Nawigacja

Komunikaty

Archiwum IPN – w ramach publicznego „Inwentarza archiwalnego” – udostępniło kolejne opisy jednostek archiwalnych przechowywanych w zasobach IPN

Redaktor: Barbara Niedzielko
Data publikacji 25.10.2017

25 października 2017 r.  Instytut Pamięci Narodowej, na swojej stronie internetowej inwentarz.ipn.gov.pl, opublikował kolejnych 55 tysięcy opisów teczek. Publiczny „Inwentarz archiwalny” Instytutu Pamięci Narodowej, udostępniany w Internecie od 31 grudnia 2012 r. (od 27 lutego 2017 r. w nowej odsłonie), zawiera aktualnie informacje o ponad 1 mln 793 tysiącach jednostek archiwalnych.

„Inwentarz” uzupełniono przede wszystkim o kolejne opisy akt wytworzonych przez cywilne organy bezpieczeństwa państwa (ponad 31 tysiące nowych rekordów), cywilny wymiar sprawiedliwości (ponad 5200 nowych opisów), jednostki i administrację wojskową (736 nowych opisów), Główną Komisję Badania Zbrodni Hitlerowskich i jej terenowe ogniwa (ponad 3150 nowych rekordów), archiwa osobiste i kolekcje (1585 nowych opisów), instytucje penitencjarne (ponad 3000 nowych rekordów), wojskowy wymiar sprawiedliwości (ponad 2500 nowych opisów), władze okupacyjne i instytucje III Rzeszy Niemieckiej (przybyło 263 rekordów), wojskowe organy bezpieczeństwa państwa (ponad 2900 opisów), instytucje państwowe i organizacje społeczne (ok. 1000 nowych opisów), dział zbiory archiwalne powiększył się o 1477 nowych rekordów.

Wśród opublikowanych akt największą część stanowią akta pochodzące ze zlikwidowanego zbioru zastrzeżonego. Są to głównie materiały operacyjne MSW i Stołecznego Urzędu Spraw Wewnętrznych oraz Zarządu II Sztabu Generalnego, a także akta personalne funkcjonariuszy SB. Dużą grupę udostępnionych opisów stanowią akta wytworzone w wywiadzie SB, tj. w Departamencie I MSW i jednostkach mu podległych (teczki rozpracowań operacyjnych, teczki kontaktów operacyjnych, teczki kontaktów informacyjnych, Segregatory Materiałów Wstępnych – SMW).

Wśród ostatnio opublikowanych w „Inwentarzu” opisów j.a. na uwagę zasługują następujące zbiory i zespoły oraz tacy aktotwórcy, jak:

