Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/nauka-i-edukacja/badania-historyczne/konferencje/244804,International-Conference-Need-to-Know-XV-Intelligence-and-Minorities-SnderborgFl.html
21.11.2026, 00:29

International Conference: Need to Know XV: Intelligence and Minorities, Sønderborg/Flensburg, 26–27 November 2026

26.11.2026

Obrady 15. międzynarodowej konferencji naukowej z cyklu „Need to Know”, poświęconej historii wywiadu oraz kontrwywiadu w XX wieku odbędą się w dniach 25-27 listopada 2026 r. we pogranicznych miastach – Flensburgu i Søndeborgu (odpowiednio w Niemczech i w Danii). Na początku konferencji przewidziane jest spotkanie debiutujących badaczy wywiadu we Flesnborghus zabytkowym budynku z 1725 roku, pełniący funkcję głównego centrum kulturalnego i administracyjnego mniejszości duńskiej w Niemczech. Oficjalne otwarcie i drugi dzień obrad będzie miał miejsce na kampusie Uniwersytetu Południowej Danii w Søndeborgu. Ostatni dzień konferencji odbędzie się ponownie we Flensburgu w siedzibie tutejszej Centralnej Biblioteki Duńskiej w Szlezwiku.

Wybór podobnego miejsca spotkania nie jest przypadkowy. Temat wiodący tegorocznej edycji to bowiem „Wywiad i mniejszości” (Intelligence and Minorities), ze szczególnym uwzględnieniem mniejszości narodowych i społeczności pogranicza. Udział w konferencji zapowiedzieli m.in. tacy czołowi specjaliści od tytułowej problematyki, zarówno współcześnie, jak i w ujęciu historycznym jak: prof. Ebony Nilsson z Australian Catholic University, prof. Paul Maddrell z Loughborough University, prof. Christopher K. Tong z Univeristy of Maryland, prof. Christopher L. Gunn z Coastal Carolina Univeristy (obaj z USA) czy prof. Bodo Hechelhammer z Uniwersytetu Południowej Danii. Szczególnie silna – obok lokalnych badaczy pogranicza – będzie reprezentacja naukowców tureckich na czele z dr Muratem Dölekerem. Perspektywę strony polskiej, będą reprezentować referaty dr hab. Władysław Bułhaka (IPN), dr Przemysława Gasztolda (IPN), a także prof. Jacka Tebinki (Uniwersytet Gdański) i prof. Adam Kuzia (Uniwersytet Pomorski).

Zakres poruszanych tematów będzie bardzo szeroki zarówno w ujęciu chronologicznym jak i geograficznym. Od wywiadu muzułmańskiego w Mekce w czasach Mahometa, aż po współczesne problemy wywiadu i bezpieczeństwa w tradycyjnych społecznościach na Papui Nowej Gwinei. Rzecz jasna jednak większość przedstawionych referatów będzie się odnosić, czy to do problematyki II wojny światowej, czy to zimnej wojny. Znów obejmując jednak cały świat od Ameryki Łacińskiej, poprzez problematykę pogranicza polsko-niemieckiego i duńsko-niemieckiego i mniejszości w Związku Sowieckim, aż po konflikt arabsko-izraelski. W odrębnym panelu podniesione zostaną też kwestie analizy źródeł i metodologii badań nad bezpieczeństwem w kontekście pojęcia sekurytyzacji.

Głównymi organizatorami wydarzenia są: Instytut Pamięci Narodowej I Uniwersytet Południowej Danii, we współpracy z King's Centre for the Study of Intelligence, King's College London (Wielka Brytania) i Ludwig Boltzmann Institute for the Research on Consequences of War (Graz, Austria). Dodatkowym partnerem tegorocznej edycji jest Duńska Centralna Biblioteka dla Południowego Szlezwiku. Konferencja jest wspierana przez Ambasadę RP w Królestwie Danii, Fundację Augustinus, Fundację Carlsberga i Muzeum Sønder Jylland.

Językiem konferencji jest angielski.