Nawigacja

Komunikaty

Oświadczenie Instytutu Pamięci Narodowej w sprawie doniesień medialnych dotyczących Jakiwa Palija – szkolonego w obozie koncentracyjnym w Trawnikach

Barbara Niedzielko
Data publikacji 23.08.2018

Jakiw Palij był funkcjonariuszem zbrodniczych służb Rzeszy Niemieckiej.

Formacje SS były częścią formacji mundurowych Rzeszy Niemieckiej, używanych także do popełniania masowych zbrodni na obywatelach Rzeczypospolitej Polskiej – w tym na Żydach i Polakach. Jest częścią elementarnej wiedzy historycznej, że nie istniały nigdy w historii żadne „polskie formacje” SS. Natomiast istniały formacje SS oraz inne formacje mundurowe, do których rekrutowani byli ochotnicy narodowości ukraińskiej – również spośród mieszkańców urodzonych na przedwojennym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jednym z nich był Ukrainiec Jakiw Palij, urodzony w m. Piadyki pod Kołomyją w roku 1923, na obszarach zamieszkanych także przez ludność ukraińską. W czasie wojny, na ziemiach okupowanych przez Niemcy, Palij podjął decyzję o służbie na rzecz niemieckiego okupanta – w zbrodniczych formacjach Rzeszy Niemieckiej. Stał się w ten sposób jednym z narzędzi i współwykonawców ludobójstwa, realizowanego na okupowanych ziemiach przez Rzeszę Niemiecką.

Jakiw Palij i jemu podobni, służąc Rzeszy Niemieckiej i realizując zbrodnicze rozkazy, stanęli po stronie wrogów Rzeczypospolitej Polskiej. Państwo polskie bowiem od pierwszych do ostatnich chwil II wojny światowej walczyło przeciw Niemcom – zawsze po stronie aliantów. Polska walczyła o wolność i niepodległość własną oraz innych narodów, ponosząc bolesne straty nie tylko wśród frontowych żołnierzy Wojska Polskiego, lecz przede wszystkim wśród terroryzowanej i mordowanej przez okupantów ludności cywilnej.

Zarówno w czasie wojny, jak i po jej zakończeniu prawowite władze Rzeczypospolitej Polskiej domagały się skutecznego ścigania i karania zbrodniarzy wojennych – bez żadnych taryf ulgowych dla niemieckich funkcjonariuszy pokroju Jakiwa Palija.

Instytut Pamięci Narodowej konsekwentnie wspiera działania na rzecz ścigania i skutecznego karania wszystkich jeszcze żyjących wykonawców zbrodniczych rozkazów niemieckiego okupanta.

Oddziałowa Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie w dniu 19 czerwca 2018 roku, w ramach śledztwa prowadzonego w sprawie zbrodni nazistowskich popełnionych w latach 1940–1944 w Trawnikach, wystąpiła z wnioskiem o pomoc prawną do USA celem uzyskania od strony amerykańskiej materiałów procesowych i archiwalnych dotyczących byłego funkcjonariusza formacji SS Jakiwa Palija.

W toku śledztwa uzyskano bowiem informację, że przebywający w USA Jakiw Palij został pozbawiony obywatelstwa amerykańskiego wyrokiem Sądu Stanów Zjednoczonych Rejonu Wschodniego Nowego Jorku, zaś w toku postępowania sądowego zebrano dowody odnoszące się do jego wojennej przeszłości.

Z ustaleń poczynionych w śledztwie Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie wynika natomiast, że Jakiw Palij pełnił służbę w obozie szkoleniowym SS w Trawnikach, a następnie był strażnikiem Wachmannschaften des SS im distrikt Lublin.

Wniosek o międzynarodową pomoc prawną nie został jeszcze przez stronę amerykańska zrealizowany.  

do góry