Instytut Pamięci Narodowej

Jacek Romanek, Ruch ludowy w województwie lubelskim wlatach 1944–1949, Lublin 2013, 526 s. + 25 s. wkł. zdj.

Głównym celem niniejszej pracy jest omówienie genezy i działalności ruchu ludowego w województwie lubelskim w latach 1944–1949.Założeniem autora, było obiektywne ukazanie uwarunkowań towarzyszących odbudowie ruchu ludowego po 22 lipca 1944 r., jak również jego roli i znaczenia politycznego oraz społecznego w tworzącej się rzeczywistości politycznej. Podejmując się badań nad dziejami ludowców, autor chciał prześledzić zmiany w postawach działaczy ludowych i całego ruchu w skali województwa, począwszy od stosunku ludowców do tworzonego przez PPR systemu politycznego, rzeczywistych celów i skali zaangażowania się ludowców w odbudowę aparatu samorządowo-administracyjnego, stopnia poparcia dążeń niepodległościowych ludowców przez społeczeństwo w chwili powstania i funkcjonowania Polskiego Stronnictwa Ludowego, aż do udział w jawnych iniejawnych formach oporu antykomunistycznego. Książka omawia sytuację ruchu ludowego po sfałszowanych wyborach do sejmu oraz nasileniu komunistycznego terroru, który zapoczątkował likwidację niezależności ruchu, a w konsekwencjiproces jego ponownego zjednoczenia i podporządkowania reżimowi.

Zdając sobie sprawę z tego, jak ważną rolę w powojennej rzeczywistości odegrał na Lubelszczyźnie ruch ludowy, autor podjął próbę ukazania jego relacji z innymi środowiskami opozycyjnymi wobec PPR. Analizowane w niniejszej publikacji działania, postawy czy też zachowania ludowców, wyrażające zdecydowany i staleobecny w ich funkcjonowaniu sprzeciw wobec komunistycznej władzy, wykraczają daleko poza ramy pojęcia opozycji czy oporu społecznego.

Praca została pomyślana zarówno jako synteza, jak i kompendium wiedzy o ruchu ludowym w skali województwa lubelskiego, przydatne w prowadzonych badaniach zarówno nad najnowszą historią kraju, jak i całością ruchu ludowego. Jej niewątpliwą zaletą są zamieszczone w aneksie niepublikowane dotychczas materiały ikonograficzne, ale przede wszystkim zestawienia dotyczące liczby aresztowanych i zamordowanych działaczy ludowych w skali województwa.

SPIS TREŚCI

Wstęp

Ruchludowy w okresie 1944–1945

1. Geneza i działalność organizacyjna „lubelskiego" SL
2. Stronnictwo Ludowe „Roch" wobec komunistów
3. Udział w tworzeniu terenowych organów władzy i administracji państwowej
4. Związek Młodzieży Wiejskiej RP „Wici"
5. Kryzys w Stronnictwie Ludowym w 1945 r.

Okresdominacji Polskiego Stronnictwa Ludowego

1. Tworzenie struktur terenowych PSL
2. Sojusznicy
3. Aparat bezpieczeństwa wobec aktywności organizacyjnej PSL
4. Sytuacja Stronnictwa Ludowego po powstaniu PSL
5. Związek Młodzieży Wiejskiej RP „Wici" w okresie tworzenia i dominacji PSL

Ludowcy wokresie referendum i wyborów do Sejmu Ustawodawczego

1. Przygotowania do referendum
2. Przebieg i wyniki referendum
3. Powstanie i działalność PSL Nowe Wyzwolenie
4. Ludowcy w kampanii przedwyborczej do Sejmu Ustawodawczego
5. Rola aparatu bezpieczeństwa w niszczeniu niezależności politycznej PSL
6. Dobór członków komisji wyborczych
7. Przebieg i wyniki wyborów

Ludowcy wokresie od wyborów do zjednoczenia

1. Schyłek samodzielności PSL i powstanie Lewicy PSL
2. Odbudowa Stronnictwa Ludowego
3. Likwidacja Związku Młodzieży Wiejskiej RP „Wici"
4. Ku zjednoczeniu stronnictw ludowych
5. Narodziny ZSL

Zakończenie
Aneks
Wykazskrótów
Bibliografia
Indeksnazwisk i pseudonimów
Indeksnazw geograficznych
Fotografie