6 września 2007 r. w Białymstoku odbyła się konferencja naukowa „Exodus – deportacje i migracje (wątek wschodni). Stan i perspektywy badań”, zorganizowana przez Oddział IPN w Białymstoku przy współpracy z Podlaskim Urzędem Wojewódzkim oraz Podlaską Radą Wojewódzką Związku Sybiraków.
Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej IPN w Białymstoku rozpoczęło pracę nad projektem badawczo-edukacyjnym „Exodus. Centrum naukowo-edukacyjne deportacji, repatriacji i migracji”, w ramach którego badaniami i pracami dokumentacyjnymi objęte są wszelkie wątki dotyczących migracji ludności na terenach polskich w latach II wojny światowej i w okresie powojennym. Do rozpoczęcia realizacji tak dużego projektu konieczne było podsumowanie dotychczasowych badań nad tematem. Temu właśnie miała służyć konferencja, której celem było również wyznaczenie kierunków dalszych badań, wskazanie wątków spornych oraz dyskusja na temat dostępnych źródeł i możliwości ich poszerzenia.

Na konferencji poruszono tematy, które wciąż budzą ogromne emocje i spory, jak np. kwestię liczby obywateli polskich wywiezionych do Związku Sowieckiego w latach 1939–1941. Wywołały one ożywioną dyskusję, w której nie brakowało wątków osobistych, przywoływanych przez obecnych na sali Sybiraków. Szczegółową analizę liczbową represji sowieckich tego okresu przedstawił wybitny znawca tematu dr Aleksander Gurjanow z Moskwy. Niektóre referaty były poświęcone mniej znanym wątkom deportacji, przedstawiono np. analizę ich następstw zdrowotnych. Podczas konferencji omówiono zarówno sytuację Polaków na Kresach Wschodnich, włączonych po wojnie do Związku Sowieckiego, jak też tych, którzy zdecydowali się opuścić rodzinne ziemie i przenieść się na powojenne terytorium kraju. Część referentów zajęła się nowymi, nieopisanymi jeszcze dokładnie tematami, takimi jak powtórne deportacje Polaków w latach 1944–1945. Efekty obrad zostaną opublikowane w wydawnictwie pokonferencyjnym.

Uroczystym i podniosłym punktem konferencji było przekazanie na ręce dyrektora Oddziału IPN w Białymstoku prof. Cezarego Kukli urny z ziemią z Pawłodaru – miejsca wiecznego spoczynku wielu zesłańców. Cenne votum przekazali członkowie Koła Pawłodarczyków, działającego przy Związku Sybiraków. Ponadto przedstawiciele łódzkiego oddziału ZS przekazali do powstającego centrum naukowo-edukacyjnego „Exodus” siedem pudeł, zawierających zebrane przez nich materiały archiwalne.

Konferencja poprzedziła organizowany następnego dnia przez Związek Sybiraków coroczny Marsz Żywej Pamięci Polskiego Sybiru z udziałem kilku tysięcy Sybiraków i ich rodzin z kraju i zagranicy.