Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/9056,Pogrzeb-por-Zdzislawa-Rachtana-ps-Halny-Warszawa-31-stycznia-2014.html
04.03.2026, 11:17

Pogrzeb por. Zdzisława Rachtana (ps. „Halny”) – Warszawa, 31 stycznia 2014

31.01.2014

Zmarły 26 stycznia 2014 Zdzisław Rachtan był żołnierzem Armii Krajowej, podkomendnym „Ponurego". W zeszłym roku został wyróżniony nagrodą IPN Kustosz Pamięci Narodowej.

Gdy w 1940 roku wchodził do konspiracji, miał szesnaście lat. Jako „Halny" został zaprzysiężony w Narodowej Organizacji Wojskowej. W 1943 roku jego oddział został podporządkowany szefowi Kedywu Okręgu Radomsko-Kieleckiego Armii Krajowej Janowi Piwnikowi „Ponuremu". Rachtan przeszedł z nim cały szlak bojowy. Odznaczony Krzyżem Walecznych i Krzyżem Virtuti Militari V klasy.

Przez lata zabiegał o pamięć o towarzyszach walki i złożonej przez nich ofierze. W 1957 roku należał do inicjatorów utworzenia Środowiska Żołnierzy Świętokrzyskich Zgrupowań Partyzanckich AK Ponury-Nurt. Z jego inicjatywy powstała na Wykusie na Kielecczyźnie, w słynnym miejscu koncentracji żołnierzy AK, kapliczka Matki Boskiej Bolesnej. Był to pierwszy w Polsce pomnik poświęcony Armii Krajowej. Zdzisław Rachtan był jednym z założycieli Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. Zmarł w wieku 90 lat.

W dzisiejszych uroczystościach pogrzebowych wzięła udział delegacja IPN z wiceprzewodniczącym kapituły nagrody Kustosz Pamięci Narodowej, dyrektorem BUiAD dr. Rafałem Leśkiewiczem na czele.

Msza pogrzebowa odbyła się w katedrze polowej Wojska Polskiego w Warszawie (ul. Długa 13/15). „Halnego" pochowano na Cmentarzu Wojskowym na warszawskich Powązkach.

Foto: Piotr Gajewski