Instytut Pamięci Narodowej

Rok 1921 na Górnym Śląsku. Tom I. Wokół plebiscytu górnośląskiego, red. Sebastian Rosenbaum, Dawid Skrabania, Mirosław Węcki, Katowice-Warszawa 2025, 580 s., ISBN 978-83-8376-556-3 (tom 1), 978-83-8376-558-7 (pakiet) 

Publikacja w ramach Oddziałowego Projektu Badawczego „Powstania śląskie 1919-1921”.

Seria wydawnicza IPN Katowice.

Rok 1921 na Górnym Śląsku zdominowały dwa wydarzenia, które miały decydujące znaczenie dla przyszłości regionu i jego mieszkańców – plebiscyt, przeprowadzony 20 marca, oraz III powstanie śląskie. To ostatnie na ponad dwa miesiące przekształciło dużą część obszaru plebiscytowego w teatr działań wojennych. Większość tekstów zawartych w niniejszym tomie jest poświęcona górnośląskiemu plebiscytowi – także kontekście międzynarodowym. Dominacja artykułów poruszających tę problematykę nie jest przypadkowa – w polskiej literaturze przedmiotu temat ten przez lata traktowano po macoszemu, zwłaszcza w porównaniu z zagadnieniami powstańczymi, dlatego uznaliśmy, że warto przyjrzeć mu się bliżej. W tomie nie brakuje również tekstów opartych na niepublikowanych dotąd źródłach, analizujących różne aspekty III powstania śląskiego. Publikacja stanowi podsumowanie dotychczasowych badań, zestawia ze sobą różne perspektywy badawcze, a przede wszystkim tworzy płaszczyznę do dialogu między badaczami z różnych krajów i ośrodków naukowych.