4 października 2011 Prezes IPN dr Łukasz Kamiński otworzył uroczyście w Parlamencie Europejskim w Brukseli wystawę „Sprawiedliwi wśród Narodów Świata. Pomoc Polaków dla ludności żydowskiej w Polsce południowo-wschodniej w latach 1939–1945”, którą przygotował Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Rzeszowie.
Jest to już druga wystawa o tej tematyce stworzona w oddziale w Rzeszowie. Pierwsza prezentacja wystawy odbyła się w ramach obchodów Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holocaustu na Rynku Głównym w Krakowie 27 stycznia 2008 r. i ściągnęła do Krakowa wielu znakomitych gości z Polski oraz z całego świata. Wystawę tę w 2009 r. zaprezentowano również w Izraelu.
Otwarciu wystawy w Parlamencie Europejskim w Brukseli towarzyszyła prelekcja dr Elżbiety Rączy z Biura Edukacji Publicznej IPN w Rzeszowie. W trakcie prezentacji wystawy głos zabrali: Poseł do Parlamentu Europejskiego Tomasz Poręba, Prezes IPN dr Łukasz Kamiński, Ambasador RP w Brukseli Sławomir Czarlewski, Ambasador Izraela przy EU i NATO Yacov Hadas-Handelsman, Dyrektor Europejskiego Centrum Gminy Żydowskiej Levi Matusov.
„Intencją wystawy jest pokazanie, heroizmu, bohaterstwa, odwagi tysięcy Polaków, którzy w czasie drugiej wojny światowej, mimo obowiązującej kary śmierci, mieli odwagę i siłę pomóc ludności żydowskiej. Nie ma lepszego miejsca, by mówić o bohaterskich czynach, jak Parlament Europejski” – powiedział Tomasz Poręba w trakcie otwarcia wystawy.
Łukasz Kamiński scharakteryzował działania IPN odnoszące się do zachowania pamięci: „Instytut Pamięci Narodowej troszczy się o pamięć w różnych wymiarach, gromadząc dokumenty, świadectwa świadków, prowadząc badania naukowe i edukacyjne. Za pośrednictwem instrumentów prawnych wciąż próbujemy ścigać sprawców zbrodni, więc na co dzień zajmujemy się pamięcią trudną – o zbrodniach i o ich ofiarach. Mamy możliwość pamiętania również o tak pięknych kartach naszej historii, jaką była pomoc Polaków dla ukrywających się Żydów. Mam nadzieję, że również inne wątki naszej trudnej, ale też pięknej historii będziemy mogli w budynku PE pokazywać”.
Yacov Hadas-Handelsman, ambasador Izraela przy UE, nawiązał do osobistych przeżyć: „Mam zaszczyt uczestniczenia wraz z Państwem w uczczeniu pamięci polskich Sprawiedliwych wśród Narodów Świata, którzy ryzykowali własnym życiem, by ratować innych. Rodzina mojej matki została uratowana przez Polaków we wschodnio-południowej Polsce, dzięki czemu mogę być dzisiaj tutaj z Państwem. Nie wszyscy moi rodacy mieli tyle szczęścia”.
Wystawa eksponowana jest w Parlamencie Europejskim do 7 października br.
Zdjęcia: Igor Witowicz