Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/8181,Uroczystosci-Narodowego-Dnia-Pamieci-Zolnierzy-Wykletych-w-Bydgoszczy-Bydgoszcz-.html
24.03.2026, 16:24

Uroczystości Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych” w Bydgoszczy – Bydgoszcz, 1 marca 2012

01.03.2012

1 marca 2012 r. Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku, Delegatura w Bydgoszczy włączył się w ogólnopolskie obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

O godzinie 12.00 w sali sesyjnej Urzędu Miasta w Bydgoszczy (ul. Jezuicka 1) w ramach akcji edukacyjnej IPN i TVP Historia „Przywróćmy ich pamięci. 1 marca 2012 r. Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych” odbył się pokaz spektaklu Teatru Telewizji „Tajny współpracownik” w reżyserii Krzysztofa Langa. W spotkaniu uczestniczyli gimnazjaliści z Zespołu Szkół nr 1 w Bydgoszczy.

O godzinie 14.30 w sali im. Wojciecha Łochowskiego w Urzędzie Miasta (ul. Jezuicka 2) odbyło się spotkanie z żołnierzami podziemia niepodległościowego i ich rodzinami. Wśród gości dominowali najbliżsi krewni członków konspiracji, którzy stracili swoje życie w więzieniach UB. Podziękowali oni pracownikom Instytutu za pracę na rzecz upamiętnienia tragicznych losów członków Armii Krajowej, Narodowych Sił Zbrojnych i różnych lokalnych grup konspiracyjnych, które po wojnie walczyły z reżimem komunistycznym. W czasie spotkania głos zabrał m.in.: Alojzy Gładkowski, członek oddziału Alojzego Bruskiego „Graba”, a obecnie prezes Światowego Związku Żołnierzy AK w Bydgoszczy, który podzielił się wspomnieniami z okoliczności swojego aresztowania i pobytu w więzieniu. Ciepło wspominał swoich kolegów z konspiracji, którzy w latach 1945–1946 zostali rozstrzelani na mocy wojskowych wyroków sądowych (fot 1).

O godzinie 16.30 członkowie konspiracji, oficjalne delegacje, młodzież w hołdzie pomordowanym żołnierzom złożyli uroczyście kwiaty i zapalili znicze pod pomnikiem przy dawnym Areszcie Śledczym WUBP w Bydgoszczy (ul. Wały Jagiellońskie 4). Pamięć ofiar uczczono minutą ciszy (fot. 2, 3).

O godzinie 17.00 na Starym Rynku w Bydgoszczy dyrektor Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej , dr hab. Mirosław Golon dokonał otwarcia wystawy plenerowej pt. „Dla Ciebie Polsko i dla Twojej chwały. Żołnierze Wykleci Pomorza i Kujaw”. Autorka wystawy dr Alicja Paczoska-Hauke przekazała obecnym przesłanie, jakie towarzyszyło jej przy pracy nad wystawą. Podziękowała wszystkim, którzy przekazali fotografie i listy członków konspiracji, zaprezentowane na wystawie (fot. 4, 5, 6).

O godzinie 18.00 w katedrze pw. św. Marcina i Mikołaja (ul. Farna 2) odbyła się uroczysta msza święta w intencji Żołnierzy Wyklętych, która oprawił Ordynariusz diecezji bydgoskiej, ks. biskup Jan Tyrawa. Uroczystości zakończył koncert patriotyczny w wykonaniu Orkiestry Muzyków Bydgoskich EMBAND pod dyrekcją Ewy Makuli (fot. 7).