Na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie w miejscu spoczynku złożono kwiaty i zapalono znicze. W tym roku staraniem Instytutu Pamięci Narodowej nagrobek wiceadmirała Porębskiego został odrestaurowany. Kazimierz Porębski jest symbolem odwagi i determinacji oraz oddania służbie Ojczyźnie.
Kazimierz Włodzimierz Porębski, s. Adolfa i Marii z domu Krejbich, ur. 15 listopada 1872 r. w Wilnie, zm. 20 stycznia 1933 r. w Warszawie.
W wieku 20 lat ukończył Morski Korpus Kadetów w Sankt Petersburgu (elitarna uczelnia wojskowa o statusie szkoły wyższej, do której mogli uczęszczać wyłącznie potomkowie szlachty dziedzicznej i synowie oficerów Rosyjskiej Cesarskiej Marynarki Wojennej) i po promocji oficerskiej rozpoczął służbę w rosyjskiej Marynarce Wojennej. W 1894 r. uczestniczył w ekspedycji hydrograficznej na wody Oceanu Arktycznego, dwa lata później brał udział w wyprawie naukowej badającej wybrzeża Morza Japońskiego i Morza Ochockiego.
W 1900 r. został skierowany do stoczniowej komisji nadzoru budowy krążownika „Nowik" w Stoczni Schichau w Gdańsku, na którym podjął następnie służbę. Na „Nowiku" walczył podczas wojny rosyjsko-japońskiej (1904-1905), m.in. w bitwie na Morzu Żółtym.
Po wojnie służył we Flocie Bałtyckiej na wyższych stanowiskach sztabowych, w szkolnictwie morskim, następnie przez 3 lata na okrętach, m.in. pancerniku „Cesarewicz".
Po wybuchu I wojny światowej objął dowództwo starego pancernika „Rostisław" we Flocie Czarnomorskiej, na którym brał udział w ostrzeliwaniu pozycji tureckich i potyczkach z okrętami niemieckimi. W połowie 1915 r., po wejściu do czynnej służby pancernika „Impieratrica Marija", Porębski dowodził nim do marca 19 I 6 r., kiedy został dowódcą brygady krążowników Floty Czarnomorskiej. Ponownie przeniesiony na Bałtyk został naczelnikiem Ufortyfikowanego Rejonu „Kotka" w Zatoce Fińskiej. Po rewolucji działał w polskich organizacjach wojskowych w Petersburgu, a w sierpniu 1918 r. został zwolniony ze służby w rosyjskiej Marynarce Wojennej.
23 stycznia I 919 r. został przyjęty do służby w Wojsku Polskim w stopniu generała podporucznika (generał porucznik od 1 kwietnia 1920 r., zweryfikowany do stopnia wiceadmirała 1 kwietnia 1921 r. ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 r.). W ramach pierwszego przydziału służbowego włączono go do prac komisji odbioru od Niemców robót regulacyjnych i mostowych na Wiśle. Następnie wyznaczony na stanowisko szefa Sekcji Marynarki ( od połowy 1919 r. Departament dla Spraw Morskich) w Ministerstwie Spraw Wojskowych
Latem 1920 r., kiedy Armia Czerwona zagroziła Warszawie, Porębski przekazał obowiązki szefa OSM swemu zastępcy i oddał się do dyspozycji Naczelnego Dowództwa WP. Podczas Bitwy Warszawskiej (13-25 sierpnia 1920 r.) organizował żeglugę wojenną na Wiśle i dowodził odcinkiem frontu Zegrze-Dęby, przyczyniając się do skutecznej obrony stolicy.
Po zażegnaniu niebezpieczeństwa ponownie objął obowiązki szefa OSM, a po reorganizacji naczelnych władz Marynarki Wojennej na początku 1922 r. - szefa Kierownictwa Marynarki Wojennej (KMW). W 1925 r. na skutek nieprawidłowości w zakupach uzbrojenia, tzw. ,,afery minowej", odwołany został ze stanowiska szefa KMW. Oczyszczony z zarzutów w 1927 r. został przeniesiony w stan spoczynku.
Uhonorowany polskimi odznaczeniami: Krzyżem Oficerskim (1920) i Komandorskim Orderu Polonia Restitua (1923) i Krzyżem Walecznych (1920) oraz wieloma odznaczeniami zagranicznymi.
Źródła:
- dokumenty z Wojskowego Biura Historycznego
- Marek Herma, Porębski Kazimierz, [w:] Polski Petersburg, https://www.polskipetersburg.pl/hasla/porebski-kazimierz (dostęp 9.01.2023)
- biogram na stronie internetowej Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni: https://muzeummw.pl/umiera-admiral-kazimierz-porebski/ (dostęp 9.01.2023)
- Wiceadmirał Kazimierz Włodzimierz Porębski Patron 8. Floty/ii Obrony Wybrzeża w Świnoujściu, artykuł na stronie internetowej https://archiwum2019-8fow.wp.mil.pl/pl/24.html (dostęp 9.01.2023).
Opr. B. Nosarzewska (BUWiM IPN)