Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/2166,Otwarcie-wystawy-W-imieniu-Rzeczypospolitej-Skazani-na-kare-smierci-w-woj-bialos.html
30.03.2026, 05:26

Otwarcie wystawy „W imieniu Rzeczypospolitej... Skazani na karę śmierci w woj. białostockim w latach 1944–1956” – Suraż, 3 maja 2008 r.

03.05.2008
W dniu 3 maja 2008 r. w Miejsko-Gminnym Ośrodku Kultury w Surażu została otwarta wystawa „W imieniu Rzeczypospolitej... Skazani na karę śmierci w woj. białostockim w latach 1944–1956”, przygotowana przez Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej IPN w Białymstoku. Ekspozycja ukazuje mieszkańców byłego woj. białostockiego, skazanych na karę śmierci w latach 1944–1956, oraz przypomina osoby, które te wyroki wydawały lub się do nich przyczyniły. Na wystawie przedstawiona jest szczegółowo droga prowadząca do skazania na karę śmierci, opisane są jej kolejne etapy: zatrzymanie, śledztwo i rozprawa sądowa, pobyt skazańca w celi śmierci, wykonanie na nim wyroku oraz postępowanie organów represji ze zwłokami pomordowanych. Każdy etap represji jest dodatkowo zobrazowany wykazami osób represjonujących oraz fotografiami niektórych z nich. W celu osadzenia wystawy w ówczesnych realiach politycznych i społecznych dodano do niej opis ówczesnego województwa ze szczególnym zwróceniem uwagi na zwalczające się siły podziemia niepodległościowego i organów represji. Najważniejszą częścią wystawy są panele przedstawiające sylwetki skazanych na karę śmierci, głównie osób związanych z podziemiem niepodległościowym, przy czym wyszczególniono osoby stracone oraz ułaskawione. W pierwszych dwunastu powojennych latach w woj. białostockim skazano na śmierć ponad 550 osób, z czego stracono 313, w tym w 1946 r. – ok. 200. Wystawa będzie czynna do 26 maja.