Instytut Pamięci Narodowej

– Ziemia wielkopolska to symbol przywiązania do Ojczyzny. To tu 27 XII 1918 wybuchło PowstanieWielkopolskie. Serca wielkopolan biły dla Polski, i biją one do dziś – mówił prezes IPN dr Karol Nawrocki podczas uroczystości w Poznaniu. – Za przywiązanie do polskości patrioci z Wielkopolski doświadczali terroru w czasie II wojny światowej. Komunizm także chciał zabić w nich poczucie wolności. Dlatego w Poznaniu w czerwcu '56 zbuntowali się robotnicy. To tu wtedy głośno wybrzmiał głos Polski niepodległej – przypomniał prezes IPN.

Dr Nawrocki zwrócił się do odznaczonych ze słowami podziękowania: – O tym, kim tak naprawdę jesteście, mówią Krzyże Wolności i Solidarności, które wiszą na Waszych piersiach. Nie ugięliście się przed zbrodniczym systemem komunistycznym. Służyliście wolności i za to teraz dziękujemy.

To wyjątkowe odznaczenie za zasługi w działalności na rzecz niepodległości i suwerenności Polski oraz respektowania praw człowieka w PRL przyznaje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej.

Krzyżem Wolności i Solidarności odznaczeni zostali:

• Andrzej Busse
• Tadeusz Groszewski
• Marek Karczewski
• Grzegorz Kędzierski
• Grażyna Komasa
• Serafin Masianis
• Krystyna Mikołajewska
• Czesław Nawrot
• Jacek Oleksyn
• Antoni Alfred Siomiak
• Marian Smorawiński
• Krzysztof Maria Stasiewski

Pośmiertnie:

• Szczepan Bąk (1938–1989)
• Tadeusz Gawroński (1936–2016)
• Adam Ochędzan (1952–2018)

Po uroczystości delegacja z prezesem IPN dr. Karolem Nawrockim oddała hołd ofiarom Czerwca 1956, składając wieniec pod Poznańskimi Krzyżami na pl. Adama Mickiewicza.

Krzyż Wolności i Solidarności jest znakiem wdzięczności państwa polskiego dla osób, które swymi zmaganiami z systemem komunistycznym w latach 1956–1989 przyczyniły się do odzyskania przez Polskę niepodległości po półwieczu zniewolenia i zależności od Związku Sowieckiego.

Nie występowali wprawdzie z bronią w ręku, wyróżniani są jednak odznaczeniem nawiązującym do Krzyża Niepodległości, ustanowionego w II Rzeczypospolitej dla zasłużonych w walce o suwerenny byt naszej Ojczyzny, zwieńczonej zwycięstwem w 1918 roku.

Krzyż Wolności i Solidarności honoruje osoby, które dołączyły do bohaterów z początku wieku, tworząc kolejne ogniwo w łańcuchu pokoleń Niepodległej.

Damy i Kawalerowie Krzyża Wolności i Solidarności walczyli z systemem komunistycznym, który czynił wszystko, aby odebrać narodowi wartości tworzące nazwę odznaczenia: „krzyż” – to ponad tysiąc lat obecności chrześcijaństwa i współtworzenia cywilizacji łacińskiej, „wolność” – istotę polskości i „solidarność” – doświadczenie wspólnoty zrodzonej w sierpniu 1980 roku.

Sprzeciwiając się komunizmowi, wybierali męstwo. „Podstawowym warunkiem człowieka ku zdobywaniu prawdy, a tym samym ku likwidowaniu zła, którym jest kłamstwo, będzie zdobycie cnoty męstwa. Cnota męstwa jest przezwyciężeniem ludzkiej słabości, zwłaszcza lęku i strachu” – mówił ks. Jerzy Popiełuszko.

Instytut Pamięci Narodowej wypełnia zaszczytne zadanie składania wniosków, na podstawie których Prezydent Rzeczypospolitej przyznaje Krzyż Wolności i Solidarności. Pamięć narodu o ludziach oddanych sprawie wolności i solidarności oraz nasza wierność tym wartościom są jednym z fundamentów niepodległości.