozubel, Zofia, Sabina i Anna Kleczkowskie, Warszawa 2021, 48 s., ISBN 978-83-8229-148-3, ISBN pdf 978-83-8229-149-0

Broszura prezentuje postacie sióstr Zofii, Sabiny i Anny Kleczkowskich, które wraz z innymi legionistkami  z Ochotniczej Legii Kobiet wzięły udział w obronie  Lwowa i w wojnie polsko-bolszewickiej.

Broszura z serii: Bohaterowie Niepodległej

Publikacja nie jest przeznacozna do sprzedaży.

 

Ku niepodległości. Kierunek północno-wschodni (1918–1923), red. Diana Maksimiuk, Paweł Niziołek, Białystok–Warszawa 2021, 288 s., ISBN 978-83-8229-145-2

Niniejsza publikacja to wieloaspektowy zbiór „próbek” obecnego stanu badań nad drogą do polskiej niepodległości i ukształtowania granic na tytułowym „kierunku północno-wschodnim”, gdzie proces dziejowy miał swą specyfikę, uwarunkowaną przez okoliczności społeczne, kulturowe i militarne.

 

Jarosław Kozikowski, Władza a społeczeństwo. Formowanie systemu komunistycznego w województwie białostockim w latach 1944–1948, Białystok–Warszawa 2021, 1080 s., ISBN 978-83-8229-155-1

Książka opisuje proces instalowania władzy komunistycznej w województwie białostockim po II wojnie światowej (do momentu utworzenia PZPR). Autor ukazał wpływ władzy na lokalne społeczeństwo przez pryzmat funkcjonowania wojewódzkich władz partyjnych i państwowych oraz aparatu represji: organów bezpieczeństwa i wymiaru sprawiedliwości.

 

Migawki z okupowanej Warszawy. 1939, red. Robert Spałek, Warszawa 2021, 352 s., ISBN 978-83-8229-137-7

Książka jest pierwszą częścią siedmiotomowej serii popularnonaukowej, ukazującej różne aspekty życia społecznego i politycznego w okupowanej Warszawie w latach 1939–1945. Poruszono w niej przede wszystkim zagadnienia związane z wybuchem wojny i pierwszymi miesiącami okupacji niemieckiej w stolicy w 1939 r. Publikacja została przygotowana przez zespół historyków z Oddziałowego Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie.

 

Jerzy Sikora, Pisarstwo Prymasa Tysiąclecia, Warszawa 2020, 312 s., ISBN 978-83-8229-146-9          

Autor książki pokazuje, że kard. Stefana Wyszyńskiego należy włączać do grona pisarzy polskich. Jego pisarstwo jest dokumentem, świadectwem, ale również refleksją filozoficzną i religijną, medytacją, modlitwą…

 

Kazimierz Krajewski, Nowogródzki Okręg AK „Nów” w fotografii, Warszawa 2021, 552 s. ISBN 978-83-8229-087-5                      

Album autorstwa Kazimierza Krajewskiego poświęcony Nowogródzkiemu Okręgowi AK – bogaty materiał ikonograficzny uzupełniono obszerną częścią monograficzną dotyczącą zarówno tego Okręgu Armii Krajowej, jak i samej Nowogródczyzny.  

 

1920 rok – wojna światów. Studia przypadków w stulecie Bitwy Warszawskiej, red.  Elżbieta Kowalczyk, Konrad Rokicki, Warszawa 2021, 352 s., ISBN 978-83-8229-129-2                    

Zbiór artykułów dotyczących wojny polsko-bolszewickiej ze szczególnym uwzględnieniem Bitwy Warszawskiej. Autorzy pochodzą z Polski, Ukrainy i Rosji.

 

Daniel Szlachta, Józef Rymer, Warszawa 2021, 40 s., ISBN 978-83-8229-143-8, ISBN pdf 978-83-8229-144-5

Józef Rymer, obok Wojciecha Korfantego, jest ważną postacią w historii Górnego Śląska oraz przyłączenia tego regionu do państwa polskiego. Szacunek do ojczyzny wyniósł z domu rodzinnego, czemu nie przeszkodził pobyt na emigracji. W Westfalii działał w polskich związkach zawodowych. Jako jeden z czołowych działaczy na Górnym Śląsku Józef Rymer uczestniczył w konferencji pokojowej w Paryżu, podczas której popierał starania o przyłączenie tego regionu do niepodległego państwa polskiego.

 

Ludwik Cyran, Słabe oberwij, mocne obuduj. Wspomnienia, Katowice–Rybnik–Warszawa 2021, 232 s., ISBN 978-83-8229-134-6

Ludwik Cyran (ur. 1955) wspomina swoje dzieciństwo, młodość, kolejne miejsca pracy, narodziny zakładowej „Solidarności” oraz działalność o charakterze opozycyjnym w czasie stanu wojennego, a wszystko to w śląskiej scenerii Rybnika i okolic.

 
 
 

Bartłomiej Belcarz, Caudrony nad Francją. Historia Dywizjonu Myśliwskiego GC 1/145 „Varsovie”, Warszawa 2020, 456 s., ISBN 978-83-8229-040-0

Historia polskiego lotnictwa w okresie kampanii francuskiej 1940 jest jak dotąd najmniej znanym epizodem naszych działań lotniczych z okresu II wojny światowej. Jedyną całkowicie polską jednostką użytą w trakcie walk był dywizjon myśliwski GC 1/145 „Varsovie”. Opracowanie to jest pierwszą książką w języku polskim całkowicie poświęconą tej jednostce, jej pilotom i uzbrojeniu – samolotom CR.714.

 

 
 

Tomasz Sikorski, Węzeł gordyjski. Katolicy świeccy w PRL (1956–1989), Warszawa 2021, 552 s., ISBN 978-83-8229-078-3

Monografia poświęcona jest środowiskom katolików świeckich w PRL w latach 1956–1989. Książka składa się poniekąd z dwóch części. W pierwszej przedstawiono historię środowisk, w drugiej zaś poszczególnych postaci z nimi związanych, czasami mniej znanych bądź po prostu zapomnianych. Książkę uzupełniają w większości dotąd niepublikowane fotografie pozyskane ze zbiorów prywatnych. 

 
 

 

„Śląski Almanach Powstańczy”, tom VI/2020, 182 s., ISSN 2450-2820

Kolejny, szósty już numer,  „Śląskiego Almanachu Powstańczego”, wydawanego przez Muzeum Powstań Śląskich w Świętochłowicach i katowicki oddział Instytutu Pamięci Narodowej, nosi tytuł „Emanacje powstań i plebiscytu górnośląskiego”. Poświęcony jest śladom powstań śląskich w różnych nośnikach pamięci m.in. w literaturze dokumentu osobistego, archiwaliach oraz podręcznikach. Stałym już elementem rocznika są omówienia najnowszych publikacji związanych z tematyką zmagań o Górny Śląsk w latach 1919–1921.

 

do góry