Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/6886,Ruszyl-kolejny-portal-edukacyjny-IPN.html
05.03.2026, 16:05

Ruszył kolejny portal edukacyjny IPN

12.08.2011

15 sierpnia obchodzimy Święto Wojska Polskiego, którego tradycja sięga 1923 r., gdy na pamiątkę zwycięstwa nad bolszewikami w 1920 r. ustanowiono Święto Żołnierza. W Polsce Ludowej zostało ono zastąpione Dniem Wojska Polskiego, obchodzonym 12 października na pamiątkę bitwy pod Lenino w 1943 r. W 1992 r. przywrócono tradycyjną datę święta żołnierskiego, upamiętniającego zwycięstwo roku 1920. 

Instytut Pamięci Narodowej uczcił je nowym portalem edukacyjnym o jednym z najwybitniejszych oficerów Wojska Polskiego – generale Leopoldzie Okulickim, kawalerze orderu Virtuti Militari, przyznanego za czyny bojowe podczas odpierania ofensywy bolszewickiej wiosną 1920 r., przede wszystkim zaś ostatnim dowódcy największej podziemnej armii – Armii Krajowej.

www.okulicki.ipn.gov.pl jest kolejnym z portali edukacyjnych Instytutu Pamięci Narodowej, poświęconych wybitnym postaciom i wydarzeniom historycznym z najnowszych dziejów  Polski

Do tej pory obejrzało je łącznie prawie pięć milionów internautów.

 ***  

Generał Okulicki (1898–1946), ps. „Niedźwiadek”, gen. bryg. Wojska Polskiego, współorganizator SZP-ZWZ-AK, ostatni komendant główny Armii Krajowej. Całe swoje dorosłe życie spędził w mundurze. W 1913 roku jako piętnastoletni chłopiec wstąpił do Związku Strzeleckiego i od tej chwili aż do śmierci w sowieckim więzieniu wiązał swój los z walką o Polskę. Kawaler Orderu Virtuti Militari, Krzyża Walecznych i Orderu Orła Białego, przyznanego pośmiertnie przez prezydenta Lecha Wałęsę.

Bronił Warszawy w 1939 roku, współorganizował konspirację, był komendantem ZWZ i AK na terenach zajętych przez Sowietów. Aresztowany w styczniu 1941 roku, w więzieniu doczekał układu Sikorski-Majski, który pozwolił mu znowu założyć polski mundur. W maju 1944 skoczył na spadochronie do okupowanej Polski; miał tu odegrać główną rolę na terenach przyszłej okupacji sowieckiej. Kilka dni przed Powstaniem Warszawskim przyjął pseudonim „Niedźwiadek”, pod którym przeszedł do historii.

3 października 1944 opuścił Warszawę z ludnością cywilną. Przyszło mu pełnić  funkcję Komendanta Armii Krajowej jako ostatniemu. Wydał rozkaz rozwiązujący AK i zwalniający żołnierzy z przysięgi: „Starajcie się być przewodnikami narodu i realizatorami niepodległości Państwa Polskiego. (…) Wierzę głęboko, że zwycięży nasza święta sprawa, że spotkamy się w prawdziwie wolnej i nieokupowanej Polsce” – napisał 19 stycznia 1945. Nie ziściły się jego marzenia, był jednym z Szesnastu, którzy zaufali sowieckiemu generałowi Sierowowi i przyjęli zaproszenie na rozmowy polityczne. Ich finałem był proces w Moskwie i śmierć w niewyjaśnionych do dzisiaj okolicznościach w Wigilię Bożego Narodzenia 1946 roku.

***

  Portal powstał na podstawie wydanego przez IPN w ubiegłym roku albumu autorstwa Janusza Kurtyki i Jacka Pawłowicza „Generał Leopold Okulicki 1898–1946”.