Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/2640,Wyjazd-edukacyjny-PonaryWilno-1314-listopada-2008-r.html
20.03.2026, 01:58

Wyjazd edukacyjny Ponary–Wilno, 13–14 listopada 2008 r.

14.11.2008

W dniach 13–14 listopada 2008 r. odbył się wyjazd edukacyjny na Litwę, zorganizowany przez Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Białymstoku. W przedsięwzięciu uczestniczyli uczniowie białostockich szkół wraz z opiekunami oraz pracownicy Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej w Białymstoku, przedstawiciele Stowarzyszenia Rodzina Katyńska, Komendy Wojewódzkiej Policji, Podlaskiego Oddziału Straży Granicznej i Kuratorium Oświaty w Białymstoku.

Celem wyjazdu były miejsca związane z najnowszą historią Polski – podwileńskie Ponary i cmentarz na Rossie w Wilnie. W ramach poprzedzającego wyjazd, trwającego blisko rok projektu edukacyjnego przeprowadzony został cykl spotkań poświęconych martyrologii Polaków na Wschodzie, w tym w Ponarach. Oprócz udziału w wykładach i dyskusji, uczniowie mieli możliwość poznania relacji świadków wydarzeń sprzed kilkudziesięciu lat – członków Stowarzyszenia Rodzina Katyńska.

Wyjazd rozpoczął się od spotkania przy pomniku żołnierzy Armii Krajowej przy ul. Kilińskiego w Białymstoku. Po złożeniu kwiatów, zapaleniu zniczy i odśpiewaniu hymnu państwowego uczestnicy wyruszyli do Ponar. W trakcie przejazdu uczniowie wysłuchali wystąpień przygotowanych przez funkcjonariuszy Policji i Straży Granicznej. Przedstawiciele służb mundurowych przedstawili rys historyczny swoich formacji oraz zapoznali młodzież z ich obecną strukturą i bieżącą działalnością. Przedstawiciel Kuratorium podkreślił rolę wyjazdów edukacyjnych w kształceniu historycznym i patriotycznym młodzieży. Uczestnicy wyjazdu otrzymali materiały edukacyjne przygotowane przez pracowników OBEP. Najważniejszym akcentem pierwszego dnia wyjazdu było złożenie kwiatów w Ponarach przy pomniku upamiętniającym pomordowanych Polaków. Relacja z tego dnia została przekazana telefonicznie i wyemitowana na antenie Radia Białystok.

Następnego dnia młodzież podczas spaceru po starówce wileńskiej oglądała pod kierunkiem przewodnika najważniejsze obiekty historyczne miasta. Zwiedzanie Wilna zakończyło się przy Ostrej Bramie, skąd grupa autokarem udała się na Rossę. Uczestnicy wyjazdu – wraz z prof. Cezarym Kuklą, dyrektorem Oddziału IPN w Białymstoku – złożyli biało-czerwone kwiaty i zapalili znicze przy mauzoleum Serca Marszałka oraz przy grobach obrońców Wilna i żołnierzy Armii Krajowej, poległych w czasie operacji Ostra Brama. Po odśpiewaniu hymnu państwowego uczniowie udekorowali nagrobki poległych żołnierzy biało-czerwonymi wstęgami.

W czasie drogi powrotnej odbyło się krótkie podsumowanie wyjazdu. Po przyjeździe do Białegostoku w studio Polskiego Radia Białystok spotkali się przedstawiciele młodzieży i nauczycieli uczestniczących w wyjeździe oraz pracownik IPN. Audycja popularyzująca ideę wyjazdu i działalność Instytutu została wyemitowana na antenie rozgłośni regionalnej.

Wyjazd uczniów z białostockich szkół – VI LO im. Króla Zygmunta Augusta, VIII LO Króla Kazimierza Wielkiego, XI LO im. Rotmistrza Witolda Pileckiego, Zespołu Szkół Metalowo-Drzewnych im. gen. Władysława Andersa – wsparł Wydział Oświaty Urzędu Miejskiego w Białymstoku.