W lubelskiej siedzibie Instytutu Pamięci Narodowej odbyła się uroczystość wręczenia odznaczeń państwowych – Krzyży Wolności i Solidarności – działaczom opozycji niepodległościowej z lat 1956–1989. To wyjątkowe wydarzenie, podczas którego 27 osób, w tym 3 pośmiertnie, otrzymało wyróżnienie za swoją odwagę i walkę o wolność i niepodległość Polski.
Wydarzenie poprowadził dyrektor Oddziału IPN w Lublinie dr Robert Derewenda, a odznaczenia w imieniu Prezydenta RP wręczył dr hab. Krzysztof Szwagrzyk – zastępca prezesa IPN.
– Krzyż Wolności i Solidarności, który dziś zawisł na Państwa piersiach lub spoczął w dłoniach tych, którzy tej chwili już nie doczekali, jest symbolicznym wyrazem uznania Państwa Polskiego dla Państwa patriotycznych postaw. To również dowód pamięci o doznanych przed laty represjach i krzywdach – o zatrzymaniach, inwigilacjach, przesłuchaniach, usuwaniu z pracy, a także o tych najcięższych represjach, jakimi były aresztowania i wyroki sądowe
– powiedział dr hab. Krzysztof Szwagrzyk.
W imieniu odznaczonych przemówiła Alina Rynio. Uroczystość była wzbogacona o występ chóru kameralnego „Beliniacy” działający przy Organizacji Zakładowej NSZZ „Solidarność” w UMCS.
Lista osób odznaczonych:
- Ryszard Bigoraj
- Marek Ciołek-Poniatowski
- Piotr Dudziak
- Adam Frączyk
- Antoni Gabryel
- Piotr Paweł Gach
- Janina Gawrysiak
- Jacek Kot
- Dariusz Kuźnia
- Tadeusz Madała
- Krystyna Murat
- Paweł Nowacki
- Zbigniew Obrośliński
- Piotr Oleś
- Bożena Pietras
- Bożena Pik
- Alina Rynio
- Witold Stępniewski
- Marek Szczepaniak
- Krzysztof Śmigowski
- Marek Wiśniewski
- Maria Wrzeszcz
- Zbigniew Tracichleb
- Jerzy Zalewski
Pośmiertnie zostali odznaczeni:
- Wacław Czajka
- Zygmunt Naumiuk
- Zbigniew Szpaczyński
Biogramy odznaczonych zostały opublikowane na stronie: https://odznaczeni-kwis.ipn.gov.pl/
***
Krzyż Wolności i Solidarności został ustanowiony przez Sejm 5 sierpnia 2010 roku. Po raz pierwszy przyznano go w czerwcu 2011 roku przy okazji obchodów 35. rocznicy protestów społecznych w Radomiu. Krzyż nadawany jest przez Prezydenta RP, na wniosek Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej, działaczom opozycji wobec dyktatury komunistycznej, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowanie praw człowieka w PRL. Źródłem uchwalenia Krzyża Wolności i Solidarności jest Krzyż Niepodległości z II RP.