Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/205161,Hold-dla-Bohaterow-przekazalismy-Powstancom-Warszawskim-listy-od-mlodziezy.html
27.02.2026, 07:34
Hołd dla Bohaterów – przekazaliśmy Powstańcom Warszawskim listy od młodzieży. Na zdj. Jakub Tomasz Nowakowski ps. Tomek. Fot. Marta Golińska (IPN)

Hołd dla Bohaterów – przekazaliśmy Powstańcom Warszawskim listy od młodzieży

28.08.2024

W ramach inicjatywy mającej na celu podtrzymywanie pamięci o bohaterach Powstania Warszawskiego, Powstańcy Warszawscy Janusz Walędzik ps. Czarny i Jakub Tomasz Nowakowski ps. Tomek otrzymali listy od młodych Polaków, którzy wzięli udział w konkursie literackim „Powstańcy Warszawscy – Pamiętamy o Was!”. Pracownice Biura Przystanków Historia IPN odwiedziły obu Bohaterów, przekazując im wyrazy wdzięczności od młodzieży.

Konkurs ten, skierowany do uczennic i uczniów w wieku 11–14 lat, miał zachęcić młode pokolenie do refleksji nad bohaterstwem i poświęceniem Powstańców Warszawskich. Zadaniem uczestników było napisanie listu, który stanowi podziękowanie dla Powstańców za ich niezwykłe oddanie dla Ojczyzny, walkę i odwagę, a także za przekazanie lekcji patriotyzmu, która inspiruje kolejne pokolenia Polaków.

Wszystkim uczestnikom konkursu należą się podziękowania za zaangażowanie i ciepłe słowa, które skierowali do Powstańców. Ich prace pokazują, że wartości patriotyczne i pamięć o historii są wciąż obecne wśród młodzieży.

Korespondencja nadesłana na konkurs była na bardzo wysokim poziomie, zarówno pod względem treści, jak i formy. Otrzymano 114 prac z Polski i z zagranicy, z których komisja wybrała 45 laureatów. Zwycięzcy wzięli udział w tygodniowym obozie, który odbył się w dniach 29 czerwca – 4 lipca 2024 roku w miejscowości Nasiczne w Bieszczadach.

***

Jakub Tomasz Nowakowski urodził się 4 grudnia 1924 r. w Warszawie, jego ojcem był Bogdan Nowakowski (artysta plastyk), matką Zofia z domu Dydzińska. Uczył się w Szkole Rodziny Wojskowej przy ul. Czarneckiego na Żoliborzu, a następnie w Publicznej Szkole Powszechnej im. Adama Skwarczyńskiego. Po ukończeniu szkoły powszechnej rozpoczął naukę w Państwowym Gimnazjum Męskim im. Tadeusza Czackiego w Warszawie. Po wybuchu II wojny światowej od 1942 r. działał w polskiej konspiracji, używając pseudonimu „Tomek”, „Tomasz”. Był zaangażowany w: PET (Związek Młodzieży Polskiej „Przyszłość”), Szarych Szeregach, Armii Krajowej. Uczestniczył w wielu akcjach Oddziału Specjalnego „Jan”, w tym w akcjach małego sabotażu. Przed wybuchem powstania otrzymał przydział do batalionu „Zośka” w Brygadzie Dywersyjnej „Broda 53”, ale na skutek wcześniejszych walk został odcięty na Żoliborzu od macierzystego oddziału. Pozostał na tej dzielnicy i walczył w plutonie 226 w zgrupowaniu „Żniwiarz” w II Obwodzie „Żywiciel”. Uczestniczył m.in. w próbie przebicia do Starówki i natarciach na Dworzec Gdański (21/22 sierpnia 1944 r.) oraz w obronie kompleksu fabryki Opla. Po kapitulacji jako jeniec znalazł się w niemieckim obozie Stalag XI A Altengrabow. Po wyzwoleniu, w 1946 r. wrócił do Polski, studiował biologię i rozpoczął pracę w Instytucie Zoologii Polskiej Akademii Nauk. Otrzymał awans na stopień majora, był odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Medalem Stulecia Odzyskania Niepodległości, Krzyżem Powstańczym. 

Posłuchaj wspomnień Jakuba Nowakowskiego
 

Janusz Walędzik urodził się 2 stycznia 1931 w Warszawie. Uczestnik Powstania Warszawskiego, w którym walczył w zgrupowaniu Armii Krajowej Chrobry II, w III kompanii porucznika Zdunina. Jego pseudonim konspiracyjny to „Czarny”. Przed wojną mieszkał przy ulicy Twardej 40 i uczęszczał do szkoły podstawowej przy ulicy Miedzianej 8. W powstaniu brał udział od dnia wybuchu. Dołączył do swojego starszego brata, który walczył na ulicy Żelaznej, w zgrupowaniu Chrobry II. Mimo młodego wieku Walędzik został przyjęty do oddziału jako łącznik.