Instytut Pamięci Narodowej

https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/204,Uroczystosci-zwiazane-z-nadaniem-imienia-ksiedza-Johannesa-Paula-Aeltermanna-Pub.html
02.04.2026, 21:51

Uroczystości związane z nadaniem imienia księdza Johannesa Paula Aeltermanna Publicznej szkole Podstawowej w Mierzeszynie.

14.10.2003
13 października 2003 r. odbyły się uroczystości nadania imienia niemieckiego księdza katolickiego z Gdańska – Johannesa Paula Aeltermanna (1876-1939) Publicznej Szkoły Podstawowej w Mierzeszynie (25 km na południe od Gdańska). Merytoryczna część uroczystości przygotowana została przez Gdański Oddział IPN. W uroczystościach wzięli udział zastępca Prezesa IPN Janusz Krupski, JE Arcybiskup Gdański Tadeusz Gocłowski oraz Konsul Generalny RFN w Gdańsku Detlof von Berg.

Ksiądz Aeltermann to niezwykła postać. Już w roku 1933, na tydzień przed wyborami do gdańskiego Volkstagu, przeciwstawił się hitleryzmowi, kategorycznie odrzucając możliwość łączenia przez katolika politycznego poparcia dla nazistów z wiarą w Chrystusa. Wydał obszerną ulotkę, której egzemplarz zachował się szczęśliwie w Archiwum Archidiecezji Gdańskiej: „Hakenkreuz oder Christenkreuzω” (Swastyka czy krzyż Chrystusowyω). W podtytule napisał „kazanie przedwyborcze”, aby nie było żadnych wątpliwości, co do jego determinacji w zwalczaniu ideologii hitlerowskiej. Po wybuchu wojny został aresztowany a 22 listopada 1939 r. zamordowany razem z dużą grupa Polaków (ponad 50 osób) i zakopany we wspólnym dole w majątku Wieckich (Polaków wypędzonych z ojcowizny) w Nowym Wiecu (pow. kościerski). Po wojnie, w czerwcu 1945 r., dokonano ekshumacji zamordowanych, szczątki ks. Aeltermanna spoczęły w grobie przy kościele parafialnym w Mierzeszynie. Grób otoczony jest od lat wielką czcią.


Na zdjęciu: Ks. Johannes Paul Aeltermann