-
Dyskusja o Niezależnym Zrzeszeniu Studentów z cyklu „Między mitem a rzeczywistością – najważniejsze wydarzenia XX wieku”. Fot. Piotr Życieński (IPN) -
Marek Wierzbicki. Fot. Piotr Życieński (IPN) -
Kamil Dworaczek. Fot. Piotr Życieński (IPN) -
Tomasz Kurpierz. Fot. Piotr Życieński (IPN) -
Filip Musiał. Fot. Piotr Życieński (IPN)
„Przystanek Historia” – Centrum Edukacyjne IPN im. Janusza Kurtyki w Warszawie zaprasza do obejrzenia dyskusji z cyklu Między mitem a rzeczywistością – najważniejsze wydarzenia XX wieku. O Niezależnym Zrzeszeniu Studentów w latach 80. rozmawiali:
- prof. Marek Wierzbicki (p.o. dyrektora Biura Badań Historycznych IPN)
- dr Kamil Dworaczek (Oddziałowe Biuro Badań Historycznych IPN we Wrocławiu)
- dr Tomasz Kurpierz (Oddziałowe Biuro Badań Historycznych IPN w Katowicach)
Prowadzenie: dr hab. Filip Musiał (dyrektor Oddziału IPN w Krakowie).
Spotkanie, bez udziału publiczności, odbyło się 8 lutego (poniedziałek) o godz. 15:00.
Retransmisja na kanałach Przystanek Historia oraz IPNtvPL.
* * *
Niezależne Zrzeszenie Studentów powstało w 1980 r. i skupiło młodych ludzi pragnących demokratyzacji życia akademickiego oraz poszanowania praw człowieka. Ponieważ komunistyczne władze odrzuciły wniosek o rejestrację stowarzyszenia, w styczniu 1981 r. rozpoczął się najdłuższy okupacyjny strajk studencki w Europie. Studenci domagali się rejestracji NZS, autonomii uczelni, zerwania z obowiązkowym studiowaniem przedmiotów „politycznych”, zapewnienia wolności słowa, zwolnienia więźniów politycznych, ukarania winnych nadużyć funkcjonariuszy MO i SB. Po blisko miesięcznym strajku władze skapitulowały i zarejestrowały związek.
Po wprowadzeniu stanu wojennego Niezależne Zrzeszenie Studentów zostało zdelegalizowane, a wielu jego członków działało dalej w podziemiu; także w innych organizacjach. W drugiej połowie lat 80. na uczelniach pojawiło się nowe pokolenie studentów, które zaczęło się organizować pod szyldem legendarnego NZS-u. W konspiracji tworzono na uczelniach nowe struktury, próbowano odtwarzać organizacje regionalne, a nawet zorganizowano ogólnopolskie spotkanie. Momentem prawdziwej reaktywacji Zrzeszenia był rok 1988, kiedy przez całą Polskę przetoczyła się fala strajków. Zaangażowali się w nie także studenci, organizując solidarnościowe protesty pod sztandarem NZS, jednak ich główny postulat – ponowna legalizacja – został spełniony dopiero po powołaniu rządu Tadeusza Mazowieckiego.