Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/91377,Z-cyklu-Polskie-miasta-wobec-totalitaryzmow-wyklad-Piotra-Majewskiego-o-Janie-Za.html
19.03.2026, 21:33

Z cyklu „Polskie miasta wobec totalitaryzmów” wykład Piotra Majewskiego o Janie Zachwatowiczu i konserwatorach zabytków – Warszawa, 25 lutego 2020

Retransmisja na kanale IPNtv

25.02.2020

25 lutego 2020 r. w Centrum Edukacyjnym IPN „Przystanek Historia” odbył się wykład dr. hab. Piotra Majewskiego, prof. UKSW, z cyklu „Polskie miasta wobec totalitaryzmów”, poświęconego problematyce zniszczeń i odbudowy przestrzeni historycznej. Wykład nosił tytuł: Powojenna Polska (1945–1949), odsłona pierwsza – Jan Zachwatowicz i konserwatorzy zabytków.

Retransmisja na kanale IPNtv:

Jan Zachwatowicz (1900–1983) był architektem, profesorem Politechniki Warszawskiej. W czasie II wojny światowej prowadził tajne zajęcia dla studentów architektury, działał w Delegaturze Rządu na Kraj, przygotowując służby konserwatorskie do pracy po wojnie. W latach 1945–1957 pełnił funkcję generalnego konserwatora zabytków, był m.in. autorem koncepcji odbudowy Starego Miasta i katedry św. Jana w Warszawie. Sam pomysł odbudowy był sprzeczny z powszechnie przyjętymi zasadami konserwatorskimi, lecz zdaniem Zachwatowicza – uzasadniony. „Nie mogąc zgodzić się na wydarcie nam pomników kultury, będziemy je rekonstruowali, będziemy je odbudowywali od fundamentów, aby przekazać pokoleniom, jeżeli nie autentyczną to przynajmniej dokładną formę tych pomników, żywą w naszej pamięci i dostępną w materiałach” tłumaczył.