  • Zbiór kopii cyfrowych dziennika „Nowy Świat” z lat 1920–1970  (IPN BU 2382) zawierający kopie elektroniczne wydań nowojorskiego dziennika polskiego „Nowy Świat”, uzyskane z Instytutu Józefa Piłsudskiego w Ameryce; w „Inwentarzu” opublikowano opisy drugiej opracowanej partii (dotyczącej wydań z lat 1922–1924); aktualnie inwentarz udostępnia wydania dziennika z lat 1920–1924; 
  • Zbiór afiszy i plakatów pochodzących głównie z terenu Generalnego Gubernatorstwa (IPN GK 141); udostępniono kolejną partię opisów, aktualnie „Inwentarz” zawiera 879 opisów rekordów z tego zbioru;
  • Kolekcja: Jarosław Kurek (IPN BU 3620/1) zawiera pliki cyfrowe 151 fotografii przedstawiających m.in. udział harcerzy „Białej Służby” w zabezpieczaniu III pielgrzymki papieża Jana Pawła II w Warszawie i Trójmieście; kolekcję do zasobu IPN pozyskano dzięki  uruchomionemu na stronie internetowej IPN portalowi „III pielgrzymka papieża Jana Pawła II do Polski w dokumentach zasobu IPN”; do dziś część fotografii udostępniona została na tym portalu (adres: http://www.trzeciapielgrzymka.ipn.gov.pl/jp2);
  • Kolekcja: August Gauer (IPN BU 3562) zawierająca materiały ikonograficzne ze zbiorów Augusta Gauera (1895-?), porucznika Wehrmachtu służącego w okupowanej Polsce między wrześniem 1939 r. i lipcem 1940 r. w jednostkach ochraniających kwaterę Głównodowodzącego Wschód (niem. Oberbefehlshaber Ost, Oberost) gen. płk. Johannesa Blaskowitza w Spale; A. Gauer odszedł z czynnej służby w Wehrmachcie w 1940 r. (?), po powrocie z Polski, przeżył wojnę i mieszkał w Republice Federalnej Niemiec; kolekcję w formie plików cyfrowych przekazał wnuk autora, Ulrich Gauer za pośrednictwem Konsula Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej w Monachium Andrzeja Osiaka;
  • Zbiór: Jacek Skorowodko (IPN BU 3549) zawierający materiały dot. działalności NSZZ „Solidarność”, ROPCiO, KOR, KPN; są to głównie czasopisma antypeerelowskie, cegiełki wyborcze, plakaty, kalendarze, rysunki, znaczki i ulotki;
  • Spuścizna Zbigniewa Rapackiego (1942-2007) (IPN BU 3396) przekazana w formie plików cyfrowych do zasobu IPN przez  Muzeum Polskie w Rapperswilu; materiały wchodzące w skład spuścizny stanowią bardzo bogate źródło do dziejów polskiej emigracji politycznej, są to głównie druki, memoranda, noty, artykuły, wycinki prasowe i inne akta; na uwagę zasługują m.in. materiały powstałe w wyniku działalności Polskiego Ruchu Wolnościowego „Niepodległość i Demokracja” oraz Polskiego Towarzystwa Historyczno-Literackiego i Biblioteki Polskiej w Paryżu (Société Historique et Litéraire Polonaise/Bibliothéque Polonaise);
  • Spuścizna Kazimierza Papée (1889-1979) (IPN BU 3582) – dyplomaty, ambasadora przy Stolicy Apostolskiej, pozyskana w formie plików cyfrowych z Papieskiego Instytutu Studiów Kościelnych w Rzymie; wśród materiałów znajdują się ciekawe pamiątki po ambasadorze, np. jego dzienniki oraz korespondencja z generałem Władysławem Andersem;
  • Polskie Rządowe Centrum Informacyjne 1940-1945 (IPN BU 3576) są to pliki cyfrowe pozyskane z Instytutu Józefa Piłsudskiego w Ameryce, zawierające m.in. korespondencję z Ministerstwem Informacji i Dokumentacji w Londynie, Department Of State, Department Of Justice, wykazy pracowników i umowy o pracę, sprawozdania finansowo-kasowe, księgi główne, księgi Polskiej Agencji Telegraficznej, arkusze inwentarzowe Polskiego Rządowego Centrum Informacyjnego i Polskiej Agencji Telegraficznej;
  • Skarb Narodowy 1947-1991 (IPN BU 3381), są to pliki cyfrowe pozyskane z Instytutu Józefa Piłsudskiego w Ameryce, zawierające dokumenty organizacyjne Komitetów Skarbu Narodowego w Nowym Jorku i Chicago, korespondencję terytorialnych komitetów z Główną Komisją SN, zaproszenia, odezwy, broszury, wycinki prasowe dotyczące działalności SN, sprawozdania Głównej Komisji SN, protokoły posiedzeń Zjazdów Delegatów Komitetów SN, sprawozdania finansowe, raporty kasowe, zestawienia wpływów, książki kontowe, odcinki pokwitowań daru na SN, potwierdzenia wpłat;
  • Sąd Wojewódzki dla m.st. Warszawy 1951-1975 (IPN BU 3457, IPN BU 3369), wśród najciekawszych są tu akta spraw sądowych i śledczych, m.in. w sprawie przeciwko osobom oskarżonym w tzw. „aferze mięsnej” i aferze „Zalew”;
  • Prokuratura Wojewódzka w Warszawie 1950-1998 (IPN BU 3376) materiały w sprawie przeciwko braciom Janosz, podejrzanym w związku z aferą „Żelazo”.

Opisy opublikowane w „Inwentarzu” zostały przygotowane w Archiwum IPN w Warszawie oraz w Oddziałowych Archiwach IPN w Białymstoku, Gdańsku, Katowicach, Krakowie, Lublinie, Łodzi, Poznaniu, Rzeszowie, Szczecinie, Wrocławiu i w Delegaturach IPN w Bydgoszczy, Kielcach, Olsztynie i Radomiu.

Publikacja kolejnej transzy opisów j.a. pion archiwalny planuje wykonać w połowie lutego 2018 r.

do góry