Instytut Pamięci Narodowej

Wschodnie piętno najnowszej historii Polski. Relacja komendanta Obwodu Łuck AK krypt. „Łan” Józefa Wójcika (1939–1956), wprowadzenie i opracowanie Joanna Karbarz-Wilińska, Gdańsk-Warszawa 2025, 344 s. + 96 s. wkł. zdj., ISBN 978-83-8376-638-6

Publikacja w ramach Centralnego Projektu Badawczego „Polacy w Rosji i Związku Sowieckim oraz w województwach wschodnich II RP (Kresy utracone)”.

Publikacje gdańskiego oddziału IPN: tom 99.

Józef Wójcik był komendantem Obwodu Łuck AK krypt. „Łan” działającego na Wołyniu w okresie II wojny światowej. W młodości walczył o wolność Polski z okupantem sowieckim oraz brał udział w obronie ludności cywilnej brutalnie mordowanej w latach czterdziestych XX w. na Wołyniu przez ukraińskich nacjonalistów z OUN i UPA. Następnie został zesłany do obozów pracy przymusowej na Syberii.

W swoich wspomnieniach Józef Wójcik przedstawia działalność polskiej konspiracji na południowo-wschodnich terenach II Rzeczypospolitej oraz bezwzględne realia Gułagu. Opisuje walkę o przetrwanie na „nieludzkiej ziemi” i problemy, z jakimi borykali się zesłańcy, którym udało się wyjść z niej zwycięsko, po powrocie do ojczyzny pozostającej pod rządami komunistów.