Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/83313,Otwarcie-wystawy-Bracia-w-wierze-Wspolpraca-katolikow-polskich-i-slowackich-w-ok.html
28.02.2026, 10:49

Otwarcie wystawy „Bracia w wierze. Współpraca katolików polskich i słowackich w okresie komunizmu” – Warszawa, 3 grudnia 2019

W Centrum Edukacyjnym IPN im. Janusza Kurtyki w Warszawie odbyło się uroczyste otwarcie wystawy „Bracia w wierze. Współpraca katolików polskich i słowackich w okresie komunizmu”. Wernisaż połączony był z projekcją słowackiego filmu dokumentalnego „Ślady w śniegu” („Stopy v snehu”). Pokaz poprzedził wykład dr. hab. Mirosława Szumiły (IPN) i dr. Františka Neupauera (ÚPN) na temat tajnej współpracy katolików polskich i słowackich w latach 1956–1989.

03.12.2019

W wydarzeniu, które zorganizowano we współpracy z Ambasadą Republiki Słowackiej w Warszawie, udział wzięli m.in. ambasador Słowacji Dušan Krištofik, prezes Instytutu Pamięci Narodowej dr Jarosław Szarek, wiceprezes IPN dr Mateusz Szpytma oraz przedstawiciele kierownictwa słowackiego Instytutu Pamięci Narodu (Ústav Pamäti Národa – UPN).

 

 

Wystawa przedstawia mało znane fakty dotyczące tajnej współpracy polskich i słowackich katolików (duchownych i świeckich) w okresie rządów komunistycznych w obu krajach. Prześladowany Kościół katolicki w Czechosłowacji znalazł się w jeszcze trudniejszym położeniu, niż Kościół w PRL. Katolicy z Polski udzielali swoim słowackim braciom wielorakiej pomocy, przede wszystkim poprzez przerzut przez granicę zakazanej literatury religijnej oraz tajne święcenia słowackich księży w naszym kraju. Ponadto Słowacy przybywali do Polski na pielgrzymki do znanych sanktuariów (Częstochowy i Kalwarii Zebrzydowskiej), na spotkania z Ojcem Świętym Janem Pawłem II oraz Ruchu Światło-Życie. 

Wystawa została przygotowana przez Instytut Pamięci Narodowej, słowacki Instytut Pamięci Narodu (Ústav Pamäti Národa) i Ambasadę Rzeczypospolitej Polskiej w Bratysławie. Wernisaż zorganizowano we współpracy z Ambasadą Republiki Słowackiej w Warszawie.

Film dokumentalny „Ślady w śniegu” (prod. Ústav Pamäti Národa, 2015, reż. Slavomír Zrebný) przybliża widzom zjawisko przemytu literatury religijnej do Czechosłowacji. Pokazuje m.in. historię trzech młodych Słowaków aresztowanych na granicy w okolicach Piwnicznej przez funkcjonariuszy Wojsk Ochrony Pogranicza.