Nawigacja

Видання IPN укр

Włochy

BOLONIA

  • Brama wejściowa na polski cmentarz wojenny w Bolonii. Fot. Adam Siwek 2012 Brama wejściowa na polski cmentarz wojenny w Bolonii. Fot. Adam Siwek 2012
  • Jeden z orłów strzegących bramy, dłuta Michała Paszyny. Fot. Adam Siwek 2012 Jeden z orłów strzegących bramy, dłuta Michała Paszyny. Fot. Adam Siwek 2012
  • Widok z cmentarza na ołtarz zwieńczony monumentalnym baldachimem. Pod ołtarzem jest pomieszczenie z multimedialnym panelem informacyjnym o kampanii włoskiej 2. Korpusu. Fot. Adam Siwek 2015 Widok z cmentarza na ołtarz zwieńczony monumentalnym baldachimem. Pod ołtarzem jest pomieszczenie z multimedialnym panelem informacyjnym o kampanii włoskiej 2. Korpusu. Fot. Adam Siwek 2015
  • Widok na cmentarz od strony ołtarza. Fot. Adam Siwek 2015 Widok na cmentarz od strony ołtarza. Fot. Adam Siwek 2015
  • W głębi cmentarza znajduje się czynna fontanna. Fot. Adam Siwek 2015 W głębi cmentarza znajduje się czynna fontanna. Fot. Adam Siwek 2015
  • Boczne kwatery cmentarza. Fot. Adam Siwek 2015 Boczne kwatery cmentarza. Fot. Adam Siwek 2015
  • Kwatera żołnierzy prawosławnych. Fot. Adam Siwek 2015 Kwatera żołnierzy prawosławnych. Fot. Adam Siwek 2015
  • Kwatera żołnierzy wyznania mojżeszowego. Fot. Adam Siwek 2015 Kwatera żołnierzy wyznania mojżeszowego. Fot. Adam Siwek 2015
  • Grób jedynego poległego żołnierza wyznania buddyjskiego. Fot. Adam Siwek 2015 Grób jedynego poległego żołnierza wyznania buddyjskiego. Fot. Adam Siwek 2015
  • Mozaika w krypcie pod ołtarzem przedstawiająca szlak bojowy 2. Korpusu we Włoszech i wizerunki czterech polskich cmentarzy. Fot. Adam Siwek 2015 Mozaika w krypcie pod ołtarzem przedstawiająca szlak bojowy 2. Korpusu we Włoszech i wizerunki czterech polskich cmentarzy. Fot. Adam Siwek 2015
  • Fragmenty mozaiki. Fot. Adam Siwek 2015 Fragmenty mozaiki. Fot. Adam Siwek 2015
  • Fragmenty mozaiki. Fot. Adam Siwek 2015 Fragmenty mozaiki. Fot. Adam Siwek 2015
  • Fragmenty mozaiki. Fot. Adam Siwek 2015 Fragmenty mozaiki. Fot. Adam Siwek 2015
  • Fragmenty mozaiki. Fot. Adam Siwek 2015 Fragmenty mozaiki. Fot. Adam Siwek 2015
  • Tablica upamiętniająca wizytę papieża Jana Pawła II na cmentarzu 18 kwietnia 1982 r. Odsłonięto ją w czasie uroczystości w kwietniu 2015 r. Fot. Adam Siwek 2015 Tablica upamiętniająca wizytę papieża Jana Pawła II na cmentarzu 18 kwietnia 1982 r. Odsłonięto ją w czasie uroczystości w kwietniu 2015 r. Fot. Adam Siwek 2015
  • Porta di Strada Maggiore, obchody rocznicy wyzwolenia Bolonii w kwietniu 2015 r. Fot. Adam Siwek 2015 Porta di Strada Maggiore, obchody rocznicy wyzwolenia Bolonii w kwietniu 2015 r. Fot. Adam Siwek 2015
  • Tablica na bramie upamiętniająca wyzwolenie miasta przez żołnierzy 2. Korpusu Polskiego. Fot. Adam Siwek 2015 Tablica na bramie upamiętniająca wyzwolenie miasta przez żołnierzy 2. Korpusu Polskiego. Fot. Adam Siwek 2015

Polski Cmentarz Wojenny w Bolonii

Położony w dzielnicy San Lazzaro di Savena – niegdyś miejscowości pod Bolonią – jest największym z czterech cmentarzy 2. Korpusu Polskiego we Włoszech. Spoczywa tu 1432 żołnierzy polskich poległych w walkach na Linii Gotów, w Apeninie Emiliańskim i w bitwie o Bolonię.

Działania, których efektem było zajęcie Bolonii, rozpoczęły się jeszcze jesienią 1944 r. Jednostki 2. Korpusu Polskiego prowadziły natarcie w ogólnym kierunku na Bolonię wzdłuż starożytnej drogi Via Emilia. Walki toczono w bardzo niekorzystnych warunkach terenowych i klimatycznych. Liczne górskie rzeki i strumienie płynęły prostopadle do kierunku natarcia, spowalniając postępy wojsk alianckich. Ostatecznie w połowie grudnia 1944 r. wstrzymano działania na sezon zimowy, przechodząc do obrony na linii rzeki Senio. Natarcie na Bolonię ponownie ruszyło w kwietniu 1945 r. Decyzją gen. Mac Creery, dowódcy 8. Armii, 2. Korpus otrzymał wzmocnienie jednostek brytyjskich. Zasadniczy manewr oskrzydlający i działania pościgowe prowadziło zgrupowanie „RAK” dowodzone przez gen. bryg. Bronisława Rakowskiego. Jednak to operujące na kierunku pomocniczym zgrupowanie „RUD” świeżo awansowanego (1 kwietnia) na pierwszy stopień generalski Klemensa Rudnickiego osiągnęło rogatki Bolonii. 21 kwietnia już o godz. 6.00 rano do centrum miasta wkroczyli żołnierze 9. Batalionu Strzelców Karpackich mjr. Józefa Różańskiego, zdobywając dla swojej jednostki zaszczytne imię „Boloński”.

Poległych w czasie walk od jesieni 1944 r. do wiosny 1945 r. pochowano na nowo wybudowanym polskim cmentarzu wojennym na przedmieściach Bolonii, w miejscowości San Lazzaro di Savena. Nekropolię zaprojektował ppor. inż. arch. Zygmunt Majerski, detale rzeźbiarskie wykonał architekt i rzeźbiarz Michał Paszyn. Prace budowlane realizowali żołnierze 10. Batalionu Saperów i miejscowi kamieniarze pod nadzorem inż. Romana Wajdy. Poświęcenie cmentarza podczas mszy świętej celebrowanej przez biskupa polowego Józefa Gawlinę odbyło się 12 października 1946 r. Spoczywa na nim 1432 polskich żołnierzy, w tej liczbie 14 zmarłych w latach 1947–1957.

Tablica na Porta di Strada Maggiore

Na XIII-wiecznej bramie miejskiej w 35 rocznicę wyzwolenia miasta władze Bolonii umieściły tablicę pamiątkową poświęconą żołnierzom 2. Korpusu Polskiego, którzy tędy właśnie wczesnym rankiem 21 kwietnia 1945 r. wkraczali do Bolonii.

do góry