Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/6622,Spotkanie-Klubu-Historycznego-im-gen-Stefana-Roweckiego-Grota-w-Lodzi-17-maja-20.html
19.03.2026, 19:09

Spotkanie Klubu Historycznego im. gen. Stefana Roweckiego „Grota” w Łodzi – 17 maja 2011

17.05.2011

W dniu 17 maja 2011 r. w Łódzkim Domu Kultury na spotkaniu Klubu Historycznego im. gen. S. Roweckiego „Grota” w Łodzi z wykładem pt. „»Operacja Sejm« 1944-1946 – w pierwszą rocznicę śmierci Feliksa Milana, współzałożyciela Klubu »Grota« w Łodzi” wystąpił Wojciech Marciniak, pracownik i doktorant w Instytucie Historii UŁ.

Wystąpienie Wojciecha Marciniaka dotyczyło postaci Feliksa Milana, zmarłego 19 maja 2010 r. inicjatora powstania i członka Klubu. Prelegent przedstawił przeżycia Milana w okresie wojny i zsyłki na Syberię. Jak na wstępie zaznaczył, celem operacji „Sejm” (nazwa odnosi się do rzeki na Ukrainie), prowadzonej przez władze radzieckie, było rozpracowanie struktur organizacyjnych i rozbicie wszelkich przejawów oporu Armii Krajowej na Ukrainie, a następnie walka z „poakowskim” podziemiem. W wyniku tych działań aresztowano około 48-50 tys. samych żołnierzy AK, którzy trafili do więzień i obozów. Operacja „Sejm” dosięgła również Feliksa Milana.

Feliks Milan urodził się 22 lipca 1927 r. w Drohobyczu na Ukrainie. Jako młody chłopak wstąpił do Armii Krajowej, gdzie pełnił funkcję łącznika. W 1944 r. rozpoczął organizowanie 22- osobowego plutonu małego sabotażu „Orlęta”, którym następnie dowodził. Został aresztowany przez NKWD w szkole, na lekcji fizyki, a następnie poddany brutalnemu przesłuchaniu. Wraz z siedmioma kolegami z plutonu został oskarżony o przynależność do organizacji „wrogiej Związkowi Radzieckiemu”. Siedemnastoletniego wówczas Feliksa Milana skazano na zsyłkę do obozu katorżniczego na Kołymie, gdzie pracował w kopalni głębinowej srebra. Po kilku latach został przeniesiony do obozu dla więźniów politycznych – Dnieprowski. Zwolniono go w 1952 r., ale do Polski wrócił dopiero w 1955 r. na „fali odwilży”. Dołączył wówczas do swoich rodziców, którzy mieszkali w Łodzi. Feliks Milan ukończył studia prawnicze i założył własną rodzinę. Pracował zawodowo i aktywnie udzielał się społecznie, zwłaszcza w organizacjach kombatanckich. Wielokrotnie dzielił się również swoimi doświadczeniami z okresu działalności w AK i czasu niewoli – przekazywał prawdę o ciężkich losach polskich zesłańców.

Na zakończenie spotkania głos zabrała obecna na odczycie Wanda Milan, żona śp. Feliksa Milana, przekazując podziękowania referentowi oraz informując o mszy św. w pierwszą rocznicę śmierci męża.

Adrianna Szczerba