Instytut Pamięci Narodowej

Wersja elektroniczna numeru w Bibliotece Cyfrowej IPN

Szanowni Czytelnicy, w najnowszym, rozszerzonym „Biuletynie IPN” (maj–czerwiec, nr 88–89) znajdziecie wiele ciekawych informacji o Naczelniku Państwa i Marszałku, czyli o Józefie Piłsudskim, a także o jego uczniach, współpracownikach i kontynuatorach idei niepodległościowej. Hasłem przewodnim najnowszego numeru są więc PIŁSUDCZYCY.

Ciekawa, wartka Rozmowa, poprowadzi Was przez koleje losu młodego Ziuka, konspiratora, socjalisty, więźnia caratu, twórcy Legionów, a w końcu twórcy odrodzonej Rzeczpospolitej. Wśród sylwetek piłsudczyków znajdziecie tych sławnych, głośnych i kontrowersyjnych, jak premier Kazimierz Bartel w... karykaturze (którą przedstawia Sławomir Kalbarczyk), czy Wacław Kostek-Biernacki (szkic Michała Kurkiewicza), i tych mniej znanych, jak promotor porozumienia polsko-ukraińskiego Włodzimierz Bączkowski (interesujący artykuł Janusza Ciska), czy Zygmunt Czarnecki – prekursor obecności Wojsk Polskich w NATO (ciekawy szkic Roberta Zaparta).

Jest też tekst o „wdowim groszu” Aleksandry Piłsudskiej, wdowy po Marszałku, która podczas wojny część swej renty przeznaczyła na pomoc Armii Krajowej (autorstwa Elżbiety Jakimek-Zapart).

Numer bogato ilustrujemy zdjęciami Marszałka, dzieł jego życia, jak Legiony Polskie (tekst Pawła Kosińskiego) i fotografiami podkomendnych, jak legendarny „Nil” gen. August Emil Fieldorf (krótka biografia pióra Marii Fieldorf i Leszka Zachuty).

Wszelkie krytyczne oceny życia i działalności Józefa Piłsudskiego, jako człowieka i męża stanu, odbijają się od tej postaci, nie dotykają jej nawet wtedy, gdy formułowane są przez ludzi kompetentnych. Słowa krytyki odchodzą do bibliotecznego lamusa, a Piłsudski żyje dalej swoim życiem, wyrysowanym w sercach rodaków, którzy z jego postacią związali najbardziej dramatyczne doświadczenie zbiorowe, jakim była wojna z bolszewikami o być albo nie być Polski, u zarania ledwie odzyskanej niepodległości (Piotr Szubarczyk, Naczelnik).

Polecamy także, co prawda niezwiązane z tematem tego numeru, obszerne omówienie (autorstwa Henryka Głębockiego) memoriału Bronisława GEREMKA z maja 1988 r. O Politykę kontraktu społecznego… i publikację tego dokumentu.

W sprzedaży od 9 czerwca 2008 r.


Spis treści

ROZMOWY BIULETYNU

• Piłsudczycy. Z Januszem Ciskiem, Markiem Gałęzowskim i Włodzimierzem Suleją rozmawia Barbara Polak

KOMENTARZE HISTORYCZNE

• Piotr Szubarczyk – Naczelnik (pdf –  3MB)
• Jerzy Kirszak – Związek Walki Czynnej
• Piotr Cichoracki – Prystor i Sławek – współpracownicy Marszałka
• Paweł Kosiński – Legiony to żołnierska nuta
• Waldemar Paruch – Tradycja i nowoczesność
• Andrzej Chojnowski – BBWR – antypartyjna partia piłsudczyków
• Wojciech Muszyński – Mali piłsudczycy
• Janusz Cisek – Tylko razem. Włodzimierz Bączkowski
• Marek Gałęzowski – Konspiracja piłsudczyków w kraju w l. 1939–1947
• Elżbieta Jakimek-Zapart – Aleksandra Piłsudska i fundusz popierania walki czynnej w Polsce
• Arkadiusz Adamczyk – Piłsudczycy na emigracji 1939–1944
• Rafał Stobiecki – Ciągłość tradycji
• Robert Zapart – Brygadowe Koło Młodych „Pogoń”

SYLWETKI

• Michał Kurkiewicz – Na kłopoty Biernacki
• Sławomir Kalbarczyk – Kazimierz Bartel w świetle karykatury prasowej
• Marek Gałęzowski – Cztery sylwetki. Konspiracja piłsudczykowska
• Maria Fieldorf, Leszek Zachuta – Generał August Emil Fieldorf „Nil”
• Grzegorz Waligóra – Wojciech Ziembiński (1925–2001)
• Andrzej Ostoja-Owsiany (1931–2008)

RELACJE I WSPOMNIENIA

• Abp Józef Gawlina – O Marszałku Piłsudskim

RECENZJE

• Witold Wasilewski – Wierni Polsce

DOKUMENTY

• Henryk Głębocki – O „politykę kontraktu społecznego…”. Memoriał Bronisława Geremka z maja 1988 r.