W roku 1977 Tomasz Strzyżewski wywiózł potajemnie do Szwecji dokumenty krakowskiego oddziału Głównego Urzędu Kontroli Prasy Publikacji i Widowisk, czyli cenzury. Wkrótce dokumenty te ukazały się nakładem emigracyjnego wydawnictwa „Aneks” pod tytułem „Czarna Księga Cenzury PRL”. Wydanie „Czarnej Księgi (…) było dla wielu ludzi wstrząsem, bowiem nawet ci, którzy mieli z cenzurą na co dzień do czynienia, nie zdawali sobie sprawy, do jakiego stopnia ten urząd dławi wolność słowa.
Ale urząd cenzorski nie był jedynym, ani nawet najważniejszym elementem systemu cenzury w PRL. Na ten system składały się m.in.: wszechwładza ideologii, represyjny system rządów, monopol wydawniczy państwa, cenzura redakcyjna i – co też niebagatelne – autocenzura pisarzy i dziennikarzy. Ostatnim trybikiem w tej machinie był GUKPPiW.
O cenzurze instytucjonalnej oraz o całym systemie dławienia wolności słowa w latach 70. rozmawialiśmy z Tomaszem Strzyżewskim 18 listopada w Klubie Pod Jaszczurami. Spotkanie prowadził Roman Graczyk